Ο καθαρισμός των οικοπέδων και η συντήρηση όσων έχουν ήδη δηλωθεί στην πλατφόρμα, αποτελούν συστηματική υποχρέωση των πολιτών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και ειδικά κατά την αντιπυρική περίοδο (1η Μαΐου έως 31 Οκτωβρίου).
Η συντήρηση των οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων περιλαμβάνει τακτικό έλεγχο και αποφυγή συσσώρευσης εύφλεκτων υλικών ενώ ενδείκνυται η δημιουργία αντιπυρικών ζωνών (όπου απαιτείται). Φυσικά, προϋπόθεση για τη συντήρηση είναι να έχει πρώτα καθαριστεί το οικόπεδο, κάτι που πρέπει να γίνεται για την αποφυγή πυρκαγιών, ανεξάρτητα από το εάν έχει δηλωθεί στην πλατφόρμα ή όχι.
Ο απαιτούμενος καθαρισμός περιλαμβάνει υλοτομία και απομάκρυνση των ξερών και σπασμένων δέντρων και κλαδιών, καθώς και των κλαδιών που βρίσκονται σε άμεση επαφή με κτίσμα, απομάκρυνση της καύσιμης φυτικής ύλης που βρίσκεται στην επιφάνεια του εδάφους, αποκλάδωση της βάσης της κόμης των δέντρων και αύξηση του ύψους έναρξής της από την επιφάνεια του εδάφους, αραίωση της θαμνώδους βλάστησης ως προς την κάλυψη του εδάφους, απομάκρυνση τυχόν άλλων εγκαταλελειμμένων καυστών, αναφλέξιμων, εκρήξιμων ή εύφλεκτων υλικών, αντικειμένων και απορριμμάτων και ασφαλή συλλογή και μεταφορά όλων των υπολειμμάτων καθαρισμού.
Οι υπόχρεοι οφείλουν για την απομάκρυνση τυχόν άλλα εγκαταλελειμμένων καυστών, αναφλέξιμων, εκρήξιμων ή εύφλεκτων υλικών, αντικειμένων και απορριμμάτων καθώς και στην ασφαλή συλλογή και μεταφορά όλων των υπολειμμάτων καθαρισμού. Επιπροσθέτως ακολουθούν τα προβλεπόμενα των διατάξεων του ν.4819/2021 (Α΄ 129) και της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΔΑ/199776/2429/2021 κοινής υπουργικής απόφασης (Β΄ 5888), αναφορικά με τις υποχρεώσεις των πολιτών για τα απόβλητα κηπουρικών εργασιών και τις υποχρεώσεις ως προς την καθαριότητα των πεζοδρομίων.
Ποιοι πολίτες είναι υποχρεωμένοι να προχωρήσουν σε καθαρισμό (και συντήρηση) των οικοπέδων τους
Υποχρέωση καθαρισμού και υποβολής δήλωσης μέχρι τις 15 Ιουνίου έχουν οι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές, μισθωτές ή υπομισθωτές οικοπεδικών και λοιπών ακάλυπτων χώρων που βρίσκονται σε:
α) περιοχές εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων,
β) περιοχές εντός ορίων οικισμών χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο,
γ) εκτάσεις που βρίσκονται εντός ακτίνας 100 μ. από τα όρια των παραπάνω περιπτώσεων κατόπιν ενημέρωσης της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας και
δ) εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, για τις εκτάσεις που δεν υπάγονται στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με τον δασικό χάρτη της περιοχής και κατόπιν ενημέρωσης της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας οφείλουν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους εντός των συγκεκριμένων χρονικών ορίων.
Από το πεδίο εφαρμογής της παρούσας εξαιρούνται οι διαμορφωμένοι, συντηρημένοι κήποι φυτεμένες επιφάνειες ακάλυπτων χώρων κτιρίων, πολυκατοικιών, κ.α. Φυσικά, οι πολίτες που δεν είναι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές, μισθωτές ή υπομισθωτές οικοπεδικών και ακάλυπτων χώρων σε αυτές τις περιοχές δεν έχουν υποχρέωση αρνητικής δήλωσης.
Πώς διενεργούνται οι έλεγχοι – Τα πρόστιμα για τους παραβάτες
Οι έλεγχοι, οι οποίοι διενεργούνται από τους δήμους αλλά και την Πυροσβεστική έχουν εντατικοποιηθεί. Συγκεκριμένα, οι δήμοι έχουν οριστεί ως αρμόδια αρχή για τη διενέργεια ελέγχων ως προς την Ψηφιακή Υπηρεσία Δήλωσης και στο πλαίσιο αυτό διενεργούν ετησίως δειγματοληπτικούς ελέγχους, σε ποσοστό τουλάχιστον ίσο με 5% επί του συνολικού αριθμού των δηλώσεων που έχουν υποβληθεί κάθε έτος για την εδαφική τους περιφέρεια.
Η μη υποβολή δήλωσης καθαρισμού στο Εθνικό Μητρώο επιφέρει πρόστιμο ύψους 1.000 ευρώ. Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης, οι ιδιοκτήτες κινδυνεύουν με φυλάκιση έως 2 έτη και πρόστιμο έως 54.000 ευρώ. Πιο αναλυτικά, η υποβολή ψευδούς δήλωσης ως προς την τήρηση της σχετικής υποχρέωσης, τιμωρείται με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δύο ετών και χρηματική ποινή 180 έως 360 ημερήσιες μονάδες. Το ύψος της κάθε ημερήσιας μονάδας δεν μπορεί να είναι κατώτερο από 70 ευρώ, ούτε ανώτερο από 150 ευρώ.
