Σε φάση επανεκκίνησης τίθεται, όπως όλα δείχνουν, το φιλόδοξο σχέδιο της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακής για τη δημιουργία του υβριδικού σταθμού στο Αμάρι Ρεθύμνου.
Πρόκειται για το μεγαλύτερο υβριδικό έργο στην Ευρώπη που θα συνδυάζει αιολική ενέργεια και αντλησιοταμίευση. Το πρωτοποριακό project θα βασίζεται στην ενεργειακή αξιοποίηση του φράγματος Ποταμών και θα συνδυάζει παραγόμενη ενέργεια από δύο αιολικά πάρκα και έναν υδροηλεκτρικό σταθμό.
Το έργο αυτό, όμως, έχει περάσει από τα… «40 κύματα» μέχρι τώρα, φτάνοντας μέχρι και στο Συμβούλιο της Επικρατείας, το οποίο με απόφασή του το 2022 έθεσε συγκεκριμένους όρους για ορισμένα τμήματά του.
Με βάση αυτά, το έργο επανασχεδιάστηκε, και με τη νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) Τροποποίησης, συμμορφώνεται πλήρως με τις απαιτήσεις της απόφασης του ΣτΕ. Στην αναμορφωμένη και τελική εκδοχή του θα είναι συνολικής ισχύος 131,6 MW, έναντι 161,1 MW που προέβλεπε το αρχικό σχέδιο.
Το «πράσινο» του ΥΠΕΝ
Έτσι πριν λίγες μέρες η Γενική Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Πολιτικής του ΥΠΕΝ προχώρησε στην έγκριση περιβαλλοντικών όρων του έργου με τίτλο «Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Τροποποίησης ΑΕΠΟ Υβριδικού Σταθμού ισχύος: (α) 81,6 MW (Μονάδες ΑΠΕ) στις θέσεις «Φρούδια-Λυγιάς- Πλατύβολο’’ και “Τρούλα-Χαλκιάς-Κορφή” Δήμου Σητείας, Π.Ε. Λασιθίου και (β) 50 MW (εγγυημένη ισχύς) στη θέση «Φράγμα Ποταμών» Δ. Αμαρίου και Ρεθύμνης, Π.Ε. Ρεθύμνης».
Σύμφωνα με το περιεχόμενο του φακέλου της ΜΠΕ Τροποποίησης, αφορά στην κατασκευή και λειτουργία του Υβριδικού Σταθμού Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας της νήσου Κρήτης, και συνίσταται:
α. Στην αδειοδότηση του ΑΣΠΗΕ συνολικής ισχύος 81,6 MW στις θέσεις “Φρούδια – Λυγιάς – Πλατύβολο’’ και “Τρούλα – Χαλκιάς – Κορφή” Δήμου Σητείας, Π.Ε. Λασιθίου (υποέργο Α’).
β. Στην τροποποίηση της ΥΠΕΝ/ΔΙΠΑ/91359/5815/09-10-2019 ΑΕΠΟ του Υβριδικού έργου ως προς την αδειοδότηση του Συστήματος Ελεγχόμενης Παραγωγής και Αποθήκευσης Ενέργειας (ΣΕΠΑΕ), εγγυημένης ισχύος 50 MW των Δήμων Αμαρίου και Ρεθύμνου, Π.Ε. Ρεθύμνου (υποέργο Β’), καθώς και των συνοδών τους έργων.
Επιπρόσθετα, ο φάκελος της ΜΠΕ περιλαμβάνει:
α. Τον νέο σχεδιασμό του ΑΣΠΗΕ (υποέργο Α’), ο οποίος προέκυψε στο πλαίσιο της συμμόρφωσης του έργου με τη με α.π. 1378/2022 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.
β. Τον επικαιροποιημένο σχεδιασμό του ΣΕΠΑΕ (υποέργο Β’), με σκοπό τη βελτιστοποίηση του σχεδιασμού του έργου, καθώς και τη μείωση του αποτυπώματός του.
γ. Τις Μελέτες Ειδικής Οικολογικής Αξιολόγησης (ΕΟΑ) των ανωτέρω υποέργων.
Στην εγκριτική απόφαση του ΥΠΕΝ ελήφθη υπόψη, μεταξύ άλλων, ότι το έργο ως μορφή Ανανεώσιμης Πηγής Ενέργειας, υπηρετεί υπέρτατο δημόσιο συμφέρον και ως εκ τούτου η εγκατάστασή του θα πρέπει να σταθμίζεται και να προχωρά κατά προτεραιότητα, κατά τη διάρκεια της τρέχουσας ενεργειακής κρίσης και μέχρι να επιτευχθεί η κλιματική ουδετερότητα, καθώς και ότι προβλέπεται να αξιοποιήσει το πλούσιο υδάτινο δυναμικό του υφιστάμενου Φράγματος Ποταμών Αμαρίου Ρεθύμνου.
Τι περιλαμβάνει το έργο
Το έργο αφορά στην κατασκευή και λειτουργία Υβριδικού Σταθμού Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας αποτελούμενο από το υποέργο Α’ (ΑΣΠΗΕ) και το υποέργο Β’ [Σύστημα Ελεγχόμενης Παραγωγής και Αποθήκευσης Ενέργειας (ΣΕΠΑΕ)] και τα συνοδά τους έργα, περιλαμβάνοντας συγκεκριμένα:
Α. Τον ΑΣΠΗΕ συνολικής ισχύος 81,6 MW (43,2 MW και 38,4 MW) στις θέσεις «Φρούδια – Λυγιάς – Πλατύβολο» και «Τρούλα – Χαλκιάς – Κορφή»,του Δήμου Σητείας, Π.Ε. Λασιθίου, ο οποίος με τη σειρά του θα περιλαμβάνει:
-17 Ανεμογεννήτριες στην πρώτη θέση και 8 στη δεύτερη, ονομαστικής ισχύος 4,8 MW εκάστη.
-Βελτίωση στην επαρχιακή οδό «Μονή Τοπλού» περίπου 0,85 χλμ,
-Βελτίωση της υφιστάμενης δασικής οδοποιίας, μήκους 4,86 χλμ περίπου, συντήρηση υφιστάμενης οδοποιίας 0,65 χλμ και διάνοιξη οδοποιίας μήκους 13,87 χλμ περίπου, για τις ανάγκες πρόσβασης στις θέσεις του ΑΠ “Φρούδια-Λυγιάς – Πλατύβολο”,
-Βελτίωση της υφιστάμενης δασικής οδοποιίας, μήκους 0,2 χλμ, περίπου, συντήρηση υφιστάμενης οδοποιίας 0,71 χλμ, περίπου, και διάνοιξη οδοποιίας μήκους 5,27 χλμ περίπου, για τις ανάγκες πρόσβασης στις θέσεις του ΑΠ “Τρούλα-Χαλκιάς-Κορφή”,
-Κέντρο ελέγχου το οποίο θα βρίσκεται σε επιφάνεια οικοπέδου 4.000 τ.μ.
-Υπόγεια γραμμή μέσης τάσης (Μ.Τ.) 20 kV (13,65 χλμ περίπου) για την ηλεκτρική διασύνδεση των Α/Γ με το κέντρο ελέγχου,
-Υπόγεια γραμμή μέσης τάσης κέντρου ελέγχου με Υ/Σ (0,42 χλμ, περίπου),
-Νέο υποσταθμό ανύψωσης Μ.Τ. σε Υ.Τ. (Υ/Σ) στη θέση “Ζηρού”,
-Γραμμή μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας υψηλής τάσης (Γ.Μ.Υ.Τ.) 150 kV μήκους 13 χλμ, περίπου, (εκ των οποίων τα 5,8 χλμ είναι εναέρια και τα 7,2 χλμ υπόγεια), η οποία συνδέει τον Υ/Σ με την υφιστάμενη Γ.Μ.Υ.Τ. 150 kV «Ιεράπετρας – Σητείας»,
-Ζώνες πρόσβασης στη Γ.Μ.Υ.Τ. μήκους 7,75 χλμ.
Β. Το Σύστημα Ελεγχόμενης Παραγωγής και Αποθήκευσης Ενέργειας (ΣΕΠΑΕ) ισχύος 50 MW, εντός των διοικητικών ορίων των Δήμων Αμαρίου και Ρεθύμνου, το οποίο θα περιλαμβάνει:
-Την Άνω Δεξαμενή χωρητικότητας 1.2 x 106 m3 ,
-Το Τεχνικό υδροληψίας μήκους 250 μ, για τη σύνδεση της Άνω Δεξαμενής με την προσαγωγή,
-Το Σύστημα προσαγωγής νερού, που συνδέει την άνω δεξαμενή με τον κάτω ταμιευτήρα (υφιστάμενος ταμιευτήρας φράγματος Ποταμών), που περιλαμβάνει αγωγό μήκους 1,7 χλμ, κατακόρυφο φρέαρ προσαγωγής μήκους περίπου 70μ και σήραγγα προσαγωγής μήκους περίπου 230 μ,
-Τον Κάτω ταμιευτήρα (υφιστάμενος ταμιευτήρας φράγματος Ποταμών),
-Τον Σταθμό άντλησης-παραγωγής, με δύο αναστρέψιμες στροβιλοαντλίες, εύρους ισχύος από 37,5 έως 50 MW (παραγωγή / άντληση),
-Τα έργα οδοποιίας, που περιλαμβάνουν έργα βελτίωσης και τροποποίησης στη χάραξη υφιστάμενου χωματόδρομου προσπέλασης στην Άνω Δεξαμενή μήκους περίπου 7,14 χλμ και νέα οδό προσπέλασης στο ΒΙΟΠΑ, μήκους περίπου 3,33 χλμ,
-Τα έργα ηλεκτρικής διασύνδεσης του Συστήματος με την υφιστάμενη Γ.Μ. 150 kV «Ρέθυμνο – Σπήλι», που περιλαμβάνουν νέο υποσταθμό (Υ/Σ) Υψηλής Τάσης ” Ρέθυμνο III”, υπόγεια Γ.Μ.Υ.Τ. 150 kV μήκους περίπου 2,57 χλμ και έργα σύνδεσης με την υφιστάμενη ΓΜΥΤ «Ρέθυμνο-Σπήλι»,
-Τρεις αποθεσιοθαλάμους.
Σημειώνεται ότι η ημερήσια ανακυκλούμενη ποσότητα νερού για τη λειτουργία του υβριδικού έργου δεν θα υπερβαίνει τα 770.000 m3.
Η εν λόγω απόφαση του ΥΠΕΝ ισχύει για 15 έτη από την έκδοσή της, «εφόσον δεν επέρχεται μεταβολή των δεδομένων βάσει των οποίων εκδόθηκε και με την προϋπόθεση ότι οι όροι αυτής θα τηρούνται με ακρίβεια».
Επίσης, όπως αναφέρεται, μετά την έκδοση της παρούσας ΑΕΠΟ και εντός έξι μηνών από την έναρξη κατασκευής, πρέπει να κατατεθεί στη Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης του ΥΠΕΝ αναλυτικό Σχέδιο Περιβαλλοντικής Διαχείρισης που θα πρέπει να ενσωματώνει σε κάθε περίπτωση:
(α) Τον τρόπο εφαρμογής των περιβαλλοντικών όρων, με ειδικά εμπεριστατωμένες αναλύσεις στους όρους που αφορούν στην ολοκληρωμένη διαχείριση των ειδικών ρευμάτων αποβλήτων του Υβριδικού Σταθμού Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας,
(β) Τον απολογισμό και την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της εφαρμογής των περιβαλλοντικών όρων,
(γ) Τα αποτελέσματα από τα προγράμματα παρακολούθησης, και
(δ) Τις προτάσεις για επιπρόσθετα μέτρα για την προστασία του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος και της ανθρώπινης υγείας.
Το μεγαλύτερο στην Ευρώπη
Με βάση όσα έχει ανακοινώσει ο Όμιλος, πρόκειται για το μεγαλύτερο υβριδικό έργο παραγωγής καθαρής ενέργειας στην Ευρώπη με καινοτόμο σχεδιασμό σε διεθνές επίπεδο. Η επιλογή της περιοχής του Αμαρίου, έγινε καθώς το σημείο διαθέτει ένα μοναδικό γεωφυσικό ανάγλυφο που δημιουργεί ιδανικές συνθήκες για να αναπτυχθεί ο σταθμός. Τα βουνά με τις μεγάλες υψομετρικές διαφορές, οι λίμνες τα ποτάμια και οι ταμιευτήρες της περιοχής, όπως επίσης ο ήλιος και ο αέρας από τις κορυφές της Σητείας προσφέρουν συγκριτικά πλεονεκτήματα.
Παράλληλα, με τη λειτουργία του θα υποκατασταθεί αντίστοιχη παραγωγή από ρυπογόνους σταθμούς που χρησιμοποιούν ως καύσιμο το πετρέλαιο ενώ επιπλέον, κατά τις ώρες αιχμής, θα μειωθεί το μέσο κόστος παραγωγής του διασυνδεδεμένου συστήματος. Έτσι θα συμβάλλει σημαντικά και στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
