Απρόσκοπτα συμμετέχει η αγορά της Κρήτης στο Target Model από τις 31 Οκτωβρίου, όταν και έγινε η «πρεμιέρα» εφαρμογής του υβριδικού μοντέλου για την εμπορική λειτουργία της «μικρής» διασύνδεσης, με πρώτη ημέρα φυσικής παράδοσης την 1η Νοεμβρίου.
Η ενσωμάτωση της Κρήτης στο Target Model αποτυπώνεται και στην κεντρική σελίδα του EnEx, όπου καταγράφονται τα ημερήσια συγκεντρωτικά στοιχεία για την αγορά Επόμενης Ημέρας. Έτσι, στα υπόλοιπα δεδομένα για την Day Ahead, έχουν πλέον προστεθεί η θερμοηλεκτρική παραγωγή στο νησί (Crete Conv.), το τοπικό φορτίο (Crete Load), καθώς και η παραγωγή των τοπικών μονάδων ΑΠΕ (Crete RES).
Υπενθυμίζεται πως με την έναρξη εμπορικής λειτουργίας της «μικρής» διασύνδεσης, ο ΑΔΜΗΕ εκπονεί το ημερήσιο πρόγραμμα έκχυσης-εξαγωγής ενέργειας από την Κρήτη στο διασυνδεδεμένο σύστημα. Για τον σκοπό αυτό, ο Διαχειριστής εκπονεί σε ημερήσια βάση ένα απλοποιημένο Πρόγραμμα Κατανομής, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις για εφεδρείες, την πρόβλεψη του φορτίου στο τοπικό σύστημα, την προβλεπόμενη παραγωγή των ΑΠΕ, τη διαθεσιμότητα του διπλού υποβρύχιου καλωδίου, καθώς και τη διαθεσιμότητα των τοπικών θερμοηλεκτρικών μονάδων.
Σύμφωνα με τα Προγράμματα Κατανομής του Διαχειριστή από την 1η Νοεμβρίου και για το επόμενο διήμερο, μέσω της «μικρής» διασύνδεσης «πέρασαν» στην Κρήτη 1.887, 1.246 και 1.383 Μεγαβατώρες. Κάτι που σημαίνει ότι, με βάση τα αντίστοιχα ημερήσια φορτία, κάλυψαν το 22,5%, 15,7% και το 17,8% των αναγκών του νησιού σε ρεύμα.
Η «παρουσία» των Crete Conv., Crete Load και Crete RES στα συγκεντρωτικά στοιχεία της Day Ahead οφείλεται στο γεγονός ότι, στο πλαίσιο της ένταξης της Κρήτης στο Target Model, πραγματοποιείται σε ημερήσια βάση η συναλλαγή μέσω των χονδρεμπορικών αγορών της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής, του τοπικού φορτίου και της παραγωγής των τοπικών ΑΠΕ.
Ηλεκτροπαραγωγή και φορτίο εκπροσωπούνται από το EnEx, το οποίο θα υποβάλει π.χ. σήμερα εντολές πώλησης 5.493 και αγοράς 7.755 Μεγαβατώρων. Από την άλλη πλευρά, ο ΔΑΠΕΕΠ εκπροσωπεί την τοπική παραγωγή ΑΠΕ, υποβάλλοντας έτσι σήμερα εντολές πώλησης 879 Μεγαβατώρων.
Την ίδια στιγμή, η έναρξη εφαρμογής του υβριδικού μοντέλου ανοίγει τον δρόμο για την προσθήκη μίας σημαντικής επιβάρυνσης στον Ειδικό Λογαριασμό ΑΠΕ, η οποία εκτιμάται πως σε ετήσια βάση θα είναι τουλάχιστον 100 εκατ. ευρώ. Αιτία το γεγονός ότι η παραγωγή των τοπικών μονάδων ΑΠΕ, τις συμβάσεις των οποίων αναλαμβάνει πλέον ο ΔΑΠΕΕΠ, δεν θα αποζημιώνεται βάσει του Μεσοσταθμικού Μεταβλητού Κόστους των Θερμικών Συμβατικών Σταθμών του νησιού, όπως συνέβαινε μέχρι τώρα, από με βάση την Τιμή Εκκαθάρισης Αγοράς της Day Ahead του διασυνδεδεμένου συστήματος.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει πως τα έσοδα από την «πράσινη» ηλεκτροπαραγωγή στο νησί εξομοιώνονται με τα έσοδα από τις ανανεώσιμες Μεγαβατώρες που παράγονται στο διασυνδεδεμένο δίκτυο. Ωστόσο, όπως σημείωναν οι φορείς του κλάδου κατά τη διαβούλευση του υβριδικού μοντέλου, η εξομοίωση αυτή θα είχε νόημα μόνον αν υπήρχε πλήρης διασύνδεση, δηλαδή με την έναρξη λειτουργίας του Κρήτη-Αττική.
Αντίθετα, το καλώδιο Κρήτη-Πελοπόννησος καλύπτει ένα μέρος (έως το 1/3) των αναγκών σε ρεύμα της Κρήτης. Επομένως, η λειτουργία των μονάδων ΑΠΕ της Κρήτης συνεχίζει να υποκαθιστά σε μεγάλο βαθμό πιο κοστοβόρα συμβατική ηλεκτροπαραγωγή, συγκριτικά με το διασυνδεδεμένο σύστημα, η οποία προέρχεται από τις τοπικές πετρελαϊκές μονάδες.
