Σύμφωνα με πρόσφατο δημοσίευμα του έγκυρου πρακτορείου Platts, μέσα στον Ιούνιο αναμένεται να διενεργηθεί το δεσμευτικό market test (έρευνα αγοράς) προκειμένου να προσέλθουν εταιρείες που θα δεσμεύσουν χωρητικότητα στο έργο του πλωτού σταθμού LNG της Αλεξανδρούπολης.
Το ίδιο δημοσίευμα αναφέρει ότι ανάλογα με την έκβαση του market test, αναμένεται η οριστική επενδυτική απόφαση μέχρι τέλος του 2019. Υπενθυμίζεται ότι η φάση της μη δεσμευτικής εκδήλωσης ενδιαφέροντος είχε ξεκινήσει επίσημα τον Οκτώβριο του 2018 και ολοκληρώθηκε το Δεκέμβριο, με το σχεδιασμό να προβλέπει έναρξη κατασκευής στο β τρίμηνο του 2019 και έναρξη της εμπορικής λειτουργίας στο 4ο τρίμηνο του 2020.
Αυτήν την περίοδο, η εταιρεία Gastrade που αναπτύσσει το έργο έχει καταθέσει αίτημα στη ρυθμιστική αρχή για έγκριση των κατευθυντήριων γραμμών για τη διεξαγωγή του market test, προκειμένου να προχωρήσουν οι διαδικασίες.
Σημειώνεται ότι το LNG της Αλεξανδρούπολης, μαζί με τον αγωγό TAP και τον αγωγό IGB είχαν περιληφθεί στη λίστα έργων προτεραιότητας CESEC δηλαδή των ενεργειακών έργων από διάφορες χώρες που προάγουν την ενεργειακή διασυνδεσιμότητα της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης και παράλληλα περιλαμβάνεται στη λίστα των έργων κοινού ενδιαφέροντος της Ε.Ε. Σύμφωνα δε με την εταιρεία που προωθεί το project, το τερματικό θα έχει εξαγωγικό χαρακτήρα και θα απευθύνεται σε αγορές του εξωτερικού.
Ωστόσο τον περασμένο μήνα, κατά τη διάρκεια της 6ης συνάντησης υψηλού επιπέδου της πρωτοβουλίας CESEC που πραγματοποιήθηκε στο Βουκουρέστι παρουσία του Επιτρόπου Ενέργειας Κανιέτε, σε σχέση με την Ελλάδα δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση και εξετάστηκε η πρόοδος των μέτρων που θα διασφαλίσουν την αποτελεσματική και ευέλικτη πρόσβαση των συμμετεχόντων στην αγορά στο σταθμό LNG της Ρεβυθούσας, ενώ δεν υπήρχε αναφορά στο project της Αλεξανδρούπολης.
Grant Thornton
Ποιος είναι όμως ο λόγος που δεν υπήρξε κάποια επίσημη αναφορά στο ελληνικού ενδιαφέροντος έργο; Εδώ πρέπει να σημειωθεί ότι ήδη από την προηγουμένη συνάντηση υψηλού επιπέδου της πρωτοβουλίας CESEC, το καλοκαίρι του 2018, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε προχωρήσει σε κατηγοριοποίηση των έργων ανάλογα με το βαθμό ωριμότητάς τους. Συγκεκριμένα, μετά από μελέτη που διενεργήθηκε από την Grant Thornton για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εξετάστηκαν 6 έργα προτεραιότητας για τη νοτιοανατολική Ευρώπη μεταξύ των οποίων και o αγωγός IGB καθώς και 3 ακόμη project που υπό όρους μπορούν να χαρακτηριστούν ως έργα προτεραιότητας μεταξύ των οποίων και ο σταθμός LNG της Αλεξανδρούπολης.
Η μελέτη που βασίστηκε σε πληροφορίες που έδωσαν οι εταιρείες ανάπτυξης των έργων προχώρησε σε ανάλυση προκειμένου να διαπιστώσει το πόσο ώριμο είναι το κάθε έργο. Με βάση το πόρισμα της Grant Thornton ο αγωγός IGB χαρακτηρίστηκε έργο με δυνητικά υψηλή ικανότητα να επιτελέσει τους στόχους του με βάση τον αρχικό το σχεδιασμό, ενώ αντίθετα το τερματικό της Αλεξανδρούπολης χαρακτηρίστηκε ως έργο με χαμηλό επίπεδο ωριμότητας σε αυτό το στάδιο.
Μάλιστα η μελέτη “κρούει τον κώδωνα” για το ελληνικό έργο αφού σημειώνει ότι μπήκε στην κατηγορία των μη ώριμων έργων όχι εξαιτίας του σταδίου προετοιμασίας, αλλά λόγω των συνθηκών που επικρατούν στην αγορά και κυρίως λόγω των υφιστάμενων ανταγωνιστικών υποδομών.
Πιο συγκεκριμένα η μελέτη της Grant Thornton για την Κομισιόν αναφέρει ότι με βάση τα σενάρια που εξετάστηκαν, η υλοποίηση του έργου κάτω από τις επικρατούσες συνθήκες της αγοράς παρουσιάζει προκλήσεις. Οι ισχύουσες ταρίφες, ο ανταγωνισμός του αγωγού TAP και ο εν λειτουργία σταθμός της Ρεβυθούσας οδηγούν σε αρνητική θέση στην αγορά για το έργο, προσθέτει η έκθεση.
Σημειώνεται τέλος ότι στο μη δεσμευτικό market test εκδήλωσαν ενδιαφέρον για δέσμευση έως και 12,2 δισ. κυβικών μέτρων ετησίως 20 εταιρείες από ένα ευρύ γεωγραφικό φάσμα. Υπό το πρίσμα αυτό και με δεδομένη την επιφυλακτική στάση της Κομισιόν για το βαθμό ωριμότητας του έργου το δεσμευτικό market test του Ιουνίου θα είναι εξαιρετικά κρίσιμο για την τύχη του έργου.
Του Χάρη Φλουδόπουλου
