Ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση για την επίσημη έναρξη της παραχώρησης του τμήματος Χανιά–Ηράκλειο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), ενός εμβληματικού έργου υποδομής συνολικού προϋπολογισμού 1,75 δισ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ).
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ, η σύμβαση παραχώρησης διάρκειας 35 ετών αναμένεται να τεθεί σε ισχύ την Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου, αν και παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο η έναρξη να πραγματοποιηθεί και νωρίτερα, εντός του προσεχούς διαστήματος.
Υπενθυμίζεται ότι τον Μάιο του 2025 πραγματοποιήθηκε στην Κρήτη η εκδήλωση για την υπογραφή της σύμβασης του ΒΟΑΚ. Έκτοτε, μεσολάβησε η ολοκλήρωση κρίσιμων θεσμικών και διοικητικών προαπαιτουμένων, όπως η κύρωση της σύμβασης από τη Βουλή, προκειμένου να καταστεί δυνατή η έναρξη της παραχώρησης. Παράλληλα, έχουν ήδη ξεκινήσει πρόδρομες εργασίες στις παρακάμψεις Ρεθύμνου, Ηρακλείου και Χανίων, καθώς και παρεμβάσεις ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας σε έναν άξονα με βαρύ ιστορικό τροχαίων ατυχημάτων.
Επέκταση προς τα δυτικά με δικαίωμα προαίρεσης
Ο ΒΟΑΚ Χανιά-Ηράκλειο συνοδεύεται με δικαίωμα προαίρεσης για το τμήμα Χανιά-Κίσσαμος, μήκους 30 χιλιομέτρων και αξίας 243,5 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για το τμήμα που δεν είχε, αρχικά, προβλεφθεί στη σύμβαση παραχώρησης, έχοντας ενταχθεί μεταγενέστερα στον ΒΟΑΚ. Στα μέσα Δεκεμβρίου, το Υπουργείο Υποδομών προχώρησε στην υπογραφή της απόφασης για την άσκηση του δικαιώματος προαίρεσης, γεγονός που σηματοδοτεί την επέκταση του άξονα προς τα δυτικά.
Υπενθυμίζεται ότι το τμήμα 157 χλμ. Χανιά-Ηράκλειο παραχωρείται στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, με το συνολικό μήκος του προς κατασκευή άξονα να αυξάνεται σε 187 χλμ., εφόσον προστεθεί η προαίρεση των 30 χλμ. Ουσιαστικά, πρόκειται για το μεγαλύτερο κομμάτι του ΒΟΑΚ, του οποίου το συνολικό μήκος ανέρχεται σε 300 χλμ. Η κατασκευαστική διάρκεια διαμορφώνεται σε πέντε χρόνια από την ημερομηνία έναρξης της παραχώρησης, με το έργο να καλύπτει τις περιφερειακές ενότητες Χανίων, Ρεθύμνου και Ηρακλείου.
Τεχνικά χαρακτηριστικά και χάραξη του νέου αυτοκινητοδρόμου
Αντικείμενο του έργου είναι η μελέτη, κατασκευή, χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του τμήματος Χανιά-Ηράκλειο, το οποίο αναβαθμίζεται σε σύγχρονο αυτοκινητόδρομο, με μήκος περίπου 155 χλμ., καθώς και με παράπλευρο και κάθετο οδικό δίκτυο περίπου 80 χλμ. Συμπεριλαμβανομένης της προαίρεσης, ο νέος δρόμος θα περιλαμβάνει 43 κόμβους, 23 σήραγγες και 89 γέφυρες. Η χάραξη, κατά τμήματα, συμπίπτει ή κινείται παράλληλα με τον υφιστάμενο ΒΟΑΚ, ενώ σε αρκετά σημεία χωροθετείται και εκτός του σημερινού άξονα.
Ο ΒΟΑΚ, στην τελική του ανάπτυξη, θα συνδέει το δυτικό με το ανατολικό άκρο της Κρήτης, αναβαθμίζοντας δραστικά την ασφάλεια των οδικών μεταφορών και διευκολύνοντας τις μετακινήσεις και τις εμπορευματικές ροές στο νησί.
Το έργο περιλαμβάνει τέσσερα οδικά τμήματα και τρεις παρακάμψεις, από δυτικά προς ανατολικά:
- Παράκαμψη Χανίων, με μήκος περίπου 7,7 χλμ.
- Σούδα-Βρύσες, με μήκος περίπου 25,7 χλμ.
- Βρύσες-Ατσιπόπουλο, με μήκος περίπου 21,8 χλμ.
- Παράκαμψη Ρεθύμνου, με μήκος περίπου 7,0 χλμ.
- Αμάρι-Σκαλέτα, με μήκος περίπου 12,4 χλμ.
- Σκαλέτα-Λινοπεράματα, με μήκος περίπου 46,7 χλμ.
- Παράκαμψη Ηρακλείου, με μήκος περίπου 25,45 χλμ.
Επίσης, τα τεχνικά έργα που περιλαμβάνει ο οδικός άξονας έχουν ως εξής:
- 17 ανισόπεδοι κόμβοι / ημικόμβοι
- 75 γέφυρες
- 21 σήραγγες
- 18 σήραγγες ανοικτής εκσκαφής
- 58 ανισόπεδες διαβάσεις (53 κάτω και 5 άνω)
- 136 οχετοί διαφόρων διαστάσεων
- 266 έργα αντιστήριξης (τοίχοι και πασσαλότοιχοι)
Σημειώνεται ότι η σύμβαση παραχώρησης προβλέπει προσωρινή λειτουργία μετωπικών σταθμών διοδίων κατά την περίοδο μερικής λειτουργίας, εφόσον έχουν ολοκληρωθεί συγκεκριμένα τμήματα του έργου. Οι σταθμοί αυτοί θα καταργηθούν με την ολοκλήρωση του συνόλου του άξονα, οπότε και θα εφαρμοστεί το αναλογικό ηλεκτρονικό σύστημα διοδίων.
