Κομβική θέση στον ευρωπαϊκό χάρτη της καινοτομίας φιλοδοξεί να κατακτήσει η Ελλάδα,
με το εγχώριο οικοσύστημα των startups να έχει κεντρικό ρόλο σε αυτή την εθνική
προσπάθεια. Οι ελληνικές φιλοδοξίες κάθε άλλο παρά αβάσιμες είναι, με το οικοσύστημα
της καινοτομίας στην Ελλάδα να έχει σημαντικούς λόγους να είναι αισιόδοξο το τελευταίο
διάστημα.
Αφενός τα πρόσφατα στοιχεία της Κομισιόν αναδεικνύουν την Ελλάδα ως μία από τις τρεις
ευρωπαϊκές χώρες, που βελτίωσαν περισσότερο τις επιδόσεις τους στην καινοτομία την
τελευταία πενταετία. Για την ακρίβεια μεταξύ 2015 και 2022 η Ελλάδα, μαζί με την Κύπρο
και την Εσθονία, είναι οι τρεις χώρες που πέτυχαν τη μεγαλύτερη πρόοδο σε επίπεδο
καινοτομίας.
Παρά το γεγονός ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να κατατάσσεται στη «μέτρια καινοτόμες»
χώρες της Ευρώπης (Moderate Innovators), ο ταχύς βηματισμός της δημιουργεί αισιοδοξία
για κλείσιμο της ψαλίδας με τους πρωταθλητές καινοτομίας της Ένωσης.
Δεν είναι τυχαίο ότι σήμερα, 1 στα 5 νέα επιχειρηματικά εγχειρήματα στην Ελλάδα είναι
καινοτόμο, σύμφωνα με το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ).
Συγκεκριμένα, το 19% των επιχειρηματιών αρχικών σταδίων θέτει την καινοτομία στο
επίκεντρο της στρατηγικής του, δηλώνοντας ότι τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες, που θα
προσφέρει, είναι νέα και καινοτόμα (όσο περίπου και το αντίστοιχο ποσοστό στις χώρες
υψηλού εισοδήματος του ΟΟΣΑ).
Ο ρόλος των startups
Σε αυτό το speed που κάνει η Ελλάδα οι startups έχουν κομβικό ρόλο, λειτουργώντας ως
ατμομηχανή για το εγχώριο περιβάλλον καινοτομίας. Ήδη το ελληνικό οικοσύστημα φτάνει
σε αξία τα 8 δισ.ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 4-5% του ελληνικού ΑΕΠ, ενώ το 2021
κατάφερε να προσελκύσει κεφάλαια άνω του 1 δισ. ευρώ.
Δεν είναι τυχαίο ότι δύο πρόσφατες διεθνείς εκθέσεις αξιολόγησαν θετικά τόσο τη
σημερινή δυναμική του οικοσυστήματος -τοποθετώντας το στο ‘top 50’ των 100 κορυφαίων
οικοσυστήματα για startups διεθνώς- όσο και την προοπτική της Ελλάδας να πλασαριστεί
ακόμη πιο συστηματικά στον παγκόσμιο χάρτη με τις πιο φιλόξενες χώρες του κόσμου για
startups.
Εφόσον αυτό το σενάριο επιβεβαιωθεί -και υπό την αίρεση μιας γενικευμένης γεωπολιτικής
και οικονομικής κρίσης- πηγές της αγοράς που γνωρίζουν την κινητικότητα, που
αναπτύσσεται πέριξ των ελληνικών startups αυτή την περίοδο- δηλώνουν αισιόδοξοι ότι το
οικοσύστημα αποκτά σταδιακά κρίσιμο μέγεθος, ικανό να προκαλέσει, σε βάθος χρόνου,
αναπτυξιακό ντόμινο στην ελληνική καινοτομία και φυσικά στην οικονομία.
Στο μεταξύ, ενισχυτικά για τις προσπάθειες της Ελλάδας να διακριθεί στον χάρτη της
καινοτομίας λειτουργεί η συνεχώς ανανέουμενη ψήφος εμπιστοσύνης κορυφαίων
επενδυτικών ομίλων και διεθνών παικτών της τεχνολογίας, οι οποίοι είτε μεθοδεύουν την
έλευσή τους στην Ελλάδα είτε εμβαθύνουν τη σχέση τους με το οικοσύστημα.
Μάλιστα, η τάση αυτή, σύμφωνα με όσους παρακολουθούν στενά την αγορά, αναμένεται
να ενταθεί το επόμενο διάστημα, με τις ελληνικές startups να προσελκύουν νέες
επιχειρηματικές συμφωνίες.
Νέες χρηματοδοτήσεις
Την αισιοδοξία για περαιτέρω τόνωση του οικοσυστήματος των startups έρχονται να
στηρίξουν τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, που ενεργοποιούνται.
Για παράδειγμα, οι ελληνικές startups βρίσκουν δρόμους για χρηματοδότηση, όπως με την
HDBI – ΕΑΤΕ όπου μέσω του προγράμματος «Q-Equity» χρηματοδοτεί με περίπου 400 εκατ.
ευρώ, μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, νέα funds από εταιρείες private equity / venture
capital που θα επενδύσουν σε ελληνικές καινοτόμες επιχειρήσεις.
Πολιτεία Καινοτομίας
Εξίσου σημαντικό ορόσημο για το οικοσύστημα Ελλάδα είναι το mega project για την
ανάπτυξη της Πολιτείας Καινοτομίας στις εγκαταστάσεις του πρώην εργοστασίου ΧΡΩΠΕΙ
στην οδό Πειραιώς στην Αθήνα. Το έργο προχωράει και -σύμφωνα με τα υφιστάμενα
χρονοδιαγράμματα- μέχρι τα τέλη του έτους θα έχει αναδειχθεί ο προσωρινός ανάδοχος.
Η Πολιτεία Καινοτομίας, έργο της τάξης των 100 εκατ. ευρώ, φιλοδοξεί να γίνει η φυσική
έδρα της καινοτομίας στην Ελλάδα, υποδεχόμενη startups, spin offs εταιρείες, επιχειρήσεις,
οργανισμούς και κάθε φορέα καινοτομίας εντός και εκτός Ελλάδας, συνδράμοντας στην
ανάπτυξη των συνεργειών εντός του οικοσυστήματος.
Έτερο εργαλείο που λειτουργεί ενισχυτικά για το οικοσύστημα καινοτομίας στη χώρα είναι
το Elevate Greece, το εθνικό μητρώο για τις ελληνικές νεοφυείς επιχειρήσεις, που
αποσκοπεί στην ενίσχυση, ανάπτυξη και εξωστρέφεια του περιβάλλοντος καινοτομίας. Στον
ενάμιση χρόνο της λειτουργίας του, στο μητρώο έχουν εγγραφεί περί τις 620 ελληνικές
startups οι οποίες απασχολούν σχεδόν 6.000 εργαζόμενους (5.900), κάνοντας πράξη το
scale up του ελληνικού startup οικοσυστήματος.
