Με το νομοσχέδιο που κατέθεσε η κυβέρνηση στη Βουλή την Παρασκευή, εξειδικεύεται η απαγόρευση σχετικά με την εγκατάσταση σταθμών ΑΠΕ, ισχύος μεγαλύτερης του 1 MW, σε γή υψηλής παραγωγικότητας.
Ενώ στο αρχικό κείμενο η απαγόρευση αφορούσε όλες τις ΑΠΕ, με το τωρινό κείμενο προσδιορίζεται ότι «ειδικά η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκούς σταθμούς εγκατεστημένης ισχύος μεγαλύτερης ή ίσης του 1 MW απαγορεύεται σε αγροτεμάχια που χαρακτηρίζονται ως αγροτική γη υψηλής παραγωγικότητας».
Συνεπώς τα αιολικά στα οποία κυρίως θα δημιουργούσε πρόβλημα η διάταξη αυτή, παίρνουν τελικά πράσινο φως. Μέχρι βεβαίως του ορίου του 1% για ΑΠΕ ανά νομό.
Ωστόσο, όπως και στο σχέδιο της διαβούλευσης, έτσι και στο κατατεθέν σχέδιο, καταργείται η προτεραιότητα στην κατανομή του φορτίου για τα έργα με υπογεγραμμένη σύμβαση πριν την 4η Ιουλίου 2019, εάν δεν είχαν συνδεθεί έως την ημερομηνία αυτή (δηλ. έως την 4η Ιουλίου 2019). Δηλαδή τα έργα που συνδέθηκαν ή θα συνδεθούν μετά την 4η Ιουλίου 2019, δεν θα έχουν προτεραιότητα στην κατανομή φορτίου ακόμα και αν είχαν υπογεγραμμένη σύμβαση.
Με τη διάταξη αυτή ανατρέπεται αναδρομικά το καθεστώς λειτουργίας έργων με υπογεγραμμένες συμβάσεις. Σύμφωνα με την ΕΛΕΤΑΕΝ μάλιστα παραβιάζεται το πρώτο εδάφιο της παρ. 6 του άρθρου 12 του Κανονισμού 2019/943, τον οποίο υποτίθεται ότι το σχέδιο νόμου ενσωματώνει («Without prejudice to contracts concluded before 4 July 2019…»).
Όπως γράφει η ΕΛΕΤΑΕΝ στο κείμενο συμμετοχής της στη διαβούλευση, η φράση του εδαφίου αυτού εισάγει σημαντική εξαίρεση υπέρ των Α.Π.Ε. και ξεκαθαρίζει ότι οι συμβάσεις που έχουν υπογραφεί πριν την 4η Ιουλίου 2019 δεν θίγονται και επομένως το δικαίωμα της προτεραιότητας στην κατανομή φορτίου που είναι συνυφασμένο με αυτές, διατηρείται ασχέτως του χρόνου σύνδεσης των σταθμών.
Στην προκειμένη περίπτωση της Ελλάδας οι παραγωγοί Α.Π.Ε. που έχουν υπογράψει ΣΠΗΕ ή Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης, τις υπέγραψαν εντός ενός θεσμικού πλαισίου που εξασφάλιζε ότι οι σταθμοί τους έχουν προτεραιότητα κατά την κατανομή του φορτίου. Μάλιστα, οι ΣΠΗΕ και οι ΣΕΣΤ δεν έχουν καν υποχρέωση συμμετοχής στην αγορά. Ιδίως, οι Συμβάσεις Πώλησης Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΣΠΗΕ) κάνουν ρητή αναφορά στην προτεραιότητα στην κατανομή δια της παραπομπής στο άρθρο 9 του ν. 3468/2006 (βλ. το τρίτο άρθρο των ΣΠΗΕ που έχει τίτλο «Προγραμματισμός λειτουργίας και φόρτισης»). Στο ίδιο άρθρο 9 του ν. 3468/2006 παραπέμπει για τη λειτουργία των σταθμών και η παρ. 3 του πρώτου άρθρου των ΣΕΣΤ και ΣΕΔΠ.
Πρέπει να σημεωθεί πάντως ότι το θέμα αυτό αφορά πολλά έργα, μεταξύ των οποίων και το μεγάλο σύμπλεγμα αιολικών πάρκων της ENEL στον Καφηρέα Ευβοιας που εγκαινιάστηκε πρόσφατα από τον πρωθυπουργό.
