Στην τελική ευθεία για την ανάδειξη των αναδόχων εισέρχεται ο διαγωνισμός του Υπουργείου Υποδομών για την προμήθεια πράσινων λεωφορείων συνολικής αξίας 383 εκατ. ευρώ.
Πρόκειται για το διαγωνισμό που αφορά την ενίσχυση των στόλων του ΟΑΣΑ και του ΟΑΣΘ, και έχει προκηρυχθεί από τον τελευταίο τρίμηνο του 2022 και έχει προσελκύσει πλήθος μνηστήρων από την Ευρώπη και την Κίνα.
Πηγές με πολύ καλή γνώση της διαγωνιστικής διαδικασίας αναφέρουν πως οι υπηρεσίες του Υπουργείου εργάζονται εντατικά και εξετάζουν τα τεχνικά χαρακτηριστικά του κάθε ενδιαφερόμενου, ενώ προσθέτουν πως είναι ζήτημα εβδομάδων να προχωρήσουν στο άνοιγμα των οικονομικών προσφορών.
Η δεύτερη διαδικασία είναι λιγότερο χρονοβόρα συγκριτικά με την αξιολόγηση των τεχνικών κριτηρίων και εκτιμάται πως εντός του φθινοπώρου θα γνωρίζουμε τους πρώτους αναδόχους. Κατά τη διάρκεια αυτού του βήματος θα μάθουμε ποιοι ενδιαφερόμενοι περνούν στην επόμενη φάση του διαγωνισμού και ποιοι «κόβονται».
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε πλήρη συμφωνία με τις εξαγγελίες τόσο του Υφυπουργού Υποδομών, Γιώργου Καραγιάννη, όσο και του Γενικού Γραμματέα Μεταφορών, Γιάννη Ξιφαρά. Πιο συγκεκριμένα, και οι δύο έχουν επισημάνει πως μέσα στο φθινόπωρο θα έχουμε «λευκό« καπνό για τους αναδόχους, και ότι από τις αρχές του 2023 θα αρχίσουν να καταφθάνουν τα πρώτα πράσινα λεωφορεία στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη.
Σημειώνεται, επίσης, πως η ταχύτητα της παράδοσης των λεωφορείων από τους προμηθευτές στους δύο οργανισμούς συγκοινωνιών αποτελεί ένα από τα κριτήρια αξιολόγησης για την επιλογή του του κάθε αναδόχου.
Την ίδια στιγμή το Υπουργείο Υποδομών δεν κατεβάζει τους ρυθμούς του όσον αφορά το διαγωνισμό, καθώς βρίσκεται σε αναζήτηση συμβούλου ώστε να εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση του έργου από ευρωπαϊκά κονδύλια. Δηλαδή να ενταχθεί στο ΕΣΠΑ και πιο συγκεκριμένα στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη (ΕΠ-ΥΜΕΠΕΡΑΑ).
Ο διαγωνισμός
Πρόκειται για το μεγαλύτερο υπό δημοπράτηση έργο για την αναβάθμιση των αστικών συγκοινωνιών με την απόκτηση περισσότερων από 600 λεωφορείων νέας τεχνολογίας με στόχο να υπάρξει θετικό περιβαλλοντικό.
Ο διαγωνισμός εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο της προμήθειας 1300 πράσινων λεωφορείων για την Αθήνα και τη συμπρωτεύουσα.
Ουσιαστικά το project χωρίζεται σε δύο μέρη και ο σχετικός διαγωνισμός αφορά το πρώτο μέρος, το οποίο σπάει σε πέντε υπό-έργα ή υπό-διαγωνισμούς. Φυσικά, όπως κάθε μεγάλο έργο, και το συγκεκριμένο έχει οδηγηθεί σε παρατάσεις.
Υπενθυμίζεται πως δύο κορυφαίες ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες, οι Mercedes και οι Solaris, είχαν καταθέσει ενστάσεις στην Αρχή Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών (ΑΕΠΠ) για το πρώτο υπο-μέρος του διαγωνισμού. Μάλιστα, η Mercedes είχε φτάσει και μέχρι το ΣτΕ.
Ωστόσο, καμία από τις δύο εταιρείες δεν υπέβαλε προσφορά για το εν λόγω υπό-τμήμα, το οποίο και εν συνεχεία κηρύχθηκε άγονο και εξετάζεται η ένταξή του στο δεύτερο μέρος του διαγωνισμού που θα αφορά τα υπόλοιπα 700 λεωφορεία.
Οι μνηστήρες
Οι διεκδικητές των υπόλοιπων τεσσάρων υπό-έργων είναι οι ιταλικές IVECO και Industria Italiana Autobus όσον αφορά τους Ευρωπαίους μνηστήρες, ενώ προσφορές έχουν υποβάλει και οι κινεζικές Yutong και Build Your Dreams (BYD) που εκπροσωπούνται στη χώρα μας από τον Όμιλο Κοπελούζου και την Π. Πετρόπουλος ΑΕΒΕ αντίστοιχα.
Υπενθυμίζεται πως στην ιταλική Industria Italiana Autobus υπάρχει αυξημένη τουρκική συμμετοχή καθώς το 28,5% των μετοχών της εταιρείας ανήκει στην τουρκική Karsan. Η τελευταία έχει εξοπλίσει με ηλεκτρικά λεωφορεία την Ισπανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ισπανία, το Βέλγιο, τη Βουλγαρία και την Ουκρανία.
Όσον αφορά τα λεωφορεία της BYD, όπως έχει γράψει σε πλήθος ρεπορτάζ του το mononews.gr, αυτά αντιμετωπίζουν σημαντικά προβλήματα σε ευρωπαϊκές χώρες. Αναλυτικότερα, σημαντικές είναι οι αντιδράσεις στην Ολλανδία καθώς από τα τέλη του 2020 τα ηλεκτροκίνητα λεωφορεία της κινεζικής εταιρείας προκαλούν ταλαιπωρία στους επιβάτες, ανησυχία στους οδηγούς και αντιδράσεις από το μεγαλύτερο εργατικό σωματείο της χώρας.
Τα προβλήματα της BYD δεν περιορίζονται μόνο σε ελαττωματικά οχήματα που παραδίδει στους ευρωπαίους πελάτες της, καθώς η εταιρεία έχει έρθει αντιμέτωπη με έρευνες σχετικά με την επίδραση των εργοστασίων της στην Κίνα για την υγεία των κατοίκων των τριγύρω περιοχών.
Αναλυτικότερα, όπως έχει καταγραφεί σε σχετικό report της Goldman Sachs γίνεται λόγος για εργοστάσια της εταιρείας στην Κίνα που προκαλούν σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως για παράδειγμα ρινορραγίες, ενώ τονίζεται πως εκπέμπονται ουσίες μέσω ρύπων, οι οποίες είναι καρκινογόνες και ενδέχεται να προκαλούν μεταλλάξεις.
