Η μικρομέρια είναι ένα φυτό με ροζ ανθάκια που λένε ότι φυτρώνει μόνο στην Ακρόπολη. Την ανακάλυψαν Γάλλοι βοτανολόγοι το 1906. Για 100 χρόνια δεν την είδαν σε κανένα άλλο μέρος αλλά ούτε και στον Ιερό Βράχο. Πολλοί αναρωτιούνταν αν αυτό το «στενότοπο ενδημικό είδος, παλιότερο σίγουρα πολλών χιλιάδων ετών από τον Παρθενώνα, εξακολουθούσε να υπάρχει», σημειώνει η δρ βιολογίας Ειρήνη Βαλλιανάτου.
Σκεφθείτε τη χαρά των ειδικών όταν το φυτό εντοπίστηκε πάλι το 2006 στη νότια κλιτύ από τον Γρηγόρη και τον Λάμπρο Τσιούνη. Περπατώντας στην Ακρόπολη, στο θέατρο του Διονύσου, στο Ασκληπιείο και στον Κεραμεικό τώρα την άνοιξη, μαζί με τις παπαρούνες, τα αγριοκρέμμυδα, τα σφερδούκλια και τους ασφόδελους, όσοι γνωρίζουν τα μυστικά της φύσης, διακρίνουν το σαρκοθρόφι, τις προστατευόμενες ορχιδέες, τον φαρμακευτικό αγριοπήγανο κι όσο ζεσταίνει περισσότερο ο καιρός, το «Ελατήριον» ή αλλιώς πικραγγουριά γύρω από το θέατρο του Διονύσου.
Οι «Πράσινες διαδρομές και καινοτόμα τεχνολογία για τους αρχαιολογικούς χώρους της Αθήνας» είναι μια πρόταση του τμήματος Συντήρησης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αθηνών (κατατέθηκε στο ΕΣΠΑ), για την ορθή διαχείριση της βλάστησης σε αρχαιολογικούς χώρους της Αθήνας, με στόχο την προστασία των μνημείων και τη συνύπαρξη και ανάδειξη της τοπικής χλωρίδας.
«Μελετώντας τα μνημεία για τη συντήρησή τους, είδαμε ότι υπάρχουν βλάβες από κάποια φυτά. Τόσα χρόνια ο καθαρισμός των χώρων γινόταν λίγο αδόκιμα. Ανακαλύψαμε ότι αφαιρούνταν και φυτά που δεν ήταν επιβλαβή, οπότε περιορίσαμε τον καθαρισμό, χωρίς χρήση βιοκτόνων και στη συνέχεια, με τη βοήθεια κι άλλων συνεργατών εκτός ΥΠΠΟΑ, είδαμε με τι τρόπους μπορούμε να μεριμνήσουμε για το φυσικό περιβάλλον», λέει στην «Κ» ο Στέλιος Δασκαλάκης, προϊστάμενος του τμήματος Συντήρησης Εφορείας Αρχαιοτήτων Αθηνών. Και εξηγεί ότι στο πλαίσιο αυτού του τριετούς προγράμματος θα γίνουν καταγραφή, ανάδειξη και σωστή διαχείριση της τοπικής χλωρίδας τριών σημαντικών και μεγάλης επισκεψιμότητας αρχαιολογικών χώρων της Αθήνας (Κλιτύες Ακρόπολης, Αρχαία Αγορά και Κεραμεικός). Θα σχηματιστούν ένας πράσινος περίπατος και βοτανικές συλλογές σε αυτούς τους χώρους του κέντρου, θα αναδειχθεί η χρήση των φυτών κατά την αρχαιότητα σε διαφορετικά ιερά ή άλλους χώρους με στόχο να βιώσει το κοινό μία ακόμη εμπειρία στα μνημεία. Η διαδρομή παρακολουθεί την αρχαία οδό των Παναθηναίων, ανάποδα, από τη Βόρεια Κλιτύ της Ακρόπολης έως το Δίπυλο στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού.
Ηλεκτρονική σήμανση
Η εναλλακτική προσέγγιση των χώρων, μέσω ενός πράσινου περιπάτου με τη βοήθεια ηλεκτρονικής σήμανσης φυτών και παραπλήσιων μνημείων, απευθύνεται κυρίως στο εξοικειωμένο με τις νέες τεχνολογίες κοινό (QR Codes και έξυπνα τηλέφωνα). Η ψηφιακή αυτή σήμανση δεν θα ωφελεί μόνο το κοινό αλλά και τους εργαζομένους, οι οποίοι θα ενημερώνονται για τη βλαβερή βλάστηση που θα εμφανίζεται στα σημεία της διαδρομής και θα απαιτεί την επέμβαση των ειδικών.
«Από το 2014 μέχρι τις αρχές του 2017 ολοκληρώσαμε το πρόγραμμα που περιλαμβάνει τρεις μεγάλες οάσεις με πράσινο στην Αθήνα. Ο Κεραμεικός είναι λιγότερο επισκέψιμος, γι’ αυτό τον συμπεριλάβαμε. Στόχος μας είναι να κατευθύνουμε τον κόσμο από την Ακρόπολη ως δεύτερο προορισμό, μέσω της Αρχαίας Αγοράς, στον Κεραμεικό». Με λίγα λόγια, προσέγγιση των μνημείων μέσω της φύσης. Η διαδρομή υπολογίζεται περίπου στα δύο χιλιόμετρα.
Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί από την ΕΦΑ Αθηνών με διευθύντρια την Ελένη Μπάνου, προϊστάμενο τμήματος Συντήρησης τον Στέλιο Δασκαλάκη (με τις συντηρήτριες Μαρία Παύλου, Σοφία Παπιδά και τους αρχαιολόγους Μαρία Λιάσκα και Λεωνίδα Μπουρνιά), σε συνεργασία με τη δρα Ειρήνη Βαλλιανάτου, συστηματική βοτανολόγος και τον επικ. καθηγητή Θεοφάνη Κωνσταντινίδη από το τμήμα Βιολογίας του ΕΚΠΑ.
