Του Αργύρη Δεμερτζή
Υπάρχει σαφής πρόθεση και νομοθετική προετοιμασία από το υπουργείο Περιβάλλοντος και γίνονται ενέργειες στην κυβέρνηση, για να δοθεί μεταβατική λύση διετίας στο πρόβλημα, που αντιμετωπίζουν χιλιάδες ιδιοκτησίες, ενόψει της πλήρους απαγόρευσης δόμησης στα λεγόμενα μικρά οικόπεδα, στις εκτός σχεδίου περιοχές όλης της χώρας. Ωστόσο υπάρχουν και ζητήματα που θέτουν ερωτήματα εάν οι προθέσεις τελικώς θα γίνουν πράξη.
Με τα μέχρι τώρα νομοθετημένα δεδομένα, μετά τις 9 Δεκεμβρίου 2022 καταργείται οριστικά η δυνατότητα της κατά παρέκκλισης δόμησης γηπέδων στις εκτός σχεδίου περιοχές όλης της χώρας. Θα έχουν το δικαίωμα να χτίσουν, μόνον όσοι ιδιοκτήτες εκδώσουν οικοδομική άδεια πριν τη λήξη της προθεσμίας και για όσο διάστημα ισχύει η οικοδομική τους άδεια.
Τι ετοιμάζει το ΥΠΕΝ
-«Ανοίγει ξανά το θέμα, ώστε να δοθεί η δυνατότητα παράτασης της κατά παρέκκλιση εκτός σχεδίου δόμησης, σε συνδυασμό με την προώθηση του νέου πολεοδομικού σχεδιασμού, που προωθεί το υπουργείο Περιβάλλοντος στο σύνολο της επικράτειας και ιδιαίτερα των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΤΠΣ), των Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΕΠΣ) και των νέων μελετών αναγνώρισης οδών», αναφέρει στο ecopress αρμόδια πηγή του ΥΠΕΝ, σημειώνοντας ότι έχουν ήδη γίνει ενέργειες, τόσο νομοθετικής προετοιμασίας, όσο και πολιτικής συνεννόησης της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου με τα κέντρα λήψης πολιτικών και νομοθετικών αποφάσεων της κυβέρνησης.
-«Η νομοθετική λύση που έχει ετοιμαστεί στο ΥΠΕΝ λαμβάνει υπόψη της, ότι έχουν ήδη προκηρυχθεί σε ποσοστό άνω του 50% και μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου η το αργότερο εντός του Οκτωβρίου θα έχουν ολοκληρωθεί σε επίπεδο προκήρυξης στο σύνολο της χώρας οι πολεοδομικές μελέτες των νέων ΤΠΣ, ΕΠΣ και αναγνώρισης οδών», αναφέρει η ίδια πηγή και σημειώνει ότι:
-«Το σύνολο των πολεοδομικών μελετών, που χρηματοδοτούνται από το πρόγραμμα πολεοδομικής μεταρρύθμισης «Κων/νος Δοξιάδης», συνολικού ύψους άνω των 400 εκατ. ευρώ πρέπει να είναι ολοκληρωμένες σε επίπεδο εφαρμογής έως το 2025, σύμφωνα με όσα δεσμευτικά ισχύουν για να χρηματοδοτηθούν από το Ταμείο Ανάκαμψης Σε αυτό το πλαίσιο προβλέπεται όλες οι μελέτες να ολοκληρωθούν και να παραδοθούν έως το τέλος του 2024», λέει ο αρμόδιος παράγοντας του ΥΠΕΝ και εξηγεί ότι:
Η νέα νομοθετική λύση για την κατά παρέκκλιση εκτός σχεδίου δόμησης θα συνδυαστεί με την ολοκλήρωση και παράδοση των πολεοδομικών μελετών σημειώνοντας συγκεκριμένα ότι: «θα δοθεί παράταση μεταβατικής διετίας έως το τέλος του 2024, διάστημα εντός του οποίου θα ισχύει η δυνατότητα να χτίζουν με τους προβλεπόμενους όρους τα μικρά οικόπεδα στις εκτός σχεδίου, υπό πολεοδόμηση περιοχές».
Δημόσιες δεσμεύσεις του ΥΠΕΝ
Σημειώνεται ότι ο αρμόδιος υφυπουργός ΠΕΝ Νίκος Ταγαράς είναι υπέρμαχος της παράτασης για την κατά παρέκκλιση εκτός σχεδίου δόμηση σε συνδυασμό με τις μελέτες του νέου πολεοδομικού σχεδιασμού, όπως έχει τονίσει κατ΄ επανάληψη, απαντώντας σε ερωτήσεις κοινοβουλευτικού ελέγχου στη Βουλή και σε δημόσιες παρεμβάσεις του.
Σημειώνοντας ότι έχει άριστη γνώση του θέματος, ως μηχανικός της πράξης και πολιτικός, που θέτει σε προτεραιότητα λύσεις και αποτελέσματα, ο κ Ταγαράς έχει επισημάνει ότι:
-Ο ορθός, αποτελεσματικός και δίκαιος τρόπος να επιλυθούν τα θέματα της εκτός σχεδίου κατά παρέκκλιση δόμησης είναι μόνον μέσω της ολοκλήρωσης του πολεοδομικού σχεδιασμού, αναφέροντας χαρακτηριστικά ότι «η χώρα μας έχει μοναδική ευκαιρία να υλοποιεί αυτή την περίοδο νέο ολοκληρωμένο πολεοδομικό σχεδιασμό, αντιμετωπίζοντας παθογένειες των τελευταίων εκατό και πλέον ετών».
-Είναι σε γνώση του ΥΠΕΝ και της κυβέρνησης, όπως έχει αναφέρει ο αρμόδιος υφυπουργός, ότι λόγω των πολλών και έκτακτων συνθηκών των τελευταίων ετών, όπως των συνεπειών της πανδημίας, της ενεργειακής κρίσης και της ακρίβειας, η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών δεν κατάφερε μέχρι τώρα να εκδώσει οικοδομική άδεια και θα έχει τις ίδιες και μεγαλύτερες δυσκολίες να το κάνει το διάστημα των περίπου εκατό ημερών που απομένει μέχρι τη λήξη της προθεσμίας για την απαγόρευση, με αποτέλεσμα χιλιάδες πολίτες να κινδυνεύουν να οδηγηθούν σε πλήρη και άδικη απαξίωση των περιουσιών τους, παρά τις λύσεις που μπορεί να δώσει ο εν εξελίξει πολεοδομικός σχεδιασμός.
Ο αρμόδιος υφυπουργός ΠΕΝ Νίκος Ταγαράς γνωρίζει και τονίζει ότι ο ορθός, αποτελεσματικός και δίκαιος τρόπος να επιλυθούν τα θέματα της εκτός σχεδίου κατά παρέκκλισης δόμησης είναι μόνον μέσω της ολοκλήρωσης του πολεοδομικού σχεδιασμού
Θετική ανταπόκριση
Οι πληροφορίες μας αναφέρουν ακόμη ότι ο κ Ταγαράς έχει προετοιμάσει τη λύση του προβλήματος, μέσω του ολοκληρωμένου πολεοδομικού σχεδιασμού και ότι οι εισηγήσεις του προς την κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη βρίσκουν θετική ανταπόκριση. Γίνεται ακόμη γνωστό, ότι πλήθος βουλευτών της συμπολίτευσης «πολιορκούν» τόσο την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, όσο και το γραφείο του πρωθυπουργού, ζητώντας άμεση νομοθετική λύση του θέματος, μεταφέροντας το κλίμα πίεσης και αγωνίας των ενδιαφερόμενων φορέων και πολιτών, κυρίως από την ελληνική περιφέρεια. Παράλληλα πληθαίνουν οι ερωτήσεις βουλευτών κομμάτων της αντιπολίτευσης στη Βουλή, οι οποίοι επίσης ζητούν εξηγήσεις και καλούν το αρμόδιο υπουργείο να δώσει λύσεις.
Δεν έχει «κλειδώσει» νομοθετική λύση
Από την αξιολόγηση των πληροφοριών και στοιχείων, που συγκέντρωσε το ρεπορτάζ του ecopress προκύπτει ότι παρά τη νομοθετική προετοιμασία, τις θετικές προθέσεις, τις εισηγήσεις και τα κοινοβουλευτικά αιτήματα, μέχρι τώρα δεν έχει «κλειδώσει» τελική απόφαση για παράταση της εκτός σχεδίου κατά παρέκκλιση δόμησης.
Επιπροσθέτως δεν έχει ξεκαθαρίσει εάν το θέμα θα αντιμετωπιστεί έγκαιρα και κατά προτεραιότητα ή θα κινηθεί δια τις διολισθήσεως, μέχρι την εκπνοή της προθεσμίας της 9ης Δεκεμβρίου 2022, όπως κατά πάγια τακτική συμβαίνει τα τελευταία χρόνια σε περιπτώσεις, που αφορούν σε σημαντικά ιδιοκτησιακά και πολεοδομικά χωροταξικά θέματα, τα οποία απασχολούν μεγάλο αριθμό ιδιοκτητών ακινήτων (π.χ. δασικοί χάρτες, Κτηματολόγιο, οικοδομικές άδειες, αυθαίρετα κλπ) για τα οποία ανακοινώνονται αποφάσεις στο νήμα της εκπνοής προθεσμιών.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι μέχρι τώρα ουδείς αρμόδιος επιβεβαιώνει αλλά και δεν αποκλείει να υπάρχουν και αντίθετες εισηγήσεις εντός της κυβέρνησης για την παράταση δόμησης στα εκτός σχεδίου μικρά οικόπεδα, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η χώρα έχει μπει σε τροχιά πυκνών πολιτικών και κοινοβουλευτικών εξελίξεων, προκύπτουν εύλογα ερωτήματα εάν πράγματι οι ενέργειες και οι προθέσεις νομοθετικής επίλυσης του θέματος θα γίνουν πράξη ή θα μείνουν μετέωρες.
Ποιά οικόπεδα αφορά
Σημειώνεται ότι η κατάργηση της κατά παρέκκλιση δόμησης μετά τις 9 Δεκεμβρίου 2022 αφορά σε εκτός σχεδίου οικόπεδα μικρότερα των τεσσάρων στρεμμάτων, τα οποία έχουν πρόσωπο σε διεθνείς, εθνικές, επαρχιακές, δημοτικές και κοινοτικές οδούς, σε εγκαταλελειμμένα τμήματα αυτών και σε σιδηροδρομικές γραμμές και ανάλογα με το χρόνο δημιουργίας του γηπέδου, αρτιότητας έως 750 τετραγωνικών μέτρων για οικόπεδα πριν του 1962, 1200 τετραγωνικών μέτρων για οικόπεδα πριν του 1964, έως 2 στρεμμάτων για τα πριν του 1978 και ανάλογα μετά την απόσταση από τα σχέδια πόλης και τους οικισμούς στα όρια ζώνης των 500 μέτρων, ενω υπάρχει και η αρτιότητα των 2 στρεμμάτων αν το οικόπεδο είναι προϋφιστάμενο του 1977.
Απομένουν λοιπόν περίπου εκατό ημέρες έως την καταληκτική προθεσμία κατάργησης της δυνατότητας οικοδόμησης σε συγκεκριμένα γήπεδα και ιδιοκτησίες με εμβαδό μικρότερο των 4 στρεμμάτων. Σημειώνεται ότι με το νόμο 4759/2020 τροποποιήθηκαν οι όροι δόμησης για την εκτός σχεδίου δόμηση και καθορίστηκαν μεταβατικές διατάξεις, αρχικά ενός έτους και στη συνέχεια διετίας, έως την κατάργηση της δυνατότητας οικοδόμησης στα μικρά οικόπεδα.
