Τυροκομείο ελβετικού τύπου και δεύτερο τυροκομείο στα ορεινά
Το επενδυτικό πρόγραμμα της ΕΑΣ Νάξου, όπως εξηγεί ο κ. Βαλέρης, διαρθρώνεται σε δύο άξονες:
- την παραγωγή, δηλαδή σε δύο τυροκομεία και σταβλικές εγκαταστάσεις
- και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, μονάδα βιοαερίου και αιολικό πάρκο.
Στο υπάρχον τυροκομείο της ΕΑΣ Νάξου αλλά και το συσκευαστήριο πατάτας – φαγητού υλοποιείται πρόγραμμα εκσυγχρονισμού, ύψους 5 εκατ. ευρώ, με επιδότηση από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης. Με βάση το χρονοδιάγραμμα, το Μάιο του 2022 το νέο τυροκομείο θα είναι έτοιμο να λειτουργήσει συμβάλλοντας στην αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας πάνω από 10% μέσω και της αξιοποίησης της σύγχρονης τεχνολογίας. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο αντιπρόεδρος της Ένωσης, θα πρόκειται για «τυροκομείο ελβετικού τύπου, στο οποίο δεν θα μεσολαβεί ανθρώπινο χέρι από την παράδοση του γάλακτος έως την τυροκόμηση» (εξυπακούεται ότι η γραβιέρα θα ωριμάζει σε ξύλινα ράφια για 90 ημέρες).
Με το νέο τυροκομείο ανοίγει ο δρόμος και για αύξηση της παραγωγής γάλακτος προκειμένου να καλυφθεί η αυξημένη ζήτηση για τα προϊόντα της Νάξου, αν και βεβαίως η μεγάλη αύξηση του κόστους ζωοτροφών δημιουργεί έντονο προβληματισμό στους κτηνοτρόφους του νησιού με τον κ. Βαλέρη να κρίνει επιβεβλημένη την ουσιαστική στήριξη του κράτους καθώς, ειδικά στα νησιά, το κόστος μεγαλώνει ακόμη περισσότερο από τα μεταφορικά, παρά το γεγονός ότι η Ένωση προμηθεύεται μαζικά καλαμπόκι από συνεταιρισμούς της ηπειρωτικής χώρας για τις ανάγκες των μελών της.
Νωρίτερα, τον προσεχή Νοέμβριο, αναμένεται να είναι έτοιμο το τυροκομείο στο Χαλκί, το οποίο κατασκευάζεται με ίδια κεφάλαια προκειμένου να παράγει τυρί Αρσενικό Νάξου ΠΟΠ, με βάση τις προδιαγραφές του προϊόντος (τυροκόμηση στη ζώνη της ορεινής Νάξου), συμβάλλοντας στην αύξηση του κύκλου εργασιών και δημιουργώντας νέες θέσεις εργασίας.
Μονάδα βιοαερίου 1 MW και αιολικό πάρκο 3-4 MW
Στα επενδυτικά σχέδια της ΕΑΣ Νάξου είναι και δύο επενδύσεις στις ΑΠΕ, με μεγάλο περιβαλλοντικό και οικονομικό αποτύπωμα:
-Μονάδα βιοαερίου για την παραγωγή ηλεκτρισμού και θερμότητας,. δυναμικότητας 1 MW, που θα αξιοποιεί τα απόβλητα των τυροκομείων (τυρόγαλο), των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων, των ελαιοτριβείων και των σφαγείων του νησιού. Η μονάδα σχεδιάζεται να γίνει κοντά στο τυροκομείο, του οποίου θα καλύπτει τις ανάγκες θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ το υπόλοιπο θα διατίθεται στο δίκτυο ηλεκτροδότησης του νησιού. Για τη χρηματοδότηση της μονάδας η ΕΑΣ Νάξου εξετάζει διάφορες εναλλακτικές.
-Μικρό αιολικό πάρκο 3-4 MW με ισάριθμες ανεμογεννήτριες σε έκταση της ΕΑΣ στην ορεινή Νάξο. Στην ίδια περιοχή είχε εγκατασταθεί από την δεκαετία του 1980 πειραματική ανεμογεννήτρια του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, που είχε ως αποτέλεσμα να υπερκαλύπτονται οι ανάγκες του τυροκομείου. Το εν λόγω σχέδιο είναι στα σπάργανα.
1.200 ενεργοί αγρότες και κτηνοτρόφοι, 170 εργαζόμενοι
Η ΕΑΣ Νάξου ιδρύθηκε το 1926 και από το 2014 έχει μετατραπεί σε Αγροτική Εταιρική Σύμπραξη – Ανώνυμη Εταιρεία, στηριζόμενη σε 12 πρωτοβάθμιους Αγροτικούς Συνεταιρισμούς, οι οποίοι αποτελούν και τους Μετόχους της Εταιρείας. Ενεργά μέλη της είναι περίπου 1200 κτηνοτρόφοι και αγρότες, ενώ απασχολεί 130 μόνιμους εργαζόμενους και περίπου 40 εποχικούς, που προέρχονται όλοι τους από αγροτοκτηνοτροφικές οικογένειες του νησιού. Στο κέντρο της Χώρας Νάξου διατηρεί κρεοπωλείο – οπωροπωλείο, ενώ για τα προϊόντα της έχει λάβει διεθνή βραβεία.
