Με ιδιαίτερη ανησυχία παρακολουθήσαμε τις δηλώσεις του Πρωθυπουργού στην ομιλία του στη ΔΕΘ σχετικά με τις Υ.ΔΟΜ. και όπως είναι λογικό οφείλουμε να πάρουμε θέση και κυρίως να προετοιμαστούμε συλλογικά για τις εξελίξεις της επόμενης περιόδου.
Οφείλουμε να επισημάνουμε το γεγονός ότι όλη αυτή την περίοδο, απουσιάζει οποιοσδήποτε διάλογος με την Ομοσπονδία μας παρά τις συνεχείς οχλήσεις μας προς όλους τους εμπλεκόμενους (ειδικά τα συναρμόδια Υπουργεία, Εσωτερικών και Περιβάλλοντος και Ενέργειας). Η εν κρυπτώ συζήτηση με κάποιους πρόθυμους συνομιλητές, ερήμην των εργαζομένων και των φορέων τους δείχνει τόσο την απαξία προς τους εργαζόμενους, όσο και την πρόθεση να εμφανίσει έτοιμες και προαποφασισμένες «λύσεις» που μάλλον θα έχουν την τύχη όλων των μέχρι σήμερα ψευδεπίγραφων μεταρρυθμίσεων (βλ. Καλλικράτη κλπ).
Η συστηματική προσπάθεια συσχετισμού των ΥΔΟΜ με τη διαφθορά δεν είναι ατυχής, αλλά στοχευμένη και προσβλητική για εκατοντάδες συναδέλφους μας που κάνουν τη δουλειά τους με αξιοπρέπεια και καθαρότητα. Οι περιπτώσεις διαφθοράς είναι απόλυτα καταδικαστέες, η πολιτεία οφείλει να τις αντιμετωπίσει και η Δικαιοσύνη να πράξει το καθήκον της. Παράλληλα θα πρέπει να ξεκαθαρίσει το τοπίο με την πολυνομία, την απουσία κωδικοποίησης νομοθεσίας, την κακή νομοθέτηση και την ακύρωση Νόμων από το ΣτΕ, τις φωτογραφικές ρυθμίσεις, τις συνεχείς τροποποιήσεις του ΝΟΚ (48 από το 2012, ενώ ο Ν.4497/17 έχει 55 τροποποιήσεις!), τις προτεραιότητες αιρετών και πολιτικού συστήματος και τέλος την τεράστια κερδοσκοπική πίεση πάνω στο Περιβάλλον.
Εξάλλου θα πρέπει να μην ξεχνάμε τη λαϊκή ρήση: «στο σπίτι του κρεμασμένου για σκοινί δεν μιλάμε», αφού η μπόχα των σκανδάλων και της διαφθοράς του συστήματος διαπλοκής έχει ξεχειλίσει. Επιπλέον, δε γνωρίζουμε αν το «λάθος» του Πρωθυπουργού να αναφερθεί στην «Κτηματολόγιο Α.Ε.» ήταν τυχαίο, ενώ ήδη με τον Ν. 4512/2018 συστάθηκε νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) με την επωνυμία «Ελληνικό Κτηματολόγιο», το οποίο αρχικά εποπτεύεται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας και στη συνέχεια μέχρι σήμερα από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Βάσιμα φοβόμαστε ότι στο βάθος του μυαλού πολλών βρίσκεται η σκέψη πλήρους ιδιωτικοποίησης των διαδικασιών και προώθησης ιδίων συμφερόντων, με το πρόσχημα της «απλοποίησης» των διαδικασιών και της «ευελιξίας». Στόχος τους είναι η μείωση έως εξαφάνιση του Δημόσιου ελέγχου πάνω στο Δομημένο Περιβάλλον. Αυτό αποδεικνύεται από γεγονότα όπως στο Ελληνικό όπου οργιάζουν τα ισχυρότατα κερδοσκοπικά συμφέροντα του κατασκευαστικού και τουριστικού τομέα. Το ίδιο συμβαίνει και στο Σαρακήνικο, καθώς επίσης και στον Ασπρόπυργο με τις ατελείωτες αποθήκες των logistics. Συνέπεια των παραπάνω είναι η τραγική υποβάθμιση του φυσικού και δομημένου Περιβάλλοντος και κατ’ επέκταση του κοινωνικού, οικονομικού και πολιτιστικού γίγνεσθαι.
Προφανώς δεν εντοπίσαμε πουθενά στις αρμοδιότητες του Κτηματολογίου οποιαδήποτε αναφορά σε περιβαλλοντικά ή πολεοδομικά ζητήματα. Η αποστολή του Ελληνικού Κτηματολογίου είναι σπουδαία, επείγουσα και κρίσιμη (ολοκλήρωση της κτηματογράφησης). Χρειάζεται ολόπλευρη στήριξη με μέσα και το απαραίτητο εξειδικευμένο προσωπικό. Όπως απόλυτα τεκμηριωμένα αναφέραμε σε προηγούμενη επιστολή μας προς τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης σχετικά με τα μεγάλα προβλήματα στις Ψηφιακές Λειτουργίες του Ελληνικού Κτηματολογίου: ο υφιστάμενος Μηχανογραφικός εξοπλισμός είναι παρωχημένος, οι πιέσεις στο προσωπικού, οδηγούν σε παραιτήσεις έμπειρου δυναμικού επιστημόνων και « επιχειρούνται παρεμβάσεις στην ψηφιακή υποδομή του Ν.Π.Δ.Δ. αποσπασματικά σχεδιασμένες, χωρίς συντονισμό, χωρίς συνολική μελέτη και καταγραφή μεθοδολογίας».
Μας ανησυχεί επίσης ιδιαίτερα η εξαφάνιση από τη συζήτηση ο έλεγχος των αυθαιρέτων κατασκευών και οι Πολεοδομικές εφαρμογές. Οι αρμοδιότητες αυτές των ΥΔΟΜ είναι κρίσιμες, αλλά φαίνεται ότι μπροστά στην προτεραιοποίηση της έκδοσης αδειών από τα κατασκευαστικά συμφέροντα, υποβαθμίζονται. Υπάρχει ορατός ο κίνδυνος πλήρους διάλυσης των ΥΔΟΜ, μέσω κατακερματισμού των 3 λειτουργιών (έκδοση αδειών, επικίνδυνες και αυθαίρετες κατασκευές, πολεοδομικές εφαρμογές) σε 3 διαφορετικούς φορείς (στο Κτηματολόγιο οι άδειες σύμφωνα με τον Πρωθυπουργό, στο ΥΠΕΝ τα αυθαίρετα, σύμφωνα με το Ν.5151/2024, στους Δήμους οι Πολεοδομικές Εφαρμογές). Αντίστοιχα άγνωστο παραμένει τι θα γίνει με τα αρχεία. Στις σήμερα υποστελεχωμένες ΥΔΟΜ είναι απόλυτα συνηθισμένο, οι Μηχανικοί να εκτελούν παράλληλα καθήκοντα σε 2 από αυτά τα Τμήματα. Στα τμήματα που σήμερα υπηρετούν οι συνάδελφοι υπάρχει η αναγκαία συνεργασία. Ο κατακερματισμός τους θα αποβεί ανεδαφικός και καταστροφικός.
Τέλος, δηλώνουμε ότι θα κάνουμε ότι μπορούμε ώστε να μην επιτρέψουμε διαδικασίες μεταφοράς ανεδαφικές και μάλιστα που δε θα έχουν τη συναίνεση των ίδιων των Υπαλλήλων που υπηρετούν στις ΥΔΟΜ. Οι συνάδελφοι έχουν ήδη ταλαιπωρηθεί πολλαπλά από τις διαδοχικές αποτυχημένες μεταφορές (επαγγελματικά, κοινωνικά, μισθολογικά) για να γίνουν ξανά μπαλάκι, μεταξύ Αιρετών και άλλων φορέων. Για τα υπόλοιπα θέματα παραπέμπουμε σε πρόσφατη ανακοίνωση μας αλλά και στην πρόσφατη Ημερίδα μας για το θέμα των ΥΔΟΜ με τίτλο: «Υπηρεσίες Δόμησης: Πως φτάσαμε ως εδώ – Τι πρέπει να γίνει».
Υπενθυμίζουμε προς όλους ότι οι Πολεοδομίες, ως θεσμός του ελληνικού κράτους, φέρουν έναν ουσιαστικό συνταγματικό ρόλο, που κατοχυρώνεται στο άρθρο 24 του Συντάγματος, δηλαδή την προστασία του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος μέσω ορθολογικού χωροταξικού σχεδιασμού και ελέγχου της δόμησης έχοντας την υποχρέωση να εξασφαλίζουν βιώσιμη ανάπτυξη, ισορροπία μεταξύ οικονομικών συμφερόντων και περιβαλλοντικής διαφύλαξης, καθώς και να αποτρέπουν τις αυθαιρεσίες που υπονομεύουν το δημόσιο συμφέρον. Κάθε προσπάθεια διάλυσης και υποβάθμισης τους, θα μας βρει απέναντι.
Η Ομοσπονδία μας σε συνδυασμό με τις διεκδικήσεις μας για τα μισθολογικά μας θέματα, την ανάγκη προσλήψεων, την κατάργηση του νέου Πειθαρχικού, αλλά και το μέλλον των ΥΔΟΜ, θα προχωρήσει σε κινητοποιήσεις στα τέλη Οκτώβρη με τη γνωστή μορφή, ώστε να στείλει παντού το μήνυμα ότι χωρίς αναβάθμιση των Υπηρεσιών και των Μηχανικών, δεν υπάρχει ούτε προστασία του Περιβάλλοντος, ούτε αναπτυξιακή διαδικασία.
