Απάντηση ΠΟΣΠΗΕΦ στο Ν. Τσάφο: “Ο αποτυχημένος ενεργειακός σχεδιασμός δεν πρέπει να οδηγήσει στη χρεοκοπία χιλιάδων μικρομεσαίων παραγωγών από Φ/Β”

Επιστολή προς το ΥΠΕΝ απέστειλε η ΠΟΣΠΗΕΦ, εστιάζοντας στις δηλώσεις του υφυπουργού, Νίκου Τσάφου, σχετικά με τα φωτοβολταϊκά και τις τιμές του ηλεκτρισμού.

Όπως αναφέρει σχετικά η ΠΟΣΠΗΕΦ:

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης του νομοσχεδίου «Εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας για τη χρήση και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές – Ενσωμάτωση Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1405 και μερική ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 – Ρυθμίσεις για την αγορά ενέργειας – Πολεοδομικές ρυθμίσεις – Διατάξεις περιβαλλοντικής και δασικής προστασίας – Ρυθμίσεις για την οργάνωση και την επαρκή στελέχωση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και λοιπών φορέων εποπτείας του» αναφέρατε μεταξύ άλλων τα εξής:

 Οι πολλές ώρες μηδενικών και αρνητικών τιμών έχουν συμβάλει στη μείωση της χονδρικής τιμής ρεύματος και παρατηρούνται και σε άλλες χώρες.
 Αν αποζημιωθούν για αυτές οι παραγωγοί θα χάσει η χώρα το πλεονέκτημα της και χρειάζονται κάποιες δεκάδες ή εκατοντάδες εκατομμύρια
 Στη σύμβαση των Φ/Β παραγωγών υπάρχει ο μοναδικός αστερίσκος ότι όταν για συνεχείς ώρες η τιμή είναι μηδενική, δεν θα πληρώνεται
 Πρέπει να σταθμίσουμε τα συμφέροντα των παραγωγών και των καταναλωτών

Μετά τις παραπάνω δηλώσεις θεωρούμε ότι ίσως δεν έγιναν αντιληπτά τα όσα σας προτείναμε στην πρόσφατη συνάντησή μας και θα πρέπει να επαναλάβουμε τη θέση μας τόσο σε εσάς, όσο και στους πολίτες, προκειμένου να μην υπάρχει καμία σκιά και κανένα ερωτηματικό για το που θα βρεθούν τα χρήματα για τις αποζημιώσεις των μικρομεσαίων παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από Φ/Β.

Όσον αφορά στη δήλωση σας σχετικά με το ότι παρατηρούνται μηδενικές και αρνητικές τιμές και σε άλλες χώρες, παραλείψατε να αναφέρετε ότι στις περισσότερες χώρες οι μηδενικές τιμές πληρώνονται στους παραγωγούς, όπως και οι περικοπές που υφίστανται οι παραγωγοί ΑΠΕ από τους Διαχειριστές και είναι λογικό να συμβαίνει αυτό, καθώς διαφορετικά δεν θα είχαν κανένα λόγο να παράγουν και να συμβάλλουν στη μείωση της χονδρικής τιμής. Η Ελλάδα εφαρμόζει το πιο αυστηρό πλαίσιο λειτουργίας και μάλιστα με καμία προτεραιότητα στα παλαιότερα έναντι των νεότερων έργων ΣΕ ΑΝΤΙΘΕΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ της ΕΕ. Θυμίζουμε λοιπόν ότι στην Ιταλία οι 6 πρώτες μηδενικές ώρες πληρώνονται, στη Γερμανία πληρώνονται από 3-6 ώρες μηδενικών τιμών ανάλογα με το πότε συνδέθηκε ένα έργο, στη Γαλλία οι παραγωγοί πληρώνονται με πολύ καλές τιμές για οικειοθελή σβήσιμο των Φ/Β σταθμών (καθοδική εφεδρεία).

Συνεπώς, σε άλλες χώρες της ΕΕ οι παραγωγοί αποζημιώνονται και μάλιστα υπάρχει ειδική μέριμνα για τους παλαιότερους, δηλαδή κάποια κίνητρα (είτε περισσότερες ώρες μηδενικών τιμών που πληρώνονται κ.λπ) έτσι ώστε τα νεότερα έργα να μην «κανιβαλίζουν» τα παλαιότερα, όπως γίνεται σήμερα στη χώρα μας. Δεν γίνεται ένα έργο 500kw που ηλεκτρίστηκε το 2021 να ανταγωνίζεται με τους ίδιους όρους ένα έργο 200MW που κατασκευάστηκε το 2026. Αυτό δεν συναντάται πουθενά στην Ευρωπαϊκή Ένωση!

Επομένως και δεδομένου ότι η Ελλάδα έχει επιτύχει πολύ μεγαλύτερη διείσδυση των ΑΠΕ από το αναμενόμενο το μοντέλο αποζημίωσης καθίσταται αναχρονιστικό και επιβάλλεται να αλλάξει, με αύξηση των ωρών για τις οποίες αποζημιώνονται οι παραγωγοί και μάλιστα λαμβάνοντας υπόψη και την ημερομηνία ηλέκτρισης για να λάβει έτσι τα σωστά μηνύματα η αγορά και να αποκατασταθεί η δίκαιη μεταχείριση όσων υλοποίησαν γρήγορα τα έργα τους με υψηλά κόστη σε περίοδο όπου δεν υπήρχε πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας.

Αναφορικά με τη δήλωση σας ότι έχουμε χαμηλή τιμή χονδρικής, το ερώτημα που προκύπτει είναι εάν επωφελούνται οι τελικοί καταναλωτές από τη χαμηλότερη τιμή χονδρικής. Η απάντηση είναι όχι. Επωφελούνται μόνο οι προμηθευτές, οι οποίοι αγοράζουν με τιμή μηδέν ή αρνητική δλδ πληρώνονται για να αγοράσουν ρεύμα, το οποίο πωλούν πανάκριβα στη λιανική. Την Κυριακή , οι πάροχοι πληρώθηκαν 50 ευρώ/ MWh για να αγοράσουν ρεύμα το οποίο πούλησαν με 220 ευρω/MWh στους τελικούς καταναλωτές.

Όσον αφορά τη στάθμιση των συμφερόντων παραγωγών και καταναλωτών, παραλείψατε να αναφέρετε ότι εμείς ως ΠΟΠΣΗΕΦ δεν ζητάμε να επιβαρυνθεί ούτε 1 cent ο τελικός καταναλωτής. Όπως σας έχουμε αναφέρει και κατά την πρόσφατη συνάντησή μας, ζητάμε δίκαιη ανακατανομή των πόρων της αγοράς. Τι σημαίνει αυτό;

Σημαίνει ότι θα πρέπει να υπάρξει έκτακτη φορολόγηση στα υπερέσοδα των προμηθευτών, οι οποίοι τις ώρες 10.00-16.00, όπου εμείς πληττόμαστε από τις μηδενικές και αρνητικές τιμές, αυτοί αποκομίζουν τεράστια έσοδα άνω του 1,3δις ευρώ, όπως έδειξε και η μελέτη του καθηγητή του ΑΠΘ Παντελή Μπίσκα. Ένα ποσοστό λοιπόν αυτών των τεράστιων εσόδων πρέπει να επιστρέψει ως ενίσχυση στις ΑΠΕ που στην ουσία χάρη σε αυτές δημιουργούνται αυτά τα κέρδη. Είναι απαράδεκτο και εγκληματικό το κοινωνικό αγαθό της φθηνής ενέργειας να μην το καρπώνονται τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις και να επιτρέπουμε στην προμήθεια να αισχροκερδεί εις βάρος τόσο των τελικών καταναλωτών όσο και των μικρομεσαίων παραγωγών ΑΠΕ, οι οποίοι καταστρέφονται οικονομικά.

Η λογική του να μην βάλουμε έκτακτη φορολόγηση μη τυχόν και τη μετακυλήσουν στους καταναλωτές είναι είτε ομολογία απροθυμίας, είτε ομολογία αδυναμίας ελέγχου από την πλευρά του ΥΠΕΝ. Δεν είναι δυνατόν να φοβάται μία κυβέρνηση να φορολογήσει τα υπερέσοδα 4-5 εταιριών ή να δηλώνει ευθέως ότι αδυνατεί να επιβάλει τον απαραίτητο έλεγχο στις εταιρίες αυτές προκειμένου να μην περάσουν το κόστους στους καταναλωτές. Είναι λίαν επιεικώς απαράδεκτο! Ιδίως, τη στιγμή που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στη Σύσκεψη της 22ας Απριλίου, κατέστησε τη φορολόγηση υπερεσόδων ενεργειακών εταιριών ως κεντρική πολιτική κατεύθυνση.

Επιπλέον, θα θέλαμε να επισημάνουμε κ. υφυπουργέ ότι παραλείψατε επίσης να αναφέρετε στη Βουλή ότι τα προηγούμενα έτη, ιδίως την εποχή της ενεργειακής κρίσης, οι ΑΠΕ μέσω του ΕΛΑΠΕ συνεισέφεραν άνω των 3 δις ευρώ στο ΤΕΜ, χρήματα τα οποία χρησιμοποιήθηκαν και ορθώς, από την κυβέρνηση για την επιδότηση των λογαριασμών ρεύματος επιχειρήσεων και νοικοκυριών. Συνεπώς, πήρατε 3 και πλέον δις από τον ειδικό λογαριασμό των ΑΠΕ και ασκήσατε κοινωνική πολιτική, χωρίς ποτέ να υπάρξει μία πρόνοια για το πως θα επιστρέψουν τα χρήματα αυτά στον ΕΛΑΠΕ. Εάν λοιπόν οι ΑΠΕ είχαν στη διάθεσή τους αυτά τα χρήματα δεν θα χρειαζόταν σήμερα καμία άλλη στήριξη από πουθενά. Δεν μπορεί όμως να παίρνετε τα χρήματα του ΕΛΑΠΕ όταν τα έχετε ανάγκη και όταν οι ΑΠΕ χρειάζονται στήριξη να σφυρίζετε αδιάφορα! Ο ΕΛΑΠΕ δεν είναι μια αγελάδα που μπορείτε συνεχώς να την αρμέγετε χωρίς να την ταΐζετε ποτέ. Όταν εμείς λοιπόν είχαμε υπερέσοδα δώσαμε 3 και πλέον δις στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Εσείς έχετε την πολιτική βούληση να πράξετε το ίδιο και με τους προμηθευτές τώρα που έχουν τεράστια υπερέσοδα και να ενισχύσετε τις ΑΠΕ που καταρρέουν εξαιτίας αυτών των υπερεσόδων;

Συνοψίζοντας, επισημαίνουμε για ακόμη μία φορά ότι για τον λανθασμένο ενεργειακό σχεδιασμό που:

 Υπεραδειοδότησε ΑΠΕ ( 4 GW πάνω από το στόχο του 2025)
 Καθυστέρησε αδικαιολόγητα (και καθυστερεί ακόμη) να αδειοδοτήσει Σταθμούς Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (1,5GW πίσω από το στόχο του 2025)
 Έδωσε σκανδαλώδεις παρατάσεις χωρίς ποινές ακόμη και στις μονάδες αποθήκευσης που αδειοδοτήθηκαν και επιδοτήθηκαν από το ταμείο ανάκαμψης
 Επέμεινε σε ένα παράλογο και αναχρονιστικό μοντέλο αποζημίωσης, χωρίς χρονική ιεράρχηση στις ΑΠΕ που υλοποιούνται
 Επιμένει να μην εφαρμόζει την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία και δεν αποζημιώνει τις περικοπές που υφίστανται οι παραγωγοί ΑΠΕ από τους Διαχειριστές.

Δεν μπορεί να επιβαρύνονται μόνο οι μικρομεσαίοι παραγωγοί Φ/Β Σταθμών και να υφίστανται τις τρομακτικές απώλειες εσόδων που για τον Απρίλιο έφτασαν το 65% σε σχέση με το 2025 και 74% σε σχέση  με το 2024. Δεν μπορεί τις λανθασμένες πολιτικές επιλογές του ΥΠΕΝ τα τελευταία έτη να καλούνται να τις πληρώσουν μονομερώς οι μικρομεσαίοι παραγωγοί Φ/Β σταθμών, διότι περί αυτού πρόκειται.

Σας καλούμε λοιπόν να πράξετε το αυτονόητο και να στηρίξετε άμεσα τους μικρομεσαίους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας από Φ/Β, χωρίς την παραμικρή επιβάρυνση των καταναλωτών, στη βάση των προτάσεων που σας έχουμε υποβάλει και επαναλαμβάνουμε:

1. Έκτακτη ενίσχυση με χρήματα που θα προέρχονται από:

 Tη φορολόγηση των υπερεσόδων των προμηθευτών.
 Το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης
 Χρήματα μέσω του Γενικού Απαλλακτικού Κανονισμού
 Χρήματα του πλαισίου CISAF
 Αύξηση ταρίφας

2. Παράταση των συμβάσεων ΣΕΔΠ κατά 7 έτη έτσι ώστε να μπορέσει να γίνει επιμήκυνση δανείων.

3. Eπέκταση του χρονικού διαστήματος μη πληρωμής των μηδενικών ωρών στις 6 ώρες, υπό το πρότυπο άλλων ευρωπαϊκών χωρών όπως η Ιταλία.

4. Αποζημίωση των περικοπών που επιβάλλονται από τους Διαχειριστές.

Τίποτε από τα παραπάνω δεν κοστίζει στον τελικό καταναλωτή. Απλά απαιτείται πολιτική βούληση, κάτι που θα έπρεπε να θεωρείται δεδομένο, καθώς τη βασική ευθύνη για την κατάσταση που βιώνουν οι μικρομεσαίοι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από Φ/Β φέρει το ΥΠΕΝ, όπως περιγράψαμε παραπάνω και με γενναιότητα έχει παραδεχθεί και ο κ. Παπασταύρου.

Η ενεργειακή δημοκρατία δεν επιτυγχάνεται μόνο με τα φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι, αλλά κυρίως με την επιβίωση των χιλιάδων μικρομεσαίων παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από Φ/Β που συμμετέχουν ουσιαστικά στην αγορά ενέργειας και σήμερα οδηγούνται σε ασφυξία. Εάν αυτοί χαθούν, η αγορά θα συγκεντρωθεί σε ελάχιστους ομίλους και η «ενεργειακή δημοκρατία» θα καταλήξει ένα επικοινωνιακό αφήγημα.

---