Του Χάρη Φλουδόπουλου
Την παράταση λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων της Δυτικής Μακεδονίας ζητεί ψήφισμα της διοικούσας επιτροπής του ΤΕΕ. Όπως υπογραμμίζεται στο ψήφισμα, η διαδικασία της απολιγνιτοποίησης στην Ελλάδα δεν υπήρξε αποτέλεσμα ενός σοβαρού και τεχνικά τεκμηριωμένου σχεδιασμού, αλλά μιας βιαστικής πολιτικής απόφασης, χωρίς την απαιτούμενη συμμετοχή της επιστημονικής και τεχνικής κοινότητας. Το ΤΕΕ εκφράζει έντονο προβληματισμό για τις συνέπειες που είχε η πολιτική αυτή στην ενεργειακή ασφάλεια, τη λειτουργία της αγοράς και το κοινωνικό κόστος για τις τοπικές κοινωνίες.
Σύμφωνα με τη Διοικούσα Επιτροπή, η εσπευσμένη έξοδος από τον λιγνίτη, χωρίς να έχουν εξασφαλιστεί αξιόπιστες εναλλακτικές λύσεις συνέβαλε στην αποσταθεροποίηση της ηλεκτροπαραγωγής και στην άνοδο των τιμών ενέργειας. Μάλιστα, γίνεται ειδική αναφορά στις επιπτώσεις που είχε η απολιγνιτοποίηση στην αύξηση του κόστους ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ειδικά κατά την περίοδο της ενεργειακής κρίσης.
“Πτολεμαΐδα 5”
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην υπόθεση της “Πτολεμαΐδας 5”, την πιο σύγχρονη μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με λιγνίτη, επένδυση άνω του 1,5 δισ. ευρώ, η οποία κινδυνεύει να τεθεί πρόωρα εκτός λειτουργίας.
Το ΤΕΕ, στο ψήφισμά του, εκφράζει την κατηγορηματική του αντίθεση στο ενδεχόμενο απόσυρσης της μονάδας, επισημαίνοντας ότι:
Η μονάδα Πτολεμαΐδα 5 κατασκευάστηκε με σύγχρονη τεχνολογία και πληροί τα αυστηρότερα περιβαλλοντικά πρότυπα.
Αποτελεί κομβικό εργαλείο για την ασφάλεια εφοδιασμού της χώρας, ειδικά σε περιόδους κρίσης και ενεργειακής αστάθειας.
Η απόφαση για το πρόωρο κλείσιμό της συνιστά τεράστια σπατάλη δημοσίου και ευρωπαϊκού χρήματος, που αγγίζει τα όρια της παράλογης διαχείρισης επενδύσεων στρατηγικής σημασίας.
Η λειτουργία της θα μπορούσε να διασφαλίσει ομαλή μετάβαση προς την απανθρακοποίηση, με τεχνολογική υποστήριξη (π.χ. retrofit με CCS ή μετατροπή σε φυσικό αέριο ή βιομάζα), και όχι με μονομερή και ακαριαία παύση λειτουργίας.
Με βάση τα παραπάνω, το ΤΕΕ καλεί την κυβέρνηση να επανεξετάσει την απόφασή της, υπογραμμίζοντας ότι η απόσυρση της Πτολεμαΐδας 5 δεν είναι μόνο τεχνικά αδικαιολόγητη αλλά και ενεργειακά επικίνδυνη, ιδίως ενόψει του νέου ενεργειακού και γεωπολιτικού περιβάλλοντος στην Ευρώπη.
Το ψήφισμα χρησιμοποιεί την περίπτωση της απολιγνιτοποίησης ως χαρακτηριστικό παράδειγμα για να αναδείξει τη γενικότερη απαξίωση της τεχνικής επιστημοσύνης στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, “η τεχνική γνώση και εμπειρία δεν ζητήθηκε, δεν αξιοποιήθηκε και τελικώς παρακάμφθηκε”.
Τέλος η Διοικούσα Επιτροπή του ΤΕΕ ζητά επαναφορά του θεσμικού ρόλου του Επιμελητηρίου ως ανεξάρτητου τεχνικού συμβούλου του κράτους και ουσιαστική εμπλοκή των μηχανικών στον εθνικό ενεργειακό σχεδιασμό, στον χωροταξικό σχεδιασμό και στα έργα υποδομής.
