Οι υπογειοποιήσεις τμημάτων της κεντρικής σιδηροδρομικής γραμμής ΠΑΘΕΠ της χώρας καλά κρατούν. Με πρώτη την Πάτρα που ζητά εδώ και χρόνια οι γραμμές που περνούν από το αστικό τμήμα της πόλης να υπογειοποιηθούν αλλά και την Αθήνα που πέτυχε την υπογειοποίηση σημαντικού τμήματος στο κέντρο της πόλης, ακόμα μία πόλη, η Λάρισα, φαίνεται ότι θα είναι η επόμενη που θα διεκδικήσει ανάλογο αντικείμενο.
Πρώτη στη διεκδίκηση έρχεται η Πάτρα με μία μακρά ιστορία σε αυτό το θέμα. Το 2007 είχε πετύχει να εξασφαλίσει την υπογειοποίηση του τμήματος 5 χλμ για τη νέα σιδηροδρομική γραμμή που διέρχεται παραλιακά στην πόλη από τον τότε Υπουργό Μεταφορών Μ. Λιάπη. Στη συνέχεια και λόγω της κρίσης άρχισαν να αναζητούνται άλλες λύσεις προκειμένου να πέσει το κόστος που είχε εκτιμηθεί σε περίπου 700 εκατ. ευρώ.
Πολλές προτάσεις έπεσαν στο τραπέζι και μία από αυτές το 2014 είχε φανεί ότι θα μπορούσε να εφαρμοστεί και αφορούσε την μερική υπογειοποίηση σε τμήμα της γραμμής. Στη συνέχεια είχαμε και πάλι διάφορες προτάσεις μέχρι το 2017, όταν ο νυν Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χ. Σπίρτζης έφερε την πιο πειστική λύση, αυτής της “ελαφράς υπογειοποίησης” με αρχή την οδό Κανελλοπούλου μέχρι τον Άγιο Διονύσιο και στη συνέχεια μέχρι τον Άγιο Ανδρέα. Τώρα είμαστε εν αναμονή της απόφασης για μελέτη-δημοπράτηση μέχρι τα τέλη του έτους, σύμφωνα με την εξαγγελία του Πρωθυπουργού από τις αρχές του έτους.
Στην περίπτωση της Αθήνας, είχαμε την προσφυγή στο ΣτΕ στις αρχές της προηγούμενης δεκαετίας, την δικαίωση του Δήμου που τελικά οδήγησε στο διαγωνισμό για τη Σήραγγα Σεπολίων που ουσιαστικά υπογειοποιεί όλο το τμήμα βόρεια του Κεντρικού Σταθμού της πόλης. Το έργο εκτιμάται από την ΕΡΓΟΣΕ ότι θα υπογραφεί μέσα στο μήνα.
Σήμερα έχουμε ακόμα μία περίπτωση, σε αρχικό στάδιο, πόλης, που διεκδικεί την υπογειοποίηση των γραμμών που περνούν μέσα από τον αστικό ιστό. Στη Λάρισα έχουν καταγραφεί μάλιστα αρκετά ατυχήματα και πέρυσι είχαμε και ένα θανατηφόρο από τις ισόπεδες διαβάσεις. Πιο πρόσφατα ο βουλευτής με το ΠΑΣΟΚ, Κώστας Μπαργιώτας, έκανε για δεύτερη φορά ερώτηση στη Βουλή σχετικά με την υπογειοποίηση της διπλής γραμμής.
Σε επίπεδο τοπικής αυτοδιοίκησης προς το παρόν τόσο από το Δήμο όσο και από την Περιφέρεια έχουμε χαμηλούς τόνους σε αυτό το θέμα όμως όλα αυτά είναι δυναμικά καθώς σε περίπτωση ενός νέου ατυχήματος λόγω της ύπαρξης αυτών των διαβάσεων κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει αν αυτή η ήπια αντίδραση δεν μεταβληθεί σε κάτι διαφορετικό.
Στη Θεσσαλονίκη, στην περιοχή της Μενεμένης όπου ο φόρος αίματος ήταν εξαιρετικά μεγάλος για χρόνια, η ίδια η ΕΡΓΟΣΕ προχώρησε σε διαγωνιστικές διαδικασίες για την δημιουργία ανισοπεδοποίησης των γραμμών στην περιοχή, έργο που είναι σε τελικό στάδιο και που αλλάζει τους κανόνες σιδηροδρομικής ασφάλειας για τους κατοίκους της περιοχής.
Το ζήτημα της ανισοπεδοποίησης ή υπογειοποίησης των γραμμών στο σιδηρόδρομο, στη σημερινή εποχή που μιλάμε για γιγάντωση των εμπορευματικών και επιβατικών μεταφορών είναι μία κουβέντα που αναπόφευκτα μπαίνει στο τραπέζι των μελλοντικών έργων στις αστικές περιοχές. Δεν είναι δυνατό να μιλάμε για ταχεία ανάπτυξη του σιδηρόδρομου και να έχουμε εκατοντάδες ισόπεδες -και αφύλακτες πολλές φορές- διαβάσεις που είναι εν δυνάμει κίνδυνος για τον ίδιο το σιδηρόδρομο και την αξιοπιστία που θέλει να χτίσει.
Η Αθήνα τα κατάφερε (μένει πλέον μόνο το τμήμα Αθήνα-Ρουφ και κάποιες ανισοπεδοποιήσεις σε Ταύρο, Ρέντη και Πειραιά), η Πάτρα δείχνει να οδεύει προς κλείσιμο αυτής της εκρεμμότητας και μία άλλη πόλη, η Λάρισα έχει αρχίσει να την απασχολεί. Αυτό είναι ένα δείγμα ότι πλεόν απασχολεί ο ίδιος ο σιδηρόδρομος, άρα οι κινήσεις της περαιτέρω εξασφάλισης της σιδηροδρομικής ασφάλειας είναι και αναγκαίες και αναπόφευκτες.
