Του Χάρη Φλουδόπουλου
Ένα ακόμη βήμα προς την υλοποίηση του φιλόδοξου έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ έγινε σήμερα κατά τη διάρκεια της 4ης τηλεδιάσκεψης που πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων πλευρών. Σε αυτήν η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας της Κύπρου (ΡΑΕΚ), έδωσε τέλος σε μια από τις σημαντικές εκκρεμότητες που εδώ και μήνες καθυστερούν την εκταμίευση κοινοτικών πόρων και τη χρηματοδοτική πρόοδο του έργου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ΡΑΕΚ δεσμεύτηκε να εκδώσει εντός της ημέρας την απόφαση που αφορά στο ρυθμιζόμενο έσοδο το οποίο και αποτελεί βασικό θεμέλιο για την απόδοση των απαραίτητων κεφαλαίων και την έναρξη των διαδικασιών τιμολόγησης του έργου στο κυπριακό σύστημα.
Πρόκειται για ένα κρίσιμο διοικητικό βήμα, το οποίο θα καθορίσει το εύρος του ετήσιου επιτρεπόμενου εσόδου για τον φορέα εκμετάλλευσης του έργου (GSI – Grid Interconnection S.A.), προσδίδοντας θεσμική σταθερότητα και επενδυτική ασφάλεια, τόσο για τους υφιστάμενους χρηματοδότες όσο και για εν δυνάμει επενδυτές.
Ωστόσο, παρά τη θετική εξέλιξη, το συνολικό παζλ των απαιτούμενων αποφάσεων παραμένει ελλιπές. Και αυτό διότι η απόφαση περί ιδιοκτησιακής μεταφοράς του έργου – δηλαδή της μεταβίβασης της κυριότητας του από την εταιρεία EuroAsia Interconnector στον μεταβατικό φορέα GSI – δεν έχει ακόμη εκδοθεί. Αν και πρόκειται για προαπαιτούμενο για την ενεργοποίηση της απόφασης εσόδου, η ΡΑΕΚ εκτιμάται ότι θα προχωρήσει στη σχετική έγκριση στα τέλη Αυγούστου.
Με άλλα λόγια, η σημερινή απόφαση για το έσοδο, όσο σημαντική και αν είναι, αποκτά ουσιαστική ισχύ μόνον όταν υπάρξει και η απόφαση για τη μεταβίβαση της κυριότητας του έργου, η οποία αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη νομική και λειτουργική ολοκλήρωση της νέας εταιρικής δομής του έργου.
Η χρηματοδοτική πίεση και το “παράθυρο ευκαιρίας”
Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης, γνωστό και ως EuroAsia Interconnector, έχει ενταχθεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ε.Ε. και έχει ήδη εξασφαλίσει κοινοτική χρηματοδότηση ύψους 657 εκατ. ευρώ μέσω του Μηχανισμού “Συνδέοντας την Ευρώπη” (CEF). Παρά ταύτα, η εκταμίευση του ποσού καθυστερεί λόγω των παραπάνω θεσμικών εκκρεμοτήτων, προκαλώντας έντονη ανησυχία τόσο στις Βρυξέλλες όσο και στα κράτη που συμμετέχουν στο έργο.
Η έκδοση της απόφασης εσόδου από τη ΡΑΕΚ αναμένεται να λειτουργήσει ως θετικό μήνυμα προς όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, επιβεβαιώνοντας ότι το project βρίσκεται σε διαδικασία ωρίμανσης. Ωστόσο, εάν δεν λυθεί και το ιδιοκτησιακό ζήτημα εντός του επόμενου μήνα, υπάρχει κίνδυνος το έργο να χάσει το momentum και να τεθεί εκ νέου υπό αμφισβήτηση από τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς χρηματοδότησης.
Το επόμενο βήμα
Αν η απόφαση εσόδου εκδοθεί σήμερα, όπως δεσμεύτηκε η ΡΑΕΚ, τότε ο Αύγουστος αναμένεται να είναι ο μήνας των καθοριστικών εξελίξεων για το ιδιοκτησιακό. Μόνο όταν και τα δύο αυτά σκέλη “κλειδώσουν” θεσμικά, θα μπορέσουν να ενεργοποιηθούν οι πληρωμές, να προχωρήσει η ανάθεση και εκτέλεση των βασικών κατασκευαστικών φάσεων, και να μπει το έργο σε τροχιά υλοποίησης.
