Εντός του 2021 αναμένεται να ολοκληρωθεί η σύζευξη των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας Ελλάδας και Βουλγαρίας, σε συνέχεια της αντίστοιχης με την Ιταλία, ενώ μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους εκτιμάται ότι θα έχει παραδοθεί και το έργο του Διασυνδετήριου Αγωγού μεταξύ των δύο χωρών (IGB). Ταυτόχρονα, προωθείται η βελτίωση της διασύνδεσης με τη Βόρεια Μακεδονία, ενώ μέσα στο 2021 υπολογίζεται ότι θα ολοκληρωθεί και η πολυαναμενόμενη επέκταση του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας (ΕΧΕ) στο φυσικό αέριο, ώστε να προχωρήσει ταχύτατα η δημιουργία οργανωμένης χονδρεμπορικής αγοράς του καυσίμου, φέρνοντας την Ελλάδα εγγύτερα στην επίτευξη του στόχου για τη λειτουργία της ως περιφερειακού ενεργειακού κόμβου στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Τα χρονοδιαγράμματα των επόμενων κινήσεων της Ελλάδας στη διεθνή ενεργειακή «σκακιέρα» επιβεβαιώθηκαν απόψε, μεταξύ άλλων από τον υπουργό Ενέργειας, Κωνσταντίνο Σκρέκα και τον πρόεδρο του ΕΧΕ, Αθανάσιο Σαββάκη, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης, που διοργάνωσαν το ΕΧΕ, το Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης και ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ).
Απευθύνοντας χαιρετισμό στην εκδήλωση, ο κ.Σκρέκας χαρακτήρισε ως σημαντική τη συμβολή του ΕΧΕ στη νέα δομή λειτουργίας της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, επισημαίνοντας πως εξασφαλίζει διαφάνεια, προωθεί τον ανταγωνισμό, παρέχει εργαλεία για αντιστάθμιση κινδύνου των συμμετεχόντων και μειώνει τον χρηματοπιστωτικό κίνδυνο μέσω των διαδικασιών εκκαθάρισης.
«Πιστεύω ότι το ΕΧΕ θα διαδραματίσει πραγματικά καθοριστικό ρόλο στην ενεργειακή μετάβαση της χώρας και περιμένουμε από αυτό να αναδείξει την ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου ως περιφερειακό κόμβο της Νοτιοανατολικής Ευρώπης» σημείωσε ο υπουργός, που αφότου παρουσίασε τα χρονοδιαγράμματα για τον IGB και τη σύζευξη με την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της Βουλγαρίας, επισήμανε ότι όλος ο σχεδιασμός της κυβέρνησης συνδέεται με τον βασικό της στόχο: «μια στρατηγική που ενσωματώνει πολύ περισσότερες Ανανεώσιμες Πηγές (ΑΠΕ) στο ενεργειακό μίγμα της χώρας», επιτρέποντας από κάποιο σημείο και μετά και την εξαγωγή ενέργειας από ΑΠΕ.
Αναβάθμιση γεωστρατηγικής και γεωπολιτικής σημασίας της Ελλάδας
Στο αμέσως επόμενο διάστημα θα υλοποιηθεί η απόφαση για την επέκταση του ΕΧΕ στο φυσικό αέριο, «η οποία θα αξιοποιήσει υποδομές, που είτε αναμένεται να δρομολογηθούν είτε ξεκίνησαν ήδη να λειτουργούν και έχουν ως αποστολή να μετατραπούν σε πύλες εισόδου καυσίμων και για τα γειτονικά κράτη», επισήμανε ο πρόεδρος του ΕΧΕ, Αθανάσιος Σαββάκης. «Αυτό σημαίνει» πρόσθεσε, «ότι μπορούμε ταχύτατα να προχωρήσουμε στη δημιουργία μιας οργανωμένης χονδρεμπορικής αγοράς φυσικού αερίου, που φιλοδοξούμε να ξεκινήσει εντός του έτους, με σκοπό να θέσει τις βάσεις για τη μετατροπή της χώρας σε περιφερειακό κόμβο διαμετακόμισης και τιμολόγησης του καυσίμου. Θεωρούμε ότι σταδιακά η συγκεκριμένη πλατφόρμα θα δημιουργήσει έναν νέο τρόπο αγοραπωλησίας μεγάλων ποσοτήτων φυσικού αερίου, που θα διακινούνται μέσω της χώρας μας στην ευρύτερη περιοχή, πετυχαίνοντας παράλληλα την αναβάθμιση της γεωστρατηγικής και γεωπολιτικής της σημασίας».
Τεράστιο ενδιαφέρον για τις ΑΠΕ. Σχεδόν 1300 βεβαιώσεις παραγωγού το 2020
Σε 1.297 ανήλθαν οι βεβαιώσεις παραγωγού για Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), που εξέδωσε το 2020 η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ), χάρη και στην επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων, σύμφωνα με τον πρόεδρό της, δρα Αθανάσιο Δαγούμα. «Αυτή τη στιγμή υπάρχει τεράστιο ενδιαφέρον στην αγορά για τις ΑΠΕ και τα έργα αποθήκευσης ενέργειας κι έχουμε στενή συνεργασία με το ΕΧΕ και τον Διαχειριστή (ΑΔΜΗΕ), για το πώς οι νέες αυτές επενδύσεις, και των ΑΠΕ και της αποθήκευσης, θα συμμετάσχουν στην αγορά ενέργειας» σημείωσε, ενώ πρόσθεσε ότι κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, η ΡΑΕ εξέδωσε συνολικά 1.585 αποφάσεις (231 ρυθμιστικές), εκ των οποίων οι 170 αφορούσαν την ηλεκτρική ενέργεια και οι 60 το φυσικό αέριο. Όπως διευκρίνισε, από τις 170 που αφορούσαν την ηλεκτρική ενέργεια, τουλάχιστον οι 60 σχετίζονταν με το target model, που για να υλοποιηθεί απαίτησε μακροχρόνια (αρχής γενομένης από τον Δεκέμβριο του 2011) και επίπονη προσπάθεια.
«Ένα σκαλί πριν αρχίσουμε να παίζουμε βασικό ρόλο»
Αλλάζουν τα δεδομένα, ιδίως για τη Βόρεια Ελλάδα, οι εξελίξεις που δρομολογούνται σε ό,τι αφορά το φυσικό αέριο, όπως επισήμανε από την πλευρά του ο διευθύνων σύμβουλος του ΕΧΕ, καθηγητής Γιώργος Ιωάννου, αναφερόμενος στην επέκταση του ΕΧΕ στο φυσικό αέριο: «Αυτή τη στιγμή, μια από τις βασικές μας λειτουργίες στο ΕΧΕ είναι η υλοποίηση ενός “βάθρου” εμπορίας φυσικού αερίου. Το φυσικό αέριο για τη χώρα μας και ειδικά για τη Βόρεια Ελλάδα αλλάζει τα δεδομένα, δημιουργεί ουσιαστική προοπτική για οικονομική ανάπτυξη και εκεί βρισκόμαστε ένα σκαλί πριν αρχίσουμε να παίζουμε τον βασικό ρόλο. Μας βοηθάει πάρα πολύ και η ΡΑΕ, γιατί χρειάζονται πολλές παρεμβάσεις και πολλοί κανονισμοί, αλλά νομίζω ότι θα τα καταφέρουμε όχι μόνο για το ΕΧΕ καθεαυτό, αλλά και για τη χώρα και για όλη την περιοχή, γιατί θεωρώ ότι είμαστε μπροστά και μπορούμε να παίξουμε τον ουσιαστικό ρόλο στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο» σημείωσε, ενώ έμφαση έδωσε και στην αγορά παραγώγων του ΕΧΕ, για την οποία επισήμανε ότι είναι η ουσία ενός χρηματιστηρίου ενέργειας, η οποία όμως δυστυχώς δεν γίνεται πάντα κατανοητή ως προς τις δυνατότητες που προσφέρει σε αυτούς ακριβώς που χρειάζονται να τις αξιοποιήσουν.
Σε χρονιά-ρεκόρ για την κατανάλωση φυσικού αερίου εξελίχθηκε το 2020, λόγω της μετάβασης προς το φυσικό αέριο, αλλά με τη συνδρομή και της πανδημίας, όπως επισήμανε ο πρόεδρος του ΔΕΣΦΑ, δρ Γιάννος Μιχόπουλος, κάνοντας λόγο για «πολύ μεγαλύτερους όγκους σε σχέση με το 2019 και εξίσου καλά νούμερα (οικονομικά μεγέθη)». Απαρίθμησε δε, τις επενδύσεις, συνολικού ύψους περίπου μισού δισ. ευρώ, που περιλαμβάνονται στο δεκαετές επενδυτικό πλάνο του ΔΕΣΦΑ.
Την ανάγκη ωρίμανσης και βάθυνσης της ελληνικής αγοράς ενέργειας και εκπαίδευσης των συμμετεχόντων, που πολλές φορές δεν κατανοούν ή δεν αξιοποιούν πλήρως τις δυνατότητες και τις ευκαιρίες, που ανακύπτουν πχ, στην αγορά παραγώγων του ΕΧΕ, επισήμαναν από την πλευρά τους εκπρόσωποι της αγοράς. Συγκεκριμένα, παρεμβάσεις πραγματοποίησαν ο γενικός διευθυντής του Τομέα Ηλεκτρικής Ενέργειας και Φυσικού Αερίου της Mytilineos (Protergia), Ντίνος Μπενρουμπή και ο διευθυντής Νέων Τεχνολογιών και ΑΠΕ του ομίλου των Ελληνικών Πετρελαίων, δρ. Σπύρος Κιαρτζής.
