Μόλις 3 GW έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας από τα συνολικά 12 GW, τα οποία διαθέτουν οριστικές προσφορές σύνδεσης, έχουν πάρει τον δρόμο της υλοποίησης, επιβεβαιώνοντας το μεγάλο αγκάθι της δέσμευσης ηλεκτρικού χώρου από επενδύσεις ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που λιμνάζουν.
Την ώρα που οι ευρωπαϊκοί στόχοι προδιαγράφουν μια έκρηξη επενδυτικού ενδιαφέροντος που θα αντικαταστήσει τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες, και Έλληνες αλλά και διεθνείς επενδυτές αποκτούν ισχυρά «πράσινα» χαρτοφυλάκια, ο προβληματισμός της κυβέρνησης και των διαχειριστών μεγαλώνει από την ανάγκη για ρυθμιστικές παρεμβάσεις που θα απελευθερώσουν πολύτιμο ηλεκτρικό χώρο και θα δώσουν διέξοδο σε έργα με πραγματικό επενδυτικό ενδιαφέρον.
Κλειδί της σχετικής ρύθμισης που ετοιμάζει το ΥΠΕΝ είναι ο χρόνος κατά τον οποίο οι επενδυτές θα μπορούν να κρατούν στην κατοχή τους τις Οριστικές Προσφορές Σύνδεσης, πρωτοβουλία που αναμένεται να συμβάλλει στο ξεκαθάρισμα της αγοράς και στην αποδέσμευση του πολύτιμου ηλεκτρικού χώρου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΑΔΜΗΕ, την προηγούμενη χρονιά και μέσα από ένα τεράστιο όγκο αιτημάτων, χορηγήθηκαν όροι σύνδεσης για νέους σταθμούς ΑΠΕ ισχύος 5 GW ενώ πρόσφατα ο διευθύνων σύμβουλος του διαχειριστή κ. Μάνος Μανουσάκης ανέφερε ότι προσεγγίζει τα 9 GW η ισχύς των έργων ΑΠΕ που έχουν λάβει οριστικές προσφορές σύνδεσης αλλά οι επενδυτές είναι διστακτικοί να υλοποιήσουν.
Όπως ανέφερε, το Ελληνικό Σύστημα Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας βρίσκεται σε φάση μετασχηματισμού και ανάπτυξης και ο ρόλος του είναι καθοριστικός για την επίτευξη των εθνικών ενεργειακών και κλιματικών στόχων.
«Σε αυτή την κρίσιμη καμπή, το 2023 είναι αναγκαίο να αξιοποιηθεί πλήρως η ισχυρή επενδυτική δυναμική για έργα ΑΠΕ, προκειμένου να επιταχύνουμε την ενεργειακή μετάβαση και κατ’ επέκταση την απεξάρτησή μας από τα ορυκτά καύσιμα».
Για να γίνει αυτό, θα πρέπει τα έργα που δεσμεύουν χώρο να είναι έργα που υλοποιούνται, κάτι που σήμερα δεν συμβαίνει. Με αυτά τα δεδομένα, ο ΑΔΜΗΕ εισηγήθηκε, ήδη από το προηγούμενο διάστημα, να περιοριστεί ο χρόνος που οι επενδυτές θα έχουν στην κατοχή τους ηλεκτρικό χώρο για έργα που δεν προχωρούν, προκειμένου να αποδεσμευθεί χωρητικότητα για νέες και βιώσιμες μονάδες που μπορούν να υλοποιηθούν πιο γρήγορα, με το ΥΠΕΝ να αναλαμβάνει τη σχετική νομοθετική πρωτοβουλία.
Σήμερα, υπολογίζεται ότι τα έργα ΑΠΕ σε λειτουργία ανέρχονται περίπου σε 10 GW με πρόβλεψη να φτάσουν στα 12 GW το 2023. Ο ΔΑΠΕΕΠ υπολογίζει ότι το 2022 ενεργοποιήθηκαν πράσινα έργα συνολικής ισχύος 1,518 GW. Από αυτά τα 310 MW αφορούν καινούρια αιολικά πάρκα, τα 1.120 MW νέους φωτοβολταϊκούς σταθμούς, 21 MW μικρά υδροηλεκτρικά, 27 MW μονάδες βιομάζας και 40 MW μονάδες συμπαραγωγής θερμότητας-ηλεκτρισμού (ΣΗΘΥΑ).
Από τα συνολικά έργα των 10.154 GW με τα οποία εκτιμάται ότι έκλεισε η περσινή χρονιά, κυριαρχούν οι σταθμοί αιολικής και ηλιακής τεχνολογίας, εκ των οποίων 4,485 GW αντιστοιχούν σε φωτοβολταϊκά πάρκα και τα 4,683 GW σε αιολικά πάρκα.
Για να πετύχουμε τον αναθεωρημένο στόχο του ΕΣΕΚ για 80% διείσδυση των ΑΠΕ, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας έχει δηλώσει ότι θα χρειαστούμε περίπου 7 έως 8 GW ισχύος σε νέες μονάδες αποθήκευσης. Πρόσθετες επενδύσεις 10 δισεκ. ευρώ προωθούν και οι δύο διαχειριστές, ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ, για την αναβάθμιση των δικτύων μεταφοράς και διανομής της χώρας.
