Συγκεκριμένα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία για το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης για την ελάττωση των κοινωνικών επιπτώσεων του οικολογικού επαναπροσανατολισμού της οικονομίας.

Την Τετάρτη, 9 Δεκεμβρίου, ΕΚ και Συμβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία για το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης για την ελάττωση των κοινωνικών επιπτώσεων του οικολογικού επαναπροσανατολισμού της οικονομίας.

Europa InPost

Σύμφωνα με το σχετικό κείμενο, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ), ύψους 17,5 δισ. ευρώ, θα χρηματοδοτήσει επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τεχνολογίες αποθήκευσης ενέργειας, έργα που αποβλέπουν στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης και την παραγωγή θερμότητας για τηλεθέρμανση με βάση ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αλλά και την «έξυπνη» και βιώσιμη τοπική κινητικότητα.

Οι επενδύσεις που σχετίζονται με την παραγωγή, την επεξεργασία, τη μεταφορά, τη διανομή, την αποθήκευση ή την καύση ορυκτών καυσίμων δεν θα μπορούν να χρηματοδοτηθούν μέσω του ΤΔΜ.

Με πρωτοβουλία του Κοινοβουλίου, θα θεσπιστεί ένας «Μηχανισμός Πράσινης Ανασυγκρότησης», εάν αυξηθούν οι πόροι του ΤΔΜ μετά την 31 Δεκεμβρίου 2024. Οι πρόσθετοι πόροι θα κατανεμηθούν μεταξύ των κρατών μελών, ενώ τα κράτη μέλη που κατορθώνουν να μειώσουν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τις βιομηχανικές εγκαταστάσεις τους θα λαμβάνουν αυξημένη χρηματοδότηση.

Έτσι, μόνη πλέον και περιορισμένη πηγή χρηματοδότησης για υποδομές ορυκτού αερίου κατά την επόμενη χρηματοδοτική περίοδο 2021-2027 είναι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και το Ταμείο Συνοχής. Ο νέος Κανονισμός επιτρέπει, κατά μέγιστο, τη διάθεση του 1% των πόρων του Ταμείου για υποδομές ορυκτού αερίου και μόνο για τη θέρμανση των περιοχών υπό μετάβαση, όπως οι λιγνιτικές.

Εθνικές κυβερνήσεις και αγορά τάσσονται υπέρ της διατήρησης της χρηματοδότησης των έργων φυσικού αερίου

Τον σημαντικό ρόλο του φυσικού αερίου στην μετάβαση προς μια οικονομία κλιματικής ουδετερότητας στην Ευρώπη επιχείρησαν να αναδείξουν πριν από λίγους μήνες με επιστολή τους προς τους Aντιπροέδρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Valdis Dombrovskis και FransTimmermans και τους Επιτρόπους Ενέργειας Kadri Simson, Συνοχής και Μεταρρυθμίσεων Elisa Ferreira και Εσωτερικής Αγοράς Thierry Bretonοι υπουργοί Ενέργειας 8 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Πολωνία, Ελλάδα, Βουλγαρία, Τσεχία, Ρουμανία, Σλοβακία, Λιθουανία, Ουγγαρία).

Όπως είχε αναφερθεί στην επιστολή, η ενεργειακή και κλιματική πολιτική της Ευρώπης πρέπει να αναγνωρίζει τις διαφορές μεταξύ των ενεργειακών μειγμάτων των χωρών-μελών της ΕΕ και να επιτρέπει την εφαρμογή εξατομικευμένων λύσεων στον δρόμο προς την κλιματική ουδετερότητα.

Το φυσικό αέριο αποτελεί «τεχνολογία-γέφυρα» για την αντικατάσταση των στερεών ορυκτών καυσίμων και την ένταξη ΑΠΕ και απανθρακοποιημένων αερίων στο ενεργειακό σύστημα. «Στο μέλλον, οι υποδομές φυσικού αερίου ίσως μπορούν να χρησιμοποιηθούν για απανθρακοποιημένα αέρια καθώς και για αποθήκευση ενέργειας. Επομένως, οι επενδύσεις του σήμερα έχουν ορίζοντα ζωής πολλών ετών», σημείωνε το σχετικό κείμενο.

Η παύση της στήριξης για περαιτέρω ανάπτυξη υποδομών αερίου που συνεισφέρουν προς την ενεργειακή μετάβαση θα καταστήσει δυσκολότερο  για πολλές χώρες-μέλη να κινητοποιήσουν επαρκείς επενδύσεις και να καλύψουν τις ανάγκες τους για έργα υποδομής. Είναι λοιπόν ζωτικής σημασίας να διατηρηθεί η στήριξη της ΕΕ και η χρηματοδοτική συνδρομή για την ανάπτυξη υποδομών αερίου μέσω διευκολυντικού ρυθμιστικού πλαισίου και πρόσβασης στα διαρθρωτικά ταμεία και στα δάνεια της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, υποστήριξαν οι υπογράφοντες την επιστολή.