Του Δημήτρη Κατσαγάνη
Κατά μόλις 12,7% και όχι κατά 25 ποσοστιαίες μονάδες θα μπορούσαν στην πραγματικότητα να ωφεληθούν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, εφόσον το Υπουργείο Εργασίας αποφάσιζε να μειώσει την εισφορά υπέρ της κύριας ασφάλισης (ΕΦΚΑ), σύμφωνα –τουλάχιστον– με όσα αναφέρουν χθεσινές κυβερνητικές διαρροές.
Ο λόγος για τις υποσχέσεις του υπουργείου Εργασίας για την επιβολή εισφοράς 13,3% για τον ΕΦΚΑ από την 1η Ιανουαρίου 2019 έναντι 20% που ισχύει έως σήμερα.
Οι ίδιες διαρροές δεν ανέφεραν καμία μείωση στην εισφορά υπέρ της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης (ΕΟΠΥΥ), η οποία θα συνεχίσει να ανέρχεται στο 6,9%.
Έτσι οι συνολικές εισφορές υπέρ ΕΦΚΑ – ΕΟΠΥΥ θα μπορούσαν να ανέλθουν σε 20,2% (13,3% για ΕΦΚΑ και 6,9% για ΕΟΠΥΥ) έναντι 26,9% που είναι σήμερα (20% για ΕΦΚΑ και 6,9% για ΕΟΠΥΥ). Με άλλα λόγια δύνανται να υποχωρήσουν σχεδόν κατά 25 ποσοστιαίες μονάδες. Ωστόσο, μία τέτοια μείωση θα οδηγούσε σε μία υποδιπλάσια πραγματική ελάφρυνση.
Και αυτό γιατί το 2019, εκτός από τους σχεδιασμούς για μείωση των εισφορών ως ποσοστό, η κυβέρνηση έχει ψηφίσει την κατάργηση της έκπτωσης 15% στη βάση υπολογισμού τους, η οποία θα οδηγήσει σε αύξηση κατά τουλάχιστον 16,8 μονάδες στην επιβάρυνση των επαγγελματιών.
Ωστόσο, μία μείωση των εισφορών ως ποσοστό, δεδομένης της αύξησης της βάσης υπολογισμού (λόγω της κατάργησης της εν λόγω έκπτωσης) θα μπορούσε να οδηγήσει σε μία πολύ χαμηλότερη από τη φαινομενική ελάφρυνση (σ.σ. 12,7 στην πραγματικότητα έναντι 25 μονάδες, σύμφωνα με τις κυβερνητικές διαρροές).
Η εξίσωσης της πραγματικής και όχι της φαινομενικής “ελάφρυνσης”
Υπενθυμίζεται πως από την 1η Ιανουαρίου 2018, οι ασφαλιστικές εισφορές των ελευθέρων επαγγελματιών υπολογίζονται επί του αθροίσματος του καθαρού δηλωτέου εισοδήματος του 2016 και των καταβλητέων εισφορών με βάση το καθαρό εισόδημα του 2016 (και όχι επί του καθαρού δηλωτέου εισοδήματος όπως ίσχυε το 2017).
Ωστόσο αποκλειστικά για φέτος προβλέπεται έκπτωση 15% επί του παραπάνω αθροίσματος. Άρα, οι εισφορές υπέρ του ΕΦΚΑ (20%), αλλά και υπέρ του ΕΟΠΥΥ (6,9%) υπολογίζονται επί του 85% του αθροίσματος του καθαρού δηλωτέου εισοδήματος του 2016 και των καταβλητέων εισφορών του 2017 με βάση το καθαρό δηλωτέο εισόδημα του 2016.
Από την 1η Ιανουαρίου 2019, προβλέπεται η κατάργηση της εν λόγω έκπτωσης. Έτσι οι εισφορές υπέρ ΕΦΚΑ – ΕΟΠΥΥ θα υπολογιστούν επί του 100% του αθροίσματος του καθαρού δηλωτέου εισοδήματος του 2017 και των καταβλητέων εισφορών του 2018 με βάση το 85% του εισοδήματος του 2017.
Αυτό σημαίνει, πως αν δεν υλοποιηθεί το σενάριο της μείωσης της εισφοράς υπέρ ΕΦΚΑ στο 13,3% (έναντι 20% που είναι σήμερα), θα αυξηθεί κατά τουλάχιστον 15% το ποσό το οποίο θα πρέπει να καταβάλλει κάθε μήνα ένας επαγγελματίας για εισφορές υπέρ ΕΦΚΑ – ΕΟΠΥΥ.
Για παράδειγμα, έστω αυταπασχολούμενος ασφαλισμένος στον τέως ΟΑΕΕ δήλωσε το 2016 καθαρό εισόδημα 7.032 ευρώ. Οι καταβλητέες εισφορές για το 2017 του ανήλθαν σε 1.891 ευρώ (26,9% Χ 7.032 ευρώ), καθώς και το 2016 είχε δηλώσει 7.032 ευρώ.
Συνεπώς η βάση υπολογισμού των εισφορών το 2018 ανέρχεται σε 8.923 ευρώ (7.032 ευρώ + 1.891 ευρώ). Ωστόσο, φέτος, ισχύει έκπτωση 15%. Οπότε, η βάση υπολογισμού ανέρχεται σε 7.585 ευρώ (8.923 ευρώ -15% Χ 8.923 ευρώ). Έτσι οι καταβλητέες εισφορές ανέρχονται μηνιαίως σε 170 ευρώ (26,9% Χ 7.585 ευρώ : 12).
Έστω ότι ο ίδιος ασφαλισμένος δηλώσει το 2017 καθαρό εισόδημα και πάλι 7.032 ευρώ, ενώ το 2018 κατέβαλε εισφορές 2.040 ευρώ (26,9% Χ 7.585 ευρώ ή 170 ευρώ/μήνα).
Συνεπώς η βάση υπολογισμού των εισφορών του για το 2019 ανέρχεται σε 9.072 ευρώ (7.032 ευρώ +2.040 ευρώ ). Έτσι, οι καταβλητέες εισφορές θα ανέλθουν, μηνιαίως, σε 203 ευρώ (26,9% Χ 9.072 ευρώ : 12 ).
Συνεπώς, στις αρχές του 2019, θα καταβάλλει επιπλέον 33 ευρώ /μήνα ή 16,4% (203 ευρώ έναντι 170 ευρώ) σε σχέση με το 2018, αν και δήλωσε το ίδιο καθαρό εισόδημα ετησίως (7.032 ευρώ).
Και αυτό λόγω της κατάργησης της έκπτωσης 15% στη βάση υπολογισμού. Αν ίσχυε η έκπτωση 15% και το 2019, οι καταβλητέες εισφορές θα ανέρχονταν σε 172 ευρώ (26,9% Χ 9072 ευρώ -15% 9072 ευρώ).
Αν υλοποιούταν το σενάριο μείωσης της εισφοράς κύριας ασφάλισης στο 13,33% (έναντι 20%), τότε το σύνολο των καταβλητέων εισφορών θα ανερχόταν σε 20,2% (13,3% υπέρ του ΕΦΚΑ και 6,9% υπέρ του ΕΟΠΥΥ). Ωστόσο, οι χαμηλότερες –ως ποσοστό– εισφορές αυτές θα υπολογίζονταν επί μεγαλύτερης βάσης υπολογισμού (εξαιτίας της κατάργησης της έκπτωσης 15%).
Έτσι οι εισφορές που θα έπρεπε ο εν λόγω αυταπασχολούμενος να καταβάλλει κάθε μήνα θα ανέρχονταν σε 150 ευρώ (20,2% Χ 9.072 ευρώ : 12). Συνεπώς η ελάφρυνση που θα μπορούσε να προκύψει ανέρχεται σε μόλις 22 ευρώ (172 ευρώ -150 ευρώ) ή 12,7 ποσοστιαίες μονάδες και όχι κατά 25% που διατείνεται η κυβέρνηση.
