Η Ρωσία έθεσε σε τροχιά το διαστημόπλοιο Luna-25 (πρόκειται για την πρώτη της αποστολή στη Σελήνη από το 1976), το οποίο όμως τελικά δεν κατάφερε να προσγειωθεί στο νότιο πόλο του γήινου δορυφόρου. Το ρωσικό διαστημόπλοιο βγήκε εκτός ελέγχου και συνετρίβη στην επιφάνεια της Σελήνης. Ο σχεδιασμός της Μόσχας ήταν το Luna-25 να παραμείνει σε λειτουργία για έναν χρόνο, συγκεντρώνοντας δεδομένα από την επιφάνεια και το υπέδαφος της Σελήνης.
Επιστήμονες της NASA και άλλων διαστημικών υπηρεσιών έχουν εντοπίσει ίχνη παγωμένου νερού στους κρατήρες του σεληνιακού νότιου πόλου κάτι που θα έχει και άλλες συνέπειες στο μέλλον για τις εξερευνήσεις στο υπέδαφος του δορυφόρου, αφού η ύπαρξη νερού θα επιτρέψει στον άνθρωπο να παραμείνει για μεγαλύτερο διάστημα στη Σελήνη, γεγονός που με τη σειρά του θα επέτρεπε την εξόρυξη σεληνιακών πόρων.
Ήδη νωρίτερα μέσα στον μήνα, μπήκε σε σεληνιακή τροχιά και το ινδικό Chandrayaan-3, το οποίο είναι προγραμματισμένο επίσης να προσεληνωθεί στο νότιο πόλο αργότερα μέσα στον Αύγουστο.
Η κούρσα έχει μόλις ξεκινήσει για τις ΗΠΑ, την Κίνα και την Ινδία με στόχο την ανακάλυψη των ορυκτών που θα μπορούσαν να φανούν χρήσιμα από το υπέδαφος του μόνο φυσικού δορυφόρου της Γης. Η Ρωσία έχει ήδη προαναγγείλει πως θα κάνει και άλλες ερευνητικές αποστολές, καθώς και μία ενδεχόμενη ρωσο-κινεζική αποστολή, που θα μπορούσε να οδηγήσει στην εγκατάσταση μιας σεληνιακής βάσης. Η NASA κάνει ήδη λόγο για έναν «πυρετό του χρυσού» και το ενδεχόμενο εξορύξεων στη Σελήνη. Τα πράγματα όμως σίγουρα δεν είναι τόσο απλά.
Νερό στη Σελήνη
Η πρώτη ανακάλυψη νερού στη Σελήνη έγινε το 2008 από την ινδική αποστολή Chandrayaan-1, που εντόπισε υδροξύλιο στην επιφάνεια της Σελήνης και ιδιαίτερα κοντά στους πόλους της. Να σημειωθεί πως το υδρογόνο και το οξυγόνο που περιέχει το νερό, μπορούν επίσης να είναι χρήσιμα ως πυραυλικό καύσιμο.
Η πυρηνική ενέργεια, το Ήλιο-3 και τα σπάνια μέταλλα
Όπως αναφέρει η NASA, υπάρχουν εκτιμήσεις πως στη Σελήνη βρίσκονται εκατομμύρια τόνοι ηλίου-3, ενός ισοτόπου του ηλίου που είναι πολύ σπάνιο στη Γη. Αυτό το ισότοπο μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε αντιδραστήρα σύντηξης για την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας. Θεωρείται μάλιστα πως δεν είναι ραδιενεργό και έτσι δεν θα παραγάγει επικίνδυνα απόβλητα, κατά την Ευρωπαϊκή Διαστημική Υπηρεσία (ESA).
Παράλληλα, στη Σελήνη έχουν εντοπιστεί και σπάνια μέταλλα που χρησιμοποιούνται στα κινητά, στους υπολογιστές και σε διάφορες προηγμένες τεχνολογίες. Μεταξύ αυτών, σκάνδιο, ύττριο και λανθανίδες, όπως έχει δείξει έρευνα της Boeing.
Ωστόσο, δεν είναι βέβαιο πως θα μπορούσαν να διεξαχθούν εξορύξεις στη Σελήνη. Θα έπρεπε να τεθούν σε λειτουργία κατάλληλες υποδομές, πιθανότατα κυρίως μέσω ρομποτικών εργασίων, αν και η παρουσία νερού επιτρέπει την πιο μακροπρόθεσμη ανθρώπινη παραμονή.
Τι προβλέπουν οι διεθνείς συνθήκες
Η Συνθήκη των Ηνωμένων Εθνών για το Απώτερο Διάτημα του 1966, προβλέπει πως κανένα έθνος δεν μπορεί να ανακηρύξει κυριαρχία στη Σελήνη ή άλλα διαστημικά σώματα και πως η εξερεύνηση του διαστήματος θα πρέπει να γίνεται προς όφελος όλων των κρατών. Σύμφωνα με νομικούς, δεν είναι σαφές αν μία ιδιωτική οντότητα μπορεί να επικαλεστεί δικαιώματα επάνω σε μία συγκεκριμένη περιοχή της Σελήνης.
«Η διαστημική εξόρυξη υπόκειται σε σχετικά περιορισμένη υπάρχουσα πολιτική ή διακυβέρνηση, παρά τα μεγάλα διακυβεύματα», σημείωσε η RAND Corporation, σε ανάρτηση τον περασμένο χρόνο.
Η Συμφωνία της Σελήνης του 1979 ορίζει ότι κανένα μέρος της Σελήνης «δεν θα περιέλθει στην ιδιοκτησία οποιουδήποτε κράτους, διεθνούς διακυβερνητικού ή μη κυβερνητικού οργανισμού, εθνικού οργανισμού ή μη κυβερνητικής οντότητας ή φυσικού προσώπου». Ωστόσο, η συμφωνία αυτή δεν έχει επικυρωθεί από καμία διαστημική υπερδύναμη.
Το 2020 οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν τις «Συμφωνίες Άρτεμις» (που πήραν το όνομά τους από το σεληνιακό πρόγραμμα της NASA, Artemis) με στόχο να επεκτείνουν την υπάρχουσα διεθνή νομοθεσία που αφορά στο διάστημα, με τη δημιουργία «ζωνών ασφαλείας» στη Σελήνη. Όμως, η Ρωσία και η Κίνα δεν μετέχουν σε αυτές τις συμφωνίες.
