Κανένας πολίτης δεν πρόκειται να χάσει την ιδιοκτησία του εξαιτίας των δασικών χαρτών επαναλαμβάνει για ακόμα μία φορά το υπουργείο Περιβάλλοντος διαβεβαιώνοντας πως η άτυπη νομοπαρασκευαστική επιτροπή επεξεργάζεται ήδη συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις, έτσι ώστε να μην πληγεί κανένα νόμιμο ιδιοκτησιακό δικαίωμα. Με αυτό τον τρόπο θα επιλυθούν ιδιοκτησιακά ζητήματα που αφορούν κυρίως στα Δωδεκάνησα, το Ιόνιο, τη Μάνη και άλλες περιοχές και τα οποία ανάγονται ακόμα και στον 19ο αιώνα.
Παράλληλα εκτός της λύσης που έχει δοθεί για τις εκτάσεις με φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθους, η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα που έχουν ανακύψει με τις αυθαίρετα εκχερσωμένες εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση σε μια προσπάθεια να επιτύχει τόσο την προστασία του Δημοσίου από τους καταπατητές, όσο και την προστασία των νόμιμων ιδιοκτητών αυτών των εκτάσεων.
Τα παραπάνω επισημαίνει το υπουργείο Περιβάλλοντος σε ένα κείμενο 27 ερωταπαντήσεων, με το οποίο επιχειρεί να επιλύσει όλες τις απορίες των πολιτών για το ζήτημα των δασικών χαρτών, ένα θέμα που το προηγούμενο διάστημα ξεσήκωσε πολλές τοπικές κοινωνίες με αποτέλεσμα η ηγεσία του υπουργείου να προχωρήσει σε περιοδεία στις περιοχές, στις οποίες σημειώθηκαν οι οξύτερες αντιδράσεις, όπως η Κρήτη, η Μάνη, τα Δωδεκάνησα και το Ιόνιο.
Αναφορικά με τις εκτάσεις που χαρακτηρίζονται εν μέρει δασικές και εμφανίζονται αυτομάτως στο Κτηματολόγιο ως διεκδικούμενες από το Δημόσιο, το υπουργείο σημειώνει πως η ρύθμιση που προωθεί θα προβλέπει άμεση επίλυση, χωρίς μακροχρόνιες δικαστικές εμπλοκές, ενώ η ευθύνη της απόδειξης ιδιοκτησίας επί αμφισβητούμενων εκτάσεων θα βαραίνει στο εξής το Δημόσιο και όχι τους πολίτες.
Για τις αγοραπωλησίες σε χαρακτηρισμένες εκτάσεις ως δασικές θα εξακολουθήσει να ισχύει η προγενέστερη απόδειξη της ιδιοκτησίας. Ειδικά για τη μεταβατική περίοδο της ανάρτησης των δασικών χαρτών θα είναι δυνατές οι μεταβιβάσεις των ιδιοκτησιών, αν αυτές δεν είναι δασικού χαρακτήρα. Εάν η έκταση χαρακτηρίζεται λανθασμένα ως δασική, για να γίνει η μεταβίβαση πρέπει θα πρώτα να περατωθεί η διαδικασία των αντιρρήσεων.
Σε κάθε περίπτωση και δεδομένου πως έχει διαπιστωθεί ότι διαχρονικως αγροτικές εκτάσεις χαρακτηρίζονται λανθασμένα ως δασικές, το Υπουργείο Περιβάλλοντος αναμένεται να φέρει ρύθμιση σύμφωνα με την οποία το Δημόσιο θα διορθώνει τα σφάλματα αυτά χωρίς να απαιτείται πλέον καμία ενέργεια από τον πολίτη, καθώς έχουν προκληθεί από λάθη της Διοίκησης.
Στόχος είναι αφενός να μειωθεί ο αριθμός των αντιρρήσεων και αφετέρου να μη φέρουν οι πολίτες το βάρος της διόρθωσης.
Οσον αφορά τις αντιρρήσεις, υπενθυμίζεται ότι έχει δοθεί παραταση έξι μηνών για την υποβολή τους, ενώ μειώθηκε στο μισό το κόστος τους.
Ωστόσο δικαίωμα υποβολής αντίρρησης δε θα δοθεί για το σύνολο των κυρωμένων χαρτών καθώς το Συμβούλιος της Επικρατείας (ΣτΕ) έχει αποφανθεί ότι ο χρόνος που είχε δοθεί στο παρελθόν ήταν επαρκής.
Ακολουθούν οι 27 ερωταπαντήσεις για τους δασικούς χάρτες:
1. Τι είναι ο δασικός χάρτης;
Ο δασικός χάρτης προσδιορίζει και οριοθετεί τις εκτάσεις δασικού ή χορτολιβαδικού χαρακτήρα, οι οποίες προστατεύονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και τις διαχωρίζει από όλες τις διαφορετικού χαρακτήρα εκτάσεις. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν τον χαρακτήρα των εκτάσεων, δεν επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς και δεν θίγουν ιδιοκτησιακά δικαιώματα.
2. Με ποιον τρόπο διορθώνονται οι λανθασμένοι χαρακτηρισμοί εκτάσεων;
Οι λανθασμένοι χαρακτηρισμοί εκτάσεων διορθώνονται με τους παρακάτω τρόπους:
α) Με ηλεκτρονική υποβολή αιτήματος διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος.
Β Με υποβολή αντίρρησης ατελώς στα Σημεία Υποστήριξης Ανάρτησης Δασικού Χάρτη ΣΥΑΔΧ.
γ) Με ηλεκτρονική υποβολή αντίρρησης που συνοδεύεται από καταβολή τέλους.
Αναλυτικά η διαδικασία στο https://www.ktimatologio.gr/categories/dasikoi-hartes.
3. Τι χαρακτηρίζεται ως πρόδηλο σφάλμα;
Ως πρόδηλο σφάλμα στη διαδικασία κατάρτισης του δασικού χάρτη ορίζεται οποιαδήποτε προφανής:
- Τεχνικού χαρακτήρα απόκλιση ή εσφαλμένη τεχνική απόδοση των οριογραμμών που παρατηρείται επί των φωτογραμμετρικών υποβάθρων και προκύπτει είτε από μετρήσεις εδάφους είτε από φωτοερμηνευτική απόδοση του θεματικού περιεχομένου του χάρτη, που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα, που παρουσιάζεται σ’ αυτά.
- Παράλειψη, εκ παραδρομής, της αποτύπωσης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύτερης άλλης μορφής (αγροτικής κλπ) και το αντίστροφο.
- Λανθασμένη απεικόνιση αγροτικής έκτασης ως δασικής και το αντίστροφο.
- Παράλειψη εγγραφών στοιχείων των πολυγώνων του χάρτη στη βάση δεδομένων.
- Λανθασμένη αποτύπωση θεματικής επιφάνειας που οφείλεται σε διαμορφωμένα στοιχεία εικόνας λόγω διαβαθμισμένων περιοχών.
- Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε πεδινή και ομαλής κλίσης περιοχή, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με το Π.Δ. 32/2016 (ΦΕΚ 46 Α’).
- Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε αναγνωρισμένη, κατά τις κείμενες διατάξεις ιδιωτική έκταση, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.
- Απόδοση ως δασικής, έκτασης που αφορά τεχνητή δασική φυτεία, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.
- Παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης (παραχωρητήρια κλπ) πριν από την κύρωση του δασικού χάρτη.
Τονίζεται ότι η πρόθεση του ΥΠΕΝ είναι η Διοίκηση να διορθώσει οίκοθεν τα προφανή λάθη, ώστε αφενός μεν να μειωθεί ο αριθμός των αντιρρήσεων που θα κατατεθούν και αφετέρου να μην φέρουν το βάρος της διόρθωσης οι πολίτες.
4. Τι συμβαίνει αν απορριφθεί η αίτηση πρόδηλου σφάλματος;
Υπενθυμίζεται για μια ακόμη φορά ότι οι περιπτώσεις των προδήλων σφαλμάτων ρυθμίζονται είτε αυτοδικαίως είτε κατόπιν αίτησης του πολίτη. Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης προδήλου από την οικεία Διεύθυνση Δασών της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, η αίτηση αυτή μετατρέπεται σε αντίρρηση και εξετάζεται από την αρμόδια ΕΠΕΑ. Εάν κριθεί ότι πρόκειται περί προδήλου σφάλματος, το καταβληθέν τέλος επιστρέφεται.
5. Τι σχεδιάζεται για τη διαδικασία των πρόδηλων σφαλμάτων;
Έχει διαπιστωθεί ότι διαχρονικως αγροτικές εκτάσεις χαρακτηρίζονται λανθασμένα ως δασικές. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχεδιάζει ρύθμιση σύμφωνα με την οποία το Δημόσιο θα διορθώνει τα σφάλματα αυτά χωρίς να απαιτείται πλέον καμία ενέργεια από τον πολίτη, καθώς έχουν προκληθεί από λάθη της Διοίκησης.
6. Σε ποιες περιπτώσεις υποβάλλονται αντιρρήσεις ατελώς;
Δεν απαιτείται καταβολή τέλους, κατ’ εξαίρεση, για αντιρρήσεις που είτε υποβάλλονται από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α΄ και Β΄ βαθµού ή από την Κεντρική Διοίκηση κατά την έννοια της περίπτωσης ΣΤ΄ της παρ.1 του άρθ. 14 του Ν.4270/2014 (Α΄ 143) είτε αφορούν περιοχές οι οποίες :
- Έχουν συμπεριληφθεί στον δασικό χάρτη λόγω μη αποτύπωσης του περιγράμματος της παρ. 2 περίπτωση Α΄ του άρθρου 23 του Ν.3889/2010, όπως ισχύει, καθώς και εκτάσεις που εμπίπτουν στις περιπτώσεις της παρ. 3β του άρθρου 31 του Ν.4280/2014, όπως ισχύει.
- Εμφανίζονται ως δασικές στη φωτοερµηνεία της παλαιότερης αεροφωτογράφισης, αλλά περιλαμβάνονται σε διανομές (κληροτεµάχια) του εποικισμού και του αναδασμού, οι οποίες δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
- Εμφανίζονται ως χορτολιβαδικές ή βραχώδεις ή πετρώδεις είτε κατά την παλαιότερη είτε κατά την πρόσφατη αεροφωτογράφιση, αλλά περιλαμβάνονται σε περιοχές του εποικισμού και του αναδασμού, οι οποίες δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
- έχουν κριθεί με τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού κατά τη διαδικασία του άρθρου 14 Ν.998/1979, που δεν απεικονίζονται στους αναρτημένους δασικούς χάρτες.
- περιλαμβάνουν τμήμα που εμπίπτει σε εκκρεμείς αιτήσεις και υποθέσεις στη διαδικασία του άρθρου 14 Ν.998/1979 (άρθρο 28 παρ. 18.α ν. 2664/1998 όπως ισχύει).
7. Ποια είναι η διαδικασία υποβολής αντιρρήσεων;
Η υποβολή των αντιρρήσεων είναι δυνατή μόνο ηλεκτρονικά, στον ειδικό διαδικτυακό τόπο ανάρτησης δασικών χαρτών και υποβολής αντιρρήσεων της ιστοσελίδας Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο»:
https://www.ktimanet.gr/CitizenWebApp/Entrance_Page.aspx.
Ο πολίτης έχει τη δυνατότητα να επισκεφθεί την πλατφόρμα των δασικών χαρτών που φιλοξενείται από το φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» και να πραγματοποιήσει τη διαδικασία μόνος του ψηφιακά, χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet. Η διαδικασία είναι απλή και τονίζεται ότι δεν είναι υποχρεωτική η βοήθεια ειδικού.
Τα ΣΥΑΔΧ (Σημεία Υποστήριξης Ανάρτησης Δασικού Χάρτη) έχουν ιδρυθεί στις κατά τόπους αποκεντρωμένες Διευθύνσεις ακριβώς για να βοηθούν τους πολίτες στις παραπάνω διαδικασίες.
8. Για ποιο λόγο δεν δίνεται δικαίωμα υποβολής εκ νέου αντιρρήσεων σε περιπτώσεις όπου είχε υποβληθεί αντίρρηση η οποία απορρίφθηκε κατά την εξέταση από τις Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ);
Με πρόσφατες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας έχει κριθεί ότι κατά την προηγούμενη περίοδο οι χρόνοι αναρτήσεων αλλά και ο τρόπος δημοσιοποίησης της διαδικασίας των αναρτήσεων και κύρωσης των δασικών χαρτών ήταν επαρκείς, έτσι ώστε οι ιδιώτες να προβούν σε όλες τις νόμιμες ενέργειες. Κατά μέσο όρο το χρονικό διάστημα υποβολής αντιρρήσεων κυμάνθηκε περίπου στους 8 μήνες.
Επιπλέον, σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 48 του Ν.4685/2020, υπήρχε κατόπιν συνεχών παρατάσεων ικανό χρονικό διάστημα, για την υποβολή ατελούς αίτησης αναμόρφωσης του δασικού χάρτη.
Κατά συνέπεια των παραπάνω δεν ήταν δυνατόν να δοθεί η δυνατότητα υποβολής αντίρρησης στο σύνολο των κυρωμένων χαρτών, δηλαδή ακόμα και στις περιοχές που ποτέ μέχρι σήμερα δεν υπήρξε κανένα ενδιαφέρον.
9. Ποια εναλλακτική δυνατότητα έχουν οι ιδιοκτήτες αν δεν είχαν υποβάλλει ή αν είχε απορριφθεί η αντίρρησή τους;
Ο δασικός χάρτης είναι μια διαρκώς εξελισσόμενη και δυναμική διαδικασία, ακόμα και σήμερα σε αυτές τις περιοχές θα δοθεί η δυνατότητα κατάθεσης αίτησης προδήλου σφάλματος ή επίκλησης νόμιμης διοικητικής πράξης. Τέλος, ο πολίτης μπορεί να ασκήσει τα δικαιώματα του ενώπιον των Διοικητικών Δικαστηρίων, ως ύστατη λύση.
10. Ποια προβλήματα επιλύουν οι τελευταίες πρωτοβουλίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας;
Αξιολογώντας τις δικαιολογημένες αντιδράσεις Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, φορέων και ιδιωτών, η πολιτική ηγεσία αποφάσισε να αποδεσμεύσει τους πολίτες από το βάρος της διόρθωσης των δασικών χαρτών. Δόθηκε παράταση έξι (6) μηνών στην προθεσμία υποβολής αντιρρήσεων, έτσι ώστε η Διοίκηση αυτοδικαίως να διορθώσει τα πρόδηλα σφάλματα και να συμπεριλάβει διοικητικές πράξεις στους χάρτες. Επιπλέον, αποφασίστηκε η μείωση κατά 50% του κόστους των αντιρρήσεων.
11. Για ποιο λόγο δόθηκε εξάμηνη παράταση για την υποβολή αντιρρήσεων;
Η παράταση δόθηκε ώστε να υπάρχει ικανό χρονικό διάστημα για τις οριζόντιες διορθώσεις του θεματικού περιεχομένου των δασικών χαρτών με εσωτερικές διαδικασίες της Διοίκησης. Παράλληλα, έχει ήδη συσταθεί άτυπη νομοπαρασκευαστική επιτροπή στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας η οποία σε συνεργασία με τους κατά τόπους φορείς προετοιμάζει τις απαιτούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις, με σεβασμό στις επιταγές του Συντάγματος και τη Νομολογία.
12. Ποιο είναι το κόστος υποβολής αντίρρησης;
Για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης η διαδικασία υλοποιείται ατελώς. Για τους πολίτες το κόστος είναι κλιμακούμενο με βάση το μέγεθος της έκτασης για την οποία υποβάλλεται.
Η πολιτική ηγεσία αποφάσισε να μειωθεί το κόστος που είχε οριστεί από την προηγούμενη Κυβέρνηση κατά 50%. Δεν ήταν δυνατή η ολική απαλλαγή διότι το τέλος αυτό λειτουργεί ανταποδοτικά, δηλαδή είναι ένα μέσο αυτοχρηματοδότησης της όλης διαδικασίας και τούτο είναι σημαντικό λόγω των περιορισμένων πόρων.
Πρέπει να σημειωθεί ότι δεν είναι απαραίτητη σε όλες τις περιπτώσεις η άσκηση του δικαιώματος της αντίρρησης. Ακριβώς, επειδή ο αποδιδόμενος χαρακτήρας της έκτασης δεν αλλάζει απαραίτητα την χρήση της.
13. Ποια θα είναι τα παράβολα για την υποβολή αντιρρήσεων μετά από την κυβερνητική παρέμβαση;
- 5 ευρώ για έκταση έως 100 τ.μ.
- 20 ευρώ για έκταση έως 1 στρέμμα.
- 45 ευρώ για έκταση από 1 έως 5 στρέμματα.
- 90 ευρώ για έκταση από 5 έως 10 στρέμματα.
- 175 ευρώ για έκταση από 10 έως 20 στρέμματα.
- 350 ευρώ για έκταση από 20 έως 100 στρέμματα.
- 700 ευρώ για έκταση από 100 έως 300 στρέμματα.
- 1.650 ευρώ για έκταση πάνω από 300 στρέμματα.
14. Πως επιταχύνεται η διαδικασία εξέτασης αντιρρήσεων;
Με τον ν. 4685/20 μεταβλήθηκε η σύνθεση των ΕΠΕΑ, οι οποίες πλέον είναι αμειβόμενες με βάση τον μηνιαίο αριθμό υποθέσεων που εξετάζουν (100 ανά μήνα), με στόχο την ανεξαρτησία, αμεροληψία και αντικειμενικότητα των πορισμάτων τους.
Οι Επιτροπές αποτελούνται από δικηγόρο (ως πρόεδρο), μηχανικό από τον ιδιωτικό τομέα και δασολόγο από το δημόσιο τομέα.
Είναι γνωστό ότι το πλήθος των αντιρρήσεων που εκκρεμούν είναι μεγάλο. Γι’ αυτό το λόγο έχει προβλεφθεί η σύσταση κατ’ ελάχιστο 300 Επιτροπών, για τη λειτουργία των οποίων έχει εξασφαλιστεί η αναγκαία χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο.
Επιπλέον, έχει προβλεφθεί να γίνονται προπαρασκευαστικές – υποστηρικτικές εργασίες από τις Διευθύνσεις Δασών, έτσι ώστε η ροή των αντιρρήσεων να είναι πλήρως ομαδοποιημένη και να επιτυγχάνεται ο μέγιστος αριθμός εξέτασης τους. Σε κάθε περίπτωση, η διαδικασία θα παρακολουθείται στενά και αν κριθεί απαραίτητο με βάση τα χρονοδιαγράμματα, θα αυξηθεί ο αριθμός των Επιτροπών. Η Γενική Διεύθυνση Δασών & ΔΠ του ΥΠΕΝ, βρίσκεται σε στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και υπηρεσίες, έτσι ώστε να ξεκινήσουν άμεσα οι εργασίες των Επιτροπών, και να μην χαθεί αλλος χρόνος.
15. Ποια η σημασία της Υπουργικής Απόφασης για τους ασπάλαθους;
Στις 08.04.2021 το Τεχνικό Συμβούλιο Δασών κατέληξε σε ομόφωνη γνωμοδότηση για τους ασπάλαθους ύστερα από σχετικό ερώτημα που του απηύθυνε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Γιώργος Αμυράς.
Βάσει της ομόφωνης γνωμοδότησης που εκδόθηκε, εκτάσεις κατά το παρελθόν αγροτικού χαρακτήρα, στις οποίες λόγω της εγκατάλειψης αναπτύχθηκαν ασπάλαθοι και φρυγανώδης βλάστηση, δεν χάνουν τον αγροτικό χαρακτήρα τους. Αυτό ακριβώς περιγράφεται και στην Υπουργική Απόφαση που υπέγραψε ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Με αυτό τον τρόπο επιλύονται σημαντικές αστοχίες που αφορούν στον χαρακτηρισμό εκτάσεων ιδίως σε Κρήτη, Δωδεκάνησα, Κυκλάδες, Βόρειο Αιγαίο και Μάνη.
16. Πως χαρακτηρίζονται οι βοσκήσιμες εκτάσεις που καλύπτονται μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθο;
Η γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών καλύπτει και τις χορτολιβαδικες εκτάσεις που χρησιμοποιούνται για βοσκή και καλύπτονται διαχρονικά μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθους. Κατά συνέπεια αυτές δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές αλλά χορτολιβαδικές.
17. Τι ισχύει για τους δασωμένους αγρούς;
Για τους δασωμένους αγρούς (ΑΔ) έχει ήδη υπάρξει λύση με την απόφαση περί φρυγανικής βλάστησης και ασπαλάθων ύστερα από την ομόφωνη γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών, όπως αναφέρθηκε παραπάνω.
Στους δασωμένους αγρούς ακόμα και σήμερα εφαρμόζεται η διαδικασία του άρθρου 67 του Ν.998/1979, όπως ισχύει, και η δασικού χαρακτήρα έκταση μπορεί να αποδοθεί σε άλλες χρήσεις. Σκοπός του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι να επιταχύνει την παραπάνω διαδικασία προτείνοντας νομοθετική ρύθμιση.
18. Τι ισχύει για τις εκχερσωμένες εκτάσεις;
Προσπάθεια εξεύρεσης στέρεης λύσης και επιτάχυνσης της διαδικασίας γίνεται και για το θέμα των αυθαίρετα εκχερσωμένων δασικών εκτάσεων, που χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση, χωρίς να έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις. Για αυτές ακριβώς τις εκτάσεις εκδόθηκε η απόφαση 710/2020 του Συμβουλίου της Επικρατείας, που ακύρωσε τις Υπουργικές Αποφάσεις της προηγούμενης Κυβέρνησης.
Για τις εκχερσώσεις (ΔΑ) υπάρχουν συγκεκριμένες διαδικασίες για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος μέσω συγκέντρωσης ποσοτικών στοιχείων και σύνταξης οικονομοτεχνικών μελετών. Ο δασικός χάρτης θα συμβάλλει στην επίλυση του θέματος βοηθώντας στην καταμέτρηση τους και στον προσδιορισμό των παραγόμενων αγαθών από αυτές. Ακολούθως, το Δημόσιο βασιζόμενο σε επιστημονικά ποσοτικά δεδομένα θα μπορεί να προσδιορίσει τις απαιτούμενες ενέργειες για την επίλυση του θέματος.
Σε κάθε περίπτωση, η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα που έχουν ανακύψει προστατεύοντας το Δημόσιο από τους καταπατητές, αλλά και τους νόμιμους ιδιοκτήτες αυτών των εκτάσεων.
19. Αληθεύει ότι κάποιοι θα χάσουν τις ιδιοκτησίες τους;
Σαφέστατα ΟΧΙ. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν αφορά άμεσα τους δασικούς χάρτες, αλλά είναι παρεμπίπτον ζήτημα. Η άτυπη νομοπαρασκευαστική επιτροπή του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας επεξεργάζεται ήδη συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις, έτσι ώστε να μην πληγεί κανένα νόμιμο ιδιοκτησιακό δικαίωμα. Με αυτό τον τρόπο θα επιλυθούν ιδιοκτησιακά ζητήματα που αφορούν κυρίως στα Δωδεκάνησα, το Ιόνιο, τη Μάνη και άλλες περιοχές και τα οποία ανάγονται ακόμα και στον 19ο αιώνα.
20. Τι θα προβλέπεται για την κυριότητα του Δημοσίου;
Έχει διαπιστωθεί ότι εκτάσεις που χαρακτηρίζονται εν μέρει δασικές να εμφανίζονται αυτομάτως στο Κτηματολόγιο ως διεκδικούμενες από το Δημόσιο. Η προωθούμενη ρύθμιση θα προβλέπει άμεση επίλυση, χωρίς μακροχρόνιες δικαστικές εμπλοκές. Πλέον, δεν θα ταλαιπωρείται ο πολίτης και το Δημόσιο θα είναι υποχρεωμένο να αποδεικνύει την ιδιοκτησία του επί αμφισβητούμενων εκτάσεων, όπου δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου.
21. Τι συμβαίνει στις περιπτώσεις που νόμιμες πράξεις της Διοίκησης δεν έχουν ληφθεί υπόψη στην κατάρτιση των δασικών χαρτών;
Η ενσωμάτωση στους δασικούς χάρτες των εκτάσεων για τις οποίες έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις -σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 48 του Ν.4685/2020- είναι υποχρέωση των αποκεντρωμένων Διευθύνσεων Δασών.
Σε περίπτωση παράλειψης αυτής της συμπερίληψης, υποχρεωτικά ακόμα και τώρα, οι διοικητικές πράξεις είτε αυτεπάγγελτα είτε κατόπιν αίτησης (πρόδηλο σφάλμα, αντίρρησης ατελώς) των πολιτών μπορούν και πρέπει να εντάσσονται στους δασικούς χάρτες.
22. Ποιές είναι οι διοικητικές πράξεις που μπορούν να αναμορφώσουν τους δασικούς χάρτες;
Σύμφωνα με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020 ΥΑ, οι διοικητικές πράξεις είναι:
- Ισχύουσες άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας, οικοδομικές άδειες ή άλλες άδειες ή διοικητικές πράξεις που καλύπτονται από το τεκμήριο νομιμότητας για βιομηχανικές ή βιοτεχνικές εγκαταστάσεις που περιλαμβάνονται σε ζώνες οικιστικού ελέγχου.
- Αποφάσεις επιτροπών αλλοτριώσεων.
- Παραχωρητήρια αγροτικών κλήρων.
- Αποφάσεις κύρωσης διανομών και αναδασμών στις οποίες έχει αποδοθεί γεωργική, κτηνοτροφική ή μεικτή χρήση.
- Αποφάσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης ή Νομάρχη.
- Άδειες του Υπουργού Γεωργίας.
- Αποφάσεις διάθεσης εξαγορασμένων από το Δημόσιο κτημάτων δυνάμει ειδικών νόμων.
- Διοικητικές πράξεις που αναφέρονται σε απαλλοτριώσεις και μεταβιβάσεις.
- Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί ότι τα ειδικά αγροτικά Μητρώα (αμπελουργικό και ελαιουργικό) δύνανται να καθορίσουν συγκεκριμένη χρήση σε μία έκταση.
23. Ποια είναι η διαδικασία ένταξης διοικητικών πράξεων κατά τη μεταβατική περίοδο, όπου ο χάρτης είναι αναρτημένος χωρίς να έχει κυρωθεί ακόμα, με σκοπό μεταβιβάσεις- αγοραπωλησίες;
Σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση 153394/919/21.04.2017 παρ. 9 περίπτωση β:
Αν δεν έχει υποβληθεί αντίρρηση και παράλληλα δεν έχουν συσταθεί ακόμα οι Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων είναι δυνατόν κατόπιν αίτησης στην οικεία Διεύθυνση Δασών να εκδοθεί πράξη τροποποίησης του δασικού χάρτη.
Η αίτηση θα πρέπει να αναδεικνύει την παράλειψη της Διοίκησης. Εφόσον εγκριθεί από τον Γενικό Διευθυντή Δασών και Αγροτικών Υποθέσεων ή από τον Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διεύθυνσης η πράξη τροποποίησης ισχύει για κάθε νόμιμη χρήση κατά τη μεταβατική περίοδο.
24. Με ποιον τρόπο αποδεικνύεται ο χαρακτήρας έκτασης για οποιαδήποτε νόμιμη χρήση/συναλλαγή με το δημόσιο ή συμβολαιογραφική πράξη κατά τη διάρκεια της ανάρτησης και μετά τη μερική ή ολική κύρωση, αλλά και για περιοχές που έχουν εξαιρεθεί της ανάρτησης;
Σε όποιο στάδιο ανάρτησης και αν βρίσκεται ο δασικός χάρτης, ενεργοποιείται η πρόβλεψη της παρ. 6 του άρθρου 20 του Ν.3889/2020, σύμφωνα με την οποία, βεβαίωση του χαρακτήρα ενώπιον του Δημοσίου, των ΟΤΑ κλπ πραγματοποιείται με υπεύθυνη δήλωση επί του τοπογραφικού διαγράμματος που αφορά το ακίνητο, από τον συντάκτη του.
Συνεπώς, μπορεί ο συντάκτης μηχανικός, για τις εν λόγω περιπτώσεις να δηλώνει υπεύθυνα από τα στοιχεία τού δασικού χάρτη,που είναι δημοσιοποιημένα διά της ανάρτησης και διαθέσιμα, το μη δασικό χαρακτήρα που αφορά το ακίνητο, σε οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία και να προχωρούν πλέον οι διαδικασίες στο πλαίσιο της ισχύουσας νομοθεσίας.
Μετά τη μερική ή ολική κύρωση του δασικού χάρτη και για τις περιοχές που αυτή αφορά, εκδίδεται πιστοποιητικό δασικού χάρτη από το Τμήμα Δασικών Χαρτογραφήσεων της οικείας Διεύθυνσης Δασών.
25. Τι ισχύει για μεταβιβάσεις – αγοραπωλησίες σε χαρακτηρισμένες εκτάσεις ως δασικές;
Ο δασικός χάρτης δεν αλλάζει τη διαδικασία μεταβιβάσεων. Ισχύει η προγενέστερη απόδειξη της ιδιοκτησίας. Όπως και πρωτύτερα έπρεπε να αποδειχθεί η ιδιοκτησία έτσι γίνεται και τώρα μέσω της ένταξης διοικητικών πράξεων. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν μαζικά το θέμα, έτσι ώστε να αυτοματοποιηθούν και να απλοποιηθούν χρονοβόρες διαδικασίες.
Κατά τη μεταβατική περίοδο της ανάρτησης των δασικών χαρτών είναι δυνατές οι μεταβιβάσεις των ιδιοκτησιών, αν αυτές δεν είναι δασικού χαρακτήρα. Εφόσον η έκταση χαρακτηρίζεται λανθασμένα ως δασική, για να γίνει η μεταβίβαση πρέπει πρώτα να περατωθεί η διαδικασία των αντιρρήσεων.
26. Μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρη Άλλης μορφής(ΑΑ);
Εφόσον το τμήμα του γεωτεμαχίου, με χαρακτηρισμό ΑΑ, πληροί τους όρους αρτιότητας τότε εκδίδεται άδεια δόμησης. Το ίδιο ισχύει και για οποιαδήποτε επένδυση.
27. Τι συμβαίνει με τις επιδοτούμενες από τον ΟΠΕΚΕΠΕ εκτάσεις;
Με την ανάρτηση των δασικών χαρτών δεν αλλάζει το καθεστώς των αγροτικών επιδοτήσεων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, οι οποίες και θα συνεχίσουν να καταβάλλονται στους νόμιμους δικαιούχους τους.
Διαβάστε επίσης: Κτηματολόγιο: Από Επιτροπές Εξέτασης ξανά όλες οι αιτήσεις διόρθωσης
