Η πληρότητα των ευρωπαϊκών αποθηκών φυσικού αερίου έφτασε τις προηγούμενες ημέρες σε ποσοστό το 89,88%, εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία για τη διακύμανση των τιμών του καυσίμου αλλά και για την ασφάλεια της ενεργειακής τροφοδοσίας της Ευρώπης τον ερχόμενο χειμώνα.
Του Χάρη Φλουδόπουλου
Παρά τη θετική εξέλιξη, η νευρικότητα στην αγορά συνεχίζεται και είναι χαρακτηριστικό ότι η τιμή του φυσικού αερίου διαμορφώθηκε στα 36,41 ευρώ η μεγαβατώρα, τη στιγμή που τα προθεσμιακά συμβόλαια για το επόμενο διάστημα κινούνται ανοδικά: για τον Σεπτέμβριο ξεκινούν στο +2,5% στα 37,5 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ για τον Δεκέμβριο του 2023 έχουν φθάσει στα 56 ευρώ.
Σε κάθε περίπτωση η υψηλή για την εποχή πληρότητα των αποθηκευτικών χώρων της ΕΕ σημαίνει ότι η Ευρώπη έχει διασφαλίσει σε σημαντικό ποσοστό την αυτάρκειά της σε ενέργεια για τον ερχόμενο χειμώνα.
Όπως έχουν επισημάνει και οι αναλυτές της αγοράς, το γεγονός ότι οι αποθήκες αερίου βρίσκονται ήδη σε υψηλά επίπεδα ήδη εν μέσω του καλοκαιριού, σημαίνει ότι ενδεχομένως θα υπάρξει μια περίοδος κοντά στον Οκτώβριο, λίγο πριν την έναρξη της χειμερινής περιόδου, όπου οι αποθήκες θα είναι γεμάτες και η ζήτηση θα περιοριστεί σημαντικά για ένα μικρό διάστημα αφού το αέριο δεν θα έχει που να αποθηκευτεί. Μια τέτοια προοπτική ενδέχεται να οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη πίεση και μείωση τις τιμές του TTF μέχρι να αρχίσει ο χειμώνας. Μέχρι που; Εκτιμάται ότι οι τιμές θα μπορούσαν να πέσουν και στα επίπεδα των 20 ευρώ η μεγαβατώρα ή ακόμη και πιο κάτω.
Πάντως, ακόμη και αυτή η προοπτική δε θα πρέπει να οδηγεί σε εφησυχασμό. Σύμφωνα με τους ειδικούς της αγοράς του φυσικού αερίου, οι αποθήκες μπορούν να καλύψουν μόνον ένα μέρος των αναγκών που θα προκύψουν το φετινό χειμώνα. Κατά συνέπεια, πιθανές διαταραχές στην προμήθεια θα μπορούσαν να έχουν σημαντική επίπτωση στην τιμή του φυσικού αερίου.
Αυτό εξηγεί σε μεγάλο βαθμό και τη νευρικότητα που συνεχίζει να επικρατεί στην αγορά του φυσικού αερίου, όπως αυτή αποτυπώνεται και στη διακύμανση των τιμών του καυσίμου. Είναι χαρακτηριστικό ότι εξαιτίας της μεγάλης μεταβλητότητας αλλά και της αβεβαιότητας που επικρατεί στην αγορά του φυσικού αερίου, οι οίκοι που παρακολουθούν τον κλάδο αποφεύγουν να δώσουν μακροχρόνιες προβλέψεις για τη διακύμανση των τιμών. Εντούτοις υπάρχουν εκτιμήσεις για την πορεία τους το επόμενο διάστημα και κυρίως το χειμώνα 2023 – 2024.
Η ABN Amro Bank πριν μερικές εβδομάδες εκτίμησε ότι η τιμή για το Ολλανδικό TTF το 2023 θα διαμορφωθεί στα 55 δολάρια MMBtu με τάση περαιτέρω μείωσης στα 50 δολάρια το 2024. Η πρόβλεψη του Trading Economics για τις ευρωπαϊκές τιμές του φυσικού αερίου είναι ότι από τα 57,39 ευρώ/MWh στο πρώτο τρίμηνο του 2023, θα αυξηθούν τους επόμενους 12 μήνες στα 73,44 ευρώ/MWh. Όσο για τη Fitch προέβλεψε για το ολλανδικό TTF μέση τιμή στα 40 δολάρια/ εκατ. κυβικά πόδια έναντι προηγούμενης εκτίμησης για 45 δολάρια.
Άλλοι αναλυτές εμφανίζονται πιο απαισιόδοξοι και προβλέπουν ότι το 2024 υπάρχει σοβαρή πιθανότητα ακόμη και για διπλασιασμό των τιμών στο ολλανδικό TTF εξαιτίας των ελλείψεων που θα προκύψουν από τη μείωση των εισαγωγών φυσικού αερίου από τη Ρωσία. Χαρακτηριστική είναι πρόσφατη έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας ΙΕΑ που προέβλεψε ότι η ΕΕ θα εμφανίσει έλλειμμα 27 δισ. κυβικών μέτρων για το 2023, σε περίπτωση που οι εξαγωγές της Ρωσίας μηδενιστούν και ταυτόχρονα οι εισαγωγές LNG της Κίνας επιστρέψουν στα επίπεδα του 2021. Σε αυτό το πλαίσιο, πρόσφατη έκθεση της Goldman Sachs προέβλεπε ότι οι μέσες τιμές για τον επόμενο χειμώνα θα είναι πάνω από τα 90 ευρώ/MWh ενώ σε περίπτωση που οι καιρικές συνθήκες είναι άσχημες τότε η πρόβλεψη για την τιμή ξεπερνά τα 100 ευρώ/MWh. Καθώς αυτήν την περίοδο οι εισαγωγές αερίου μέσω αγωγών από τη Ρωσία είναι ελάχιστες, αρκετοί παράγοντες θα μπορούσαν να προκαλέσουν μια ανοδική κίνηση στις τιμές: ένας κρύος χειμώνας, πιθανή όξυνση του ανταγωνισμού από την Ασία στην αγορά του LNG, ενδεχόμενη αύξηση της κατανάλωσης και της ζήτησης για φυσικό αέριο στην Ευρώπη, θα μπορούσαν να προκαλέσουν πιέσεις στην αγορά ακόμη και σε περίπτωση που οι αποθήκες αερίου της Ευρώπης γεμίσουν εγκαίρως όπως φαίνεται ότι θα συμβεί.
Στον αντίποδα, οι πιο αισιόδοξες προβλέψεις όπως αυτή της Morgan Stanley τοποθετούν την τιμή του TTF κατά μέσο όρο στα 38 ευρώ/MWh για το τρίτο τρίμηνο του 2023 και στα 46 ευρώ/MWh για το 4ο τρίμηνο του έτους, ενώ για το 2024 η η τιμή τοποθετείται στα 48 ευρώ/MWh.
