Η ενεργειακή μετάβαση παγκοσμίως περνά από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και για να την υλοποιήσει η κυβέρνηση προχωρά «σε τομές που κάνουν τις επενδύσεις αυτές πιο εύκολες και πιο ασφαλείς», όπως ανέφερε η  Γενική Γραμματέας Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών κυρία Αλεξάνδρα Σδούκου κατά την τοποθέτησή της στο συνέδριο Renewable & Storage Forum.

Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν τη δημιουργία ενός ηλεκτρονικού «one-stop shop» για τη διαχείριση της αδειοδοτικής διαδικασίας από τον επενδυτή. Επίσης, η κυβέρνηση προχωρά στην ανάπτυξη έξυπνων υβριδικών συστημάτων παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στα νησιά με μειοδοτικούς διαγωνισμούς και θα συνεχίσει τους διαγωνισμούς έργων ΑΠΕ έως το 2024. Όσον αφορά στις επενδύσεις ΑΠΕ που αιτούνται υπαγωγή στις Στρατηγικές Επενδύσεις, στο εξής θα δίνεται προτεραιότητα σε καινοτόμα έργα με τεχνολογίες αποθήκευσης, υδρογόνου, υπεράκτια αιολικά πάρκα κλπ.

Black Friday 2020

Για τις αδειοδοτικές διαδικασίες, το επιτελείο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) θα συνεχίσει την απλοποίηση της πρώτης φάσης της αδειοδότησης με τον Κανονισμό Βεβαιώσεων που θα οριστικοποιηθεί εντός των επόμενων ημερών, καθώς και της δεύτερης φάσης, μειώνοντας τα δικαιολογητικά που απαιτούνται για τις άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας, ενώ θα επιταχύνει  και τη διαδικασία σύνδεσης των σταθμών ΑΠΕ στο Δίκτυο Διανομής και στο Σύστημα Μεταφοράς.  Ακόμη, απλοποιείται και η περιβαλλοντική αδειοδότηση με καθορισμό των «μη ουσιωδών μεταβολών» στους περιβαλλοντικούς όρους ενός έργου ΑΠΕ, οπότε και δε θα απαιτείται νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων».

Στα υπεράκτια αιολικά, εν αναμονή της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, γίνεται η προεργασία για τη δημιουργία ενός πλήρους αδειοδοτικού πλαισίου, σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς, ώστε στις αρχές του 2021 να είναι έτοιμες οι σχετικές ρυθμίσεις.

Αλλαγές για την υπαγωγή ΑΠΕ στις στρατηγικές επενδύσεις

Όσον αφορά τις επενδύσεις ΑΠΕ που αιτούνται την υπαγωγή τους στο καθεστώς των Στρατηγικών Επενδύσεων, στο εξής θα δίνεται προτεραιότητα σε επενδυτικές προτάσεις για καινοτόμα έργα ΑΠΕ με ελάχιστο προϋπολογισμό τα 100 εκατ. ευρώ, τα οποία αφορούν σε συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, εγκατάσταση θαλάσσιων αιολικών πάρκων, παραγωγή «πράσινου» υδρογόνου κ.ά.

Έργα συμβατικών τεχνολογιών ΑΠΕ (φωτοβολταϊκά και αιολικά) θα θεωρούνται επιλέξιμα μόνο εφόσον, πέραν του προαναφερθέντος ορίου προϋπολογισμού, θα συνδέονται με κοινό σημείο σύνδεσης στο σύστημα, αλλά θα εξαιρείται η προτεραιότητα που λαμβάνουν σήμερα στη δέσμευση ηλεκτρικού χώρου μέσα από το Κίνητρο Ταχείας Αδειοδότησης του άρθρου 13 του νόμου για τις Στρατηγικές Επενδύσεις.

Για τα έργα συμβατικών τεχνολογιών ΑΠΕ που βρίσκονται ήδη υπό αξιολόγηση από το Enterprise Greece (έχοντας καταβάλει το αντίτιμο για την ένταξη στη διαδικασία fast-track), αλλά δεν έχουν ακόμη χαρακτηριστεί ως Στρατηγικές Επενδύσεις από την αρμόδια Διυπουργική Επιτροπή, εάν υπαχθούν σε καθεστώς fast track, απολαμβάνουν όλα τα δικαιώματα που απορρέουν από την ένταξη τους στο πρόγραμμα αυτό, πλην της προτεραιότητας για δέσμευση ηλεκτρικού χώρου στα δίκτυα.

Στήριξη στους επενδυτές υβριδικών συστημάτων

Όσο για τα υβριδικά συστήματα (με παραγωγή ηλεκτρισμού από  σταθμούς ΑΠΕ και συστήματα αποθήκευσης) για την ενεργειακή κάλυψη των νησιών, το ΥΠΕΝ έχει αποστείλει στην Κομισιόν προς έγκριση την πρότασή του για το καθεστώς στήριξης των συγκεκριμένων τεχνολογιών.

Σύμφωνα με αυτή, για τους υβριδικούς σταθμούς στα νησιά θα γίνεται διαγωνισμός ώστε να επιλέγεται ο παραγωγός που θα υλοποιήσει τον υβριδικό σταθμό με την χαμηλότερη τιμή αποζημίωσης για την ενέργεια που θα παράγει. Εάν πάλι σε ένα νησί το επενδυτικό ενδιαφέρον για την εγκατάσταση υβριδικού σταθμού δεν επαρκεί για την διενέργεια διαγωνισμού και η πολιτεία έχει αξιολογήσει ως αναγκαία την εγκατάστασή του, τότε θα προβλέπεται η υλοποίηση του έργου από τον επενδυτή που θα εκφράσει ενδιαφέρον με μία εύλογη τιμή αποζημίωσης εκτός διαγωνιστικής διαδικασίας.

Οι δε σταθμοί που θα εγκατασταθούν στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά προτείνεται να  απολαμβάνουν, όπως και οι υπόλοιπες τεχνολογίες σταθμών ΑΠΕ, εγγυημένο ετήσιο έσοδο για 20 έτη, ανεξάρτητα εάν το νησί διασυνδεθεί ή όχι, όπως αυτό θα προκύπτει από την συμμετοχή τους στην διαγωνιστική διαδικασία. «Τους επόμενους μήνες αναμένεται η έγκριση από την Επιτροπή για το καθεστώς στήριξης, ανοίγοντας τον δρόμο για την έκδοση της Υπουργικής Απόφασης που θα περιγράφει τον τρόπο αποζημίωσης των σταθμών αυτών», ανέφερε η κυρία Σδούκου.

Συνέχιση των διαγωνισμών ΑΠΕ

Σχετικά με τους διαγωνισμούς για έργα ΑΠΕ (το υφιστάμενο μοντέλο λήγει στο τέλος του έτους), θα συνεχίσουν να αξιοποιούνται ως το βασικό εργαλείο για την ελεγχόμενη και ανταγωνιστική διείσδυση των ΑΠΕ, με ορισμένες ωστόσο αλλαγές.  Ειδικότερα, οι  διαγωνιστικές διαδικασίες επεκτείνονται το αργότερο έως το 2024, με διενέργεια έξι κοινών διαγωνισμών για αιολικά και φωτοβολταϊκά έργα, με ποσόστωση ανά τεχνολογία και δημοπρατούμενη ισχύ 350 MW σε καθέναν από αυτούς (2,1GW συνολικά).

Το νέο σχήμα θα ενσωματώνει βελτιώσεις στην αρχιτεκτονική του σε σχέση με το υφιστάμενο, με γνώμονα την αύξηση του ανταγωνισμού μέσω της πιο ενεργής συμμετοχής στο Target Model και τη μείωση των τιμών προς όφελος των καταναλωτών, εξασφαλίζοντας όμως ένας σαφές πλαίσιο και για τους παραγωγούς ΑΠΕ. Τον Δεκέμβριο θα προκηρυχθεί ο τελευταίος, κοινός διαγωνισμός υπό το ισχύον καθεστώς, μέσω του οποίου θα δημοπρατηθεί ισχύς 350 MW στις αρχές του 2021.

Πέρα από τους διαγωνισμούς η αγορά θα κινείται στο εξής και μόνη της. Μέσω των διμερών συμβολαίων μεταξύ παραγωγών και προμηθευτών (PPAs) που πλέον μπορούν να συναφθούν στο πλαίσιο του Target Model, οι συμμετέχοντες θα μπορούν να κινηθούν με καθαρά εμπορικά κριτήρια.

Ενδιαφέρον είχε η αναφορά της κυρίας Σδούκου ότι θα διασφαλιστεί περιθώριο στην αγορά για μεσαίες, μικρές και διεσπαρμένες μονάδες παραγωγής καθώς κάθε κατηγορία έχει τα δικά της οφέλη για το σύστημα.