Του Νίκου Ρουσάνογλου
Νέο ιστορικό υψηλό συνεχίζουν να καταγράφουν οι τιμές πώλησης κατοικιών στην Αττική, όπως επίσης και τα νεόδμητα διαμερίσματα πανελλαδικά, με βάση την ανάλυση που προκύπτει από τους δείκτες τιμών της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) για το φετινό δεύτερο τρίμηνο. Σύμφωνα με τα σχετικά στοιχεία, ο δείκτης τιμών στην Αττική κινείται πλέον 4% υψηλότερα από το προηγούμενο ιστορικό υψηλό, που είχε καταγραφεί το 2008, συνεχίζοντας την ανοδική του πορεία, καθώς ήδη από το πρώτο τρίμηνο, βρισκόταν σε επίπεδο 2,4% υψηλότερο από το προηγούμενο ρεκόρ.
Κατά το δεύτερο τρίμηνο, στην Αττική, σημειώθηκε ετήσια αύξηση των τιμών πώλησης κατά 9,1%, έναντι αύξησης 9,5% το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο και 13,8% συνολικά το 2023. Είναι λοιπόν εμφανές ότι ο ρυθμός ανόδου των τιμών καταγράφεται τάσεις αποκλιμάκωσης, παραμένοντας πάντως ιδιαίτερα υψηλός. Ωστόσο, η τάση αυτή ενδέχεται να αντιστραφεί και πάλι και να παρατηρηθεί εκ νέου επιτάχυνση, λόγω του νέου κύκλου του προγράμματος “Σπίτι Μου”, που αναμένεται να αρχίσει να “τρέχει” από το δεύτερο τρίμηνο του 2025 και μετά.
Πανελλαδικά, οι τιμές παραμένουν ελαφρώς χαμηλότερα από το προηγούμενο υψηλό τους, το 2008, καθώς υπολείπονται κατά 2,4%, έχοντας σημειώσει αύξηση κατά 69% από την έναρξη της ανάκαμψης της κτηματαγοράς το 2017 και μέχρι σήμερα. Στην Αττική, το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται σε 88% και στη Θεσσαλονίκη σε 78%. Κατά το φετινό δεύτερο τρίμηνο, οι τιμές πώλησης κατοικιών στο σύνολο της χώρας αυξήθηκαν κατά 9,2%, έναντι αύξησης 10,6% κατά το πρώτο τρίμηνο και 13,8% το 2023. Αντίστοιχα, στη Θεσσαλονίκη, η άνοδος άγγιξε το 12,1% (από 12,8% κατά το πρώτο τρίμηνο), ενώ στις άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας, οι τιμές ενισχύθηκαν με ετήσιο ρυθμό 7,3%. Στην υπόλοιπη χώρα (κυρίως τουριστικές περιοχές), η αύξηση των τιμών κατά το φετινό δεύτερο τρίμηνο διαμορφώθηκε σε 10,4%.
Τα νεόδμητα διαμερίσματα στο σύνολο της χώρας συνέχισαν επίσης να κινούνται ανοδικά, καθώς οι τιμές τους ενισχύθηκαν κατά 10,7% το φετινό δεύτερο τρίμηνο, έναντι αύξησης 11,1% κατά το πρώτο τρίμηνο και 12,4% συνολικά το 2023. Όσον αφορά τις τιμές των παλιότερων διαμερισμάτων (άνω των 5 ετών), η αύξηση κατά το δεύτερο τρίμηνο ανήλθε σε 8,3%, έναντι αύξησης κατά 10,3% το φετινό πρώτο τρίμηνο και 14,5% το 2023. Τα νεόδμητα διαμερίσματα αποτιμώνται πλέον σε επίπεδο τιμών 2,2% υψηλότερο από το προηγούμενο ιστορικό υψηλό του 2008, ενώ τα μεταχειρισμένα απέχουν ακόμα 5,4% συγκριτικά με το προηγούμενο ρεκόρ.
Πάντως, η ΤτΕ, στην πρόσφατη έκθεσή της για την νομισματική πολιτική “έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου”, σημειώνοντας ότι “η στέγαση αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό ζήτημα για τα ελληνικά νοικοκυριά, καθώς η συνεχής αύξηση των τιμών, την οποία τροφοδοτεί η ζήτηση από το εξωτερικό, και το αυξημένο κόστος κατασκευής και δανεισμού, διαμορφώνουν επίπεδα τιμών δυσανάλογα προς το διαθέσιμο εισόδημα, δυσχεραίνοντας την απόκτηση πρώτης κατοικίας και συμπαρασύροντας ανοδικά τόσο τις τιμές κατοικιών υποδεέστερων χαρακτηριστικών όσο και τα μισθώματα”.
Η ΤτΕ εκτιμά ότι η ανοδική πορεία των τιμών θα συνεχιστεί και το επόμενο διάστημα. Ωστόσο, όπως τονίζεται, “η ευρύτερη γεωπολιτική αστάθεια, ο αυξημένος πληθωρισμός και το υψηλό κόστος κατασκευής, σε συνδυασμό με την επιδείνωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών και τον περιορισμένο τραπεζικό δανεισμό, αποτελούν σημαντικούς παράγοντες αβεβαιότητας. Επίσης, οι συνεχείς μεταβολές στη νομοθεσία και τη φορολογία εκτιμάται ότι επηρεάζουν αρνητικά την επενδυτική και κατασκευαστική δραστηριότητα, σε μια περίοδο κατά την οποία η ζήτηση δεν καλύπτεται από την προσφορά και οι αξίες, ειδικά της κατοικίας, αυξάνονται με ρυθμούς σημαντικά υψηλότερους από ό,τι το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών”, καταλήγει η ανάλυση.
