Πράσινο φως στην αποδέσμευση 52.5 εκατομμυρίων ευρώ ως αποζημίωση για το πρόωρο κλείσιμο των λιγνιτικών μονάδων από το κράτος της Ολλανδίας έδωσε τελικά η Κομισιόν, κρίνοντας πως η κίνηση της Ολλανδικής κυβέρνησης συμμορφώνεται με τους κοινοτικούς κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων.
Ειδικότερα, το Ολλανδικό κράτος κατακύρωσε αποζημίωση ύψους 52.5 εκατομμύρίων ευρώ στο εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο άνθρακα Hemweg λόγω του πρόωρου κλεισίματος που επιβάλλεται στην μονάδα.
Στην αιτιολόγηση της Κομισιόν υπογραμμίζεται πως το μέτρο θα συμβάλει στην μείωση των εκπομπών CO2 χωρίς να προκαλείται αθέμιτος ανταγωνισμός στα πλαίσια της ευρωπαϊκής ενιαίας αγοράς.
Σε δήλωσή της, η αντιπρόεδρος της Επιτροπής Margrethe Vestager, υπεύθυνη για θέματα ανταγωνισμού υπογράμμισε μεταξύ άλλων ότι “Στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας η απόσυρση των μονάδων που χρησιμοποιούν ως καύσιμο τον άνθρακα μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην μετάβαση σε μια οικονομία κλιματικά ουδέτερη, πράγμα το οποίο είναι καλό. Την ίδια στιγμή, τα κράτη μέλη ίσως να χρειάζεται να αποζημιώσουν αυτές τις εταιρείες σύμφωνα πάντα με τις προβλέψεις των συναφών εθνικών και κοινοτικών διατάξεων. Η αξιολόγησή μας καταλήγει στο ότι το ολλανδικό μέτρο αποζημίωσης προς την μονάδα ηλεκτροπαραγωγής με άνθρακα Hemweg, λόγω του πρόωρου κλεισίματος, δεν προκαλεί στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό στα πλαίσια της ενιαίας αγοράς της ΕΕ.
Να θυμίσουμε ότι στις 11 Δεκεμβρίου 2019, η Ολλανδία υιοθέτησε ένα νόμο για την απογόρευση της χρήσης άνθρακα στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, από την 1η Ιανουαρίου 2030, το αργότερο.
Ενώ σε τέσσερις σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής με άνθρακα χορηγήθηκε μεταβατική περίοδος λειτουργίας πέντε έως δέκα ετών, το εργοστάσιο Hemweg έπρεπε να κλείσει πριν την 1η Ιανουαρίου 2020, το οποίο είχε ως αποτέλεσμα εμπορικές απώλειες για την εταιρεία που διαχειρίζεται το εργοστάσιο. Ο νόμος έδωσε την δυνατότητα στη Hemweg να απαιτήσει αποζημίωση για το πρόωρο κλείσιμο της μονάδας, ενώ η κυβέρνηση συμφώνησε με την εταιρεία να περιορίσουν το ύψος της αποζημίωσης στα 52.5 εκατομμύρια ευρώ.
Μολονότι η Επιτροπή δεν λαμβάνει τελική θέση σχετικά με το εάν το μέτρο παρέχει στον φορέα εκμετάλλευσης πλεονέκτημα έναντι των ανταγωνιστών του και εάν συνιστά, συνεπώς, κρατική ενίσχυση, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το μέτρο θα ήταν, εν πάση περιπτώσει, συμβατό με την ενιαία αγορά της ΕΕ. Ειδικότερα, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι:
- το μέτρο θα συμβάλει στην μείωση των εκπομπών CO2 δεδομένου ότι η μονάδα Hemweg ευθύνεται για την εκπομπή περίπου 3.6 μεγατόνων CO2 ετησίως
- η πληρωμή αποζημιώνει επαρκώς την μονάδα Hemweg για τα κέρδη που θα λάμβανε σε περίπτωση σύνεχισης της λειτουργίας της.
Ο άμεσα ενδιαφερόμενος ονόματι ΔΕΗ
Να σημειωθεί ότι ανάλογο ζήτημα περί αποζημίωσης εγείρεται και στην περίπτωση των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ με τον κύριο Στάσση ήδη από την αρχή της θητείας του ως Διευθύνων Σύμβουλος να θέτει τέτοιο θέμα.
Συγκεκριμένα, ο κύριος Στάσσης σε δημόσιες παρεμβάσεις του έχει υπογραμμίσει την ανάγκη αποζημίωσης της ΔΕΗ για το γεγονός ότι διατηρεί σε λειτουργία τις λιγνιτικές μονάδες παρότι της δημιουργούν ζημιές λέγοντας, ότι η ΔΕΗ διεκδικεί κάποιο μηχανισμό ανάκτησης κόστους για όσο διάστημα συνεχίζουν να λειτουργούν οι λιγνίτες.
Όπως είναι γνωστόν το ζήτημα έχει θέσει ο κ. Στάσσης στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, όπου η ΔΕΗ διεκδικεί μέσω του μηχανισμού περί τα 200 εκατ ευρώ κατ’ έτος (οι ζημιές των λιγνιτών για το 2019 εκτιμώνται στα 300 εκατ ευρώ) και ο οποίος θα λειτουργεί έως το 2023, οπότε σταδιακά οι μονάδες θα σβήσουν.
Ένας τέτοιος μηχανισμός όμως, θα πρέπει να περάσει και από την έγκριση της Κομισιόν.
