Ένα ακόμη κρίσιμο κομμάτι έρχεται να συμπληρώσει το παζλ της ανάπτυξης του Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης Οινοφύτων, καθώς ολοκληρώθηκε η διαδικασία ανάθεσης και δρομολογείται πλέον η υλοποίηση της Μονάδας Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων που θα χωροθετηθεί εντός του οργανωμένου βιομηχανικού πάρκου. Σύμφωνα με πληροφορίες του energygame.gr, ανάδοχος του έργου έχει οριστεί η εταιρεία Thalis, του ομίλου Motor Oil, σηματοδοτώντας την έναρξη της φάσης κατασκευής για το βασικότερο περιβαλλοντικό έργο του σχεδίου εξυγίανσης της περιοχής.
Η βιομηχανική περιοχή των Οινοφύτων, για δεκαετίες σύμβολο άναρχης ανάπτυξης, κάνει τώρα το πέρασμα σε μια νέα εποχή, όπου η οργάνωση, η περιβαλλοντική ευθύνη και η σύγχρονη υποδομή συνδυάζονται σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο. Ο μετασχηματισμός της κυριότερης άτυπης βιομηχανικής συγκέντρωσης (ΑΒΣ) της χώρας είναι ένα δύσκολο στοίχημα. Στην περιοχή λειτουργούν περίπου 1.000 επιχειρήσεις που παράγουν το 1/3 του βιομηχανικού ΑΕΠ της χώρας. Η ανάπτυξη του Επιχειρηματικού Πάρκου εκτείνεται σε έκταση περίπου 11.350 στρεμμάτων και περιλαμβάνει την πολεοδομική οργάνωση της περιοχής με σαφή καθορισμό ζωνών δραστηριοτήτων, την αναβάθμιση του οδικού δικτύου και των υποδομών κοινής ωφέλειας, καθώς και την υλοποίηση ολοκληρωμένων έργων ύδρευσης, διαχείρισης υγρών αποβλήτων και αντιπλημμυρικής προστασίας, με στόχο την οργανωμένη και βιώσιμη λειτουργία των εγκατεστημένων επιχειρήσεων.
Η Μονάδα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων (ΜΚΑ) αποτελεί το κεντρικό έργο περιβαλλοντικής ανασυγκρότησης του Επιχειρηματικού Πάρκου Οινοφύτων, με βασικό στόχο την οριστική παύση της άναρχης διάθεσης λυμάτων στον Ασωπό ποταμό και τη μετάβαση σε ένα ενιαίο, ελεγχόμενο σύστημα διαχείρισης αποβλήτων για το σύνολο της βιομηχανικής δραστηριότητας. Η λειτουργία της θεωρείται καθοριστική για την αποκατάσταση του περιβάλλοντος στην ευρύτερη περιοχή και για την ομαλή μετάβαση της μεγαλύτερης άτυπης βιομηχανικής συγκέντρωσης της χώρας σε ένα οργανωμένο μοντέλο ανάπτυξης με σύγχρονες υποδομές.
«Η επένδυση αφορά την ωρίμανση και κατασκευή του σημαντικότερου έργου υποδομής του Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης Οινοφύτων: μιας σύγχρονης μονάδας διεθνών προδιαγραφών, η οποία θα εξυπηρετεί το σύνολο των επιχειρήσεων που χωροθετούνται εντός του πάρκου και θα συμβάλει καθοριστικά στην προστασία και αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής», επισημαίνουν πηγές.
Στην τελική φάση λειτουργίας της η οποία, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τοποθετείται χρονικά έως το 2028 η μονάδα θα διαθέτει μέγιστη ημερήσια δυναμικότητα επεξεργασίας 7.000 κυβικών μέτρων. Θα εξυπηρετεί τόσο τα βιομηχανικά υγρά απόβλητα των εγκατεστημένων επιχειρήσεων όσο και τα αστικά λύματα του απασχολούμενου προσωπικού, καλύπτοντας το σύνολο των αναγκών της περιοχής. Για την υποστήριξη της λειτουργίας της προβλέπεται η ανάπτυξη ολοκληρωμένου δικτύου συλλογής ακαθάρτων συνολικού μήκους περίπου 75 χιλιομέτρων, το οποίο θα συνδέει όλες τις επιχειρήσεις με τη μονάδα και θα υποστηρίζεται από οκτώ αντλιοστάσια, διαμορφώνοντας για πρώτη φορά ένα ενιαίο σύστημα αποχέτευσης σε μια περιοχή που για δεκαετίες λειτουργούσε χωρίς κεντρικές υποδομές.
Ο συνολικός προϋπολογισμός της Μονάδας Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων ξεπερνά τα 17 εκατ. ευρώ, με τη χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης να καλύπτει περίπου το 50% του κόστους περίπου 8,5 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για στοχευμένη χρηματοδότηση που συνδέεται άμεσα με το περιβαλλοντικό σκέλος του έργου και ιδίως με την κατασκευή της ΜΚΑ, η οποία αποτελεί το πιο κρίσιμο έργο για την εξυγίανση της βιομηχανικής περιοχής.
Πιέζει ο χρόνος
Σε ό,τι αφορά τη χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ο χρόνος φαίνεται να πιέζει, καθώς πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία ολοκλήρωσης όλων των οροσήμων και στόχων, στις 31 Αυγούστου 2026. Η κρατική ενίσχυση ύψους περίπου 8,5 εκατ. ευρώ για τη Μονάδα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων παραμένει ενεργή, ωστόσο, σύμφωνα με πηγές, δεν υπάρχει μέχρι στιγμής επίσημη ενημέρωση από την κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο θα διασφαλιστεί η εκταμίευσή της.
Όπως επισημαίνεται, βασική προϋπόθεση για να ενεργοποιηθεί η συγκεκριμένη χρηματοδότηση ήταν η έκδοση της ΚΥΑ έγκρισης ανάπτυξης του Επιχειρηματικού Πάρκου, η οποία δημοσιεύθηκε τελικά στις 3 Οκτωβρίου 2025. Ο πλήρης φάκελος του έργου είχε κατατεθεί ήδη από τον Ιούλιο του 2023 χωρίς παρατηρήσεις, γεγονός που σημαίνει ότι στο ενδιάμεσο διάστημα δεν ήταν δυνατό να αξιοποιηθούν οι πόροι του Ταμείου, καθώς εκκρεμούσε η τυπική αυτή έγκριση. «Αυτή τη στιγμή αναμένουμε συγκεκριμένες διευκρινίσεις από τα αρμόδια υπουργεία ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα διασφαλιστεί η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης», αναφέρουν πηγές.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, αν επιβεβαιωθεί ως τελικό ευρωπαϊκό ορόσημο για το Ταμείο το καλοκαίρι του 2026 ή κάποιο αντίστοιχο χρονικό σημείο, η κατασκευή της μονάδας δεν είναι τεχνικά δυνατό να έχει ολοκληρωθεί έως τότε. Για τον λόγο αυτό έχει ζητηθεί από την Πολιτεία να αποσαφηνίσει με ποιον τρόπο θα δοθούν οι πόροι, είτε μέσω ειδικής ρύθμισης, είτε μέσω μεταφοράς σε άλλο χρηματοδοτικό εργαλείο, είτε με κάποια άλλη διαδικασία που θα επιτρέψει την ολοκλήρωση του έργου χωρίς απώλεια της επιχορήγησης.
Παρά την εκκρεμότητα αυτή το project παραμένει απολύτως ενεργό και προχωρά. Ζητείται μάλιστα σε τακτική βάση επικαιροποίηση στοιχείων προόδου, ενώ η υλοποίηση συνεχίζεται με ίδια συμμετοχή και ιδιωτικούς πόρους, ώστε να μην υπάρξουν καθυστερήσεις.
Σε εξέλιξη η πολεοδομική μελέτη του Επιχειρηματικού Πάρκου
Καθοριστικό για την επόμενη φάση του έργου θεωρείται και το σκέλος της πολεοδομικής οργάνωσης του Επιχειρηματικού Πάρκου. Η πολεοδομική οργάνωση αποτελεί βασική παράμετρο του σχεδιασμού του ΕΠΕ Οινοφύτων, καθώς μέσω της ορθολογικής χωροταξικής διάρθρωσης των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και της ανάπτυξης σύγχρονων υποδομών επιδιώκεται η οριστική αντιμετώπιση των λειτουργικών και περιβαλλοντικών προβλημάτων που χαρακτηρίζουν διαχρονικά την περιοχή.
Η εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου ρυμοτομικού σχεδίου, σύμφωνα με τους όρους και τις κατευθύνσεις της ισχύουσας νομοθεσίας για τα επιχειρηματικά πάρκα, αναμένεται να βελτιώσει τη λειτουργικότητα της άτυπης βιομηχανικής συγκέντρωσης και να ενισχύσει τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος. Μέσα από τον πολεοδομικό σχεδιασμό θα καθοριστούν οι χρήσεις γης, οι οδεύσεις των βασικών δικτύων, οι κοινόχρηστοι χώροι και οι υποδομές, επιτρέποντας αφενός τη μέγιστη αξιοποίηση των αδόμητων εκτάσεων και αφετέρου την οργανωμένη ανάπτυξη των επιχειρήσεων με σεβασμό στο περιβάλλον και την υφιστάμενη αστική δομή.
Η μελέτη εκπονείται ήδη μετά την έκδοση της ΚΥΑ έγκρισης ανάπτυξης του πάρκου τον Οκτώβριο του 2025 και, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο, θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί και εγκριθεί εντός περίπου ενός έτους ( 10 μήνες) από την έναρξή της. Η έγκρισή της από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση θα σηματοδοτήσει ουσιαστικά τη μετάβαση από τον σχεδιασμό στην πλήρη ωρίμανση των τεχνικών έργων, καθώς από αυτήν θα προκύψουν οι οδεύσεις των δικτύων, οι χωροθετήσεις των βασικών υποδομών.
Εντός του Επιχειρηματικού Πάρκου Εξυγίανσης Οινοφύτων θα υλοποιηθούν μια σειρά από κρίσιμα έργα υποδομής που αφορούν τη συνολική διαχείριση των υδάτων και την αντιπλημμυρική θωράκιση της περιοχής. Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται έργα αντιπλημμυρικής προστασίας και δίκτυο ομβρίων, ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και διανομής ύδατος, καθώς και η Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ), η οποία θα καλύπτει τις ανάγκες υδροδότησης του πάρκου με ελεγχόμενο και ποιοτικά διασφαλισμένο τρόπο.
Η ανάπτυξη των δικτύων ύδατος αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη λειτουργία του πάρκου σε οργανωμένη βάση. Η Μονάδα Επεξεργασίας Νερού θα επιτρέπει την επεξεργασία και επαναχρησιμοποίηση υδάτων για βιομηχανικές χρήσεις, συμβάλλοντας τόσο στη μείωση της κατανάλωσης πόσιμου νερού όσο και στη συνολική περιβαλλοντική εξυγίανση της περιοχής. Οι ανάγκες του ΕΠΕ σε πόσιμο νερό, στην πλήρη ανάπτυξή του, ανέρχονται σε 620 m3/h. Η ΜΕΝ, υπό κανονικές συνθήκες, θα τροφοδοτείται με ανεπεξέργαστο νερό από τον ταμιευτήρα του Μόρνου. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις θα γίνεται τροφοδοσία και από τον ταμιευτήρα της Υλίκης. Το επεξεργασμένο νερό θα είναι κατάλληλο για ανθρώπινη κατανάλωση.
Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η συνεργασία με την ΕΥΔΑΠ. Μάλιστα έχει ήδη υπογραφεί προσυμφωνία με την ΕΥΔΑΠ για την παροχή αδιύλιστου νερού προς το Επιχειρηματικό Πάρκο, με στόχο την κάλυψη των αναγκών των εγκατεστημένων επιχειρήσεων σε βιομηχανικό νερό. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, το νερό αυτό θα οδηγείται στο Πάρκο και θα υποβάλλεται σε επεξεργασία στη Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) που προβλέπεται στον σχεδιασμό, προκειμένου να αξιοποιείται για βιομηχανικές χρήσεις. Η προσυμφωνία καθορίζει το βασικό πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ των δύο πλευρών, ενώ απομένει η εξειδίκευση των τεχνικών και οικονομικών όρων και η οριστικοποίηση των απαραίτητων υποδομών μέσω των τελικών συμβάσεων και των σχετικών τεχνικών μελετών.
