Την αναγνώριση -εκ μέρους των νέων μηχανικών – του επιχειρείν ως ενός σημαντικού πεδίου δραστηριοποίησης του κλάδου και την ανάγκη ενσωμάτωσης στοιχείων επιχειρηματικότητας στο πρόγραμμα σπουδών των πολυτεχνικών σχολών, ανέδειξε η έρευνα με θέμα «Επιχειρηματικότητα και Νέοι Μηχανικοί» του ΤΕΕ/ΤΚΜ που πραγματοποιήθηκε για δεύτερη φορά (μετά το 2018) και παρουσιάστηκε χθες, στη διάρκεια διαδικτυακής εκδήλωσης.
Την παρουσίαση της έρευνας από τον κ. Γιάννη Τσιτσόπουλο, Αγρ-ΤΜ, Πρόεδρο της Μ.Ε. Επιχειρηματικότητας Καινοτομίας και Ανταγωνιστικότητας του ΤΕΕ/ΤΚΜ, μέλη της οποίας επιμελήθηκαν την έρευνα και επεξεργάστηκαν τα αποτελέσματά της, ακολούθησε συζήτηση στρογγυλής τράπεζας, στην οποία συμμετείχαν επίσης ο Πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ κ. Γεώργιος Τσακούμης, ο Κοσμήτορας της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ Δρ. Κύρος Υάκινθος, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου «Σαμαράς & Συνεργάτες» κ. Δημήτρης Σαμαράς, ο Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας «ENTRANET A.E» κ. Λευτέρης Παπαγεωργίου, ο συνιδιοκτήτης της «ΚΕΧΑΓΙΑΣ Β. & Λ. ΟΕ» (SuperAlloys Engineering) κ. Βασίλης Κεχαγιάς, και ο συνιδρυτής & Γενικός Διευθυντής της spin off «BIO2CHP» κ. Στέφανος Τσιακμάκης.
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης αναφέρθηκε ο προγραμματισμός επαφών του Προέδρου του ΤΕΕ/ΤΚΜ με τον Κοσμήτορα της Πολυτεχνικής Σχολής και τους Προέδρους των Τμημάτων, προκειμένου να συζητήσουν τη συνεργασία σε μια σειρά θεμάτων, μεταξύ των οποίων και την εισαγωγή στοιχείων επιχειρηματικότητας στο πρόγραμμα σπουδών των μηχανικών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας που παρουσίασε ο κ. Τσιτσόπουλος:
Οι νέοι Διπλωματούχοι Μηχανικοί αισθάνονται ότι αποτελούν μέρος του οικοσυστήματος επιχειρηματικότητας της χώρας (94,9%). Αισθάνονται ως εν γένει επιχειρηματίες καθώς θεωρούν το επάγγελμα τους ως επιχειρηματική δραστηριότητα, που αποσκοπεί πρωτίστως στην έκφραση δημιουργικότητας (40,3%) στην επαγγελματική καταξίωση (28,7%) και στην ανάπτυξη δεξιοτήτων (17,9%) και κατόπιν στην επίτευξη κέρδους (13,10%), αλλά δεν παραβλέπουν τη διάσταση του υψηλού ρίσκου (26,1%).
Βλέπουν με ενδιαφέρον την ενασχόλησή τους σε αντικείμενο εκτός της αμιγούς δραστηριότητας του μηχανικού χρησιμοποιώντας όμως ως βάση την τεχνική τους κατάρτιση.
Θεωρούν ότι το ΕΣΠΑ και τα Προγράμματα της ΕΕ αποτελούν τη βασική πηγή για την εκκίνηση και γενικότερα τη χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων τους (48,03%). Αναγνωρίζουν ότι το περιβάλλον είναι δύσκολο για την δραστηριότητα του επαγγέλματος του μηχανικού προτάσσοντας τη φορολογία, τη γραφειοκρατία και την έλλειψη κινήτρων για την άσκηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας ως τα πιο σημαντικά εμπόδια, ενώ προβληματίζονται σε μεγάλο βαθμό για την αναζήτηση ευκαιριών στο εξωτερικό.
Θεωρούν απολύτως αναγκαία την ενσωμάτωση της επιχειρηματικότητας στο πρόγραμμα σπουδών θεωρώντας ότι με αυτό τον τρόπο θα αποκτήσουν σημαντικές δεξιότητες (83,5%). Η εκπαίδευση και η κατάρτιση τους σε θέματα επιχειρηματικής διοίκησης και οργάνωσης επιχειρήσεων τόσο σε επίπεδο σπουδών, όπου υπάρχει σημαντική έλλειψη στη διδασκαλία σχετικών μαθημάτων αλλά και στην απόκτηση επιχειρηματικής κουλτούρας θεωρούν ότι είναι αναγκαία για τη σύνδεση με την αγορά εργασίας και επιχειρηματικού περιβάλλοντος- Προσαρμογή στις σύγχρονες συνθήκες/απαιτήσεις αλλά και τις Tεχνολογικές και Μακροοικονομικές εξελίξεις (π.χ. Industry 4.0, Ρομποτική, Τεχνητή Νοημοσύνη, κ.λ.π.). Γενικότερα συμφωνούν απόλυτα ότι η παιδεία αποτελεί θεμέλιο λίθο για την ανάπτυξη υγιούς επιχειρηματικότητας και κουλτούρας από τους νέους Μηχανικούς στη σύγχρονη αγορά εργασία και για αυτό το λόγο το Πολυτεχνείο θα πρέπει να επενδύσει στη συγκεκριμένη κατεύθυνση.
Οι τομείς της ενέργειας, τεχνολογίας υλικών και τηλεπικοινωνίων αποτελούν τα σημαντικότερα πεδία για τη δραστηριότητα των Μηχανικών στα επόμενα χρόνια. Η δε άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας προϋποθέτει κατά προτεραιότητα Επιχειρηματικό Σχέδιο/Ιδέα, Δεξιότητες (προσωπικές/επιχειρηματικές) και Συνεχή θέληση για μάθηση/εκπαίδευση και όχι κατ’ ανάγκη τη εύρεση των οικονομικών πόρων.
Τέλος, οι Νέοι Διπλωματούχοι Μηχανικοί επιδοκιμάζουν απόλυτα την πρωτοβουλία του ΤΕΕ/ΤΚΜ «Σκέψου Διαφορετικά – Πράξε Επιχειρηματικά» και θεωρούν πολύ σημαντική τη διοργάνωση σχετικών εκδηλώσεων και σεμιναρίων αλλά και την ανάδειξη καλών πρακτικών από το ΤΕΕ/ΤΚΜ.
Κατά τη συζήτηση που ακολούθησε και απαντώντας σε ερωτήματα που έθεσε και το κοινό, μεταξύ άλλων, οι συμμετέχοντες τόνισαν τα παρακάτω:
Ο κ. Τσακούμης, συμφώνησε με την ανάγκη καλλιέργειας της επαφής των μηχανικών με το σύγχρονο επιχειρείν και σε επίπεδο σπουδών, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι το βασικό μέλημα των νέων που επιλέγουν τις πολυτεχνικές σπουδές είναι η πρόσληψη της γνώσης επάνω στο ειδικό αντικείμενο που επιλέγουν ως κατεύθυνση και σ` αυτό τα ελληνικά Πολυτεχνεία φημίζονται για τις επιδόσεις τους. Αναφέρθηκε δε στην προσήλωση του ΤΕΕ/ΤΚΜ στην προσπάθεια ενίσχυσης της επαφής των μηχανικών με τις δεξιότητες που απαιτεί η σύγχρονη επιχειρηματική διάσταση του επαγγέλματος. Αναφερόμενος τέλος στο θέμα του brain drain / brain gain σημείωσε πως ήδη παρατηρείται τάση επιστροφής στην Ελλάδα, μεταξύ νεότερων μηχανικών που αναζήτησαν ευκαιρίες στο εξωτερικό τα προηγούμενα χρόνια.
Ο κ. Υάκινθος, υπογράμμισε την ανάγκη μιας συνολικής αλλαγής νοοτροπίας ως προϋπόθεση αποτελεσματικής ένταξης της επιχειρηματικότητας στο πρόγραμμα σπουδών σε συνδυασμό με τη διασύνδεση με την αγορά εργασίας, καθώς υπάρχουν και μεταξύ καθηγητών αντιλήψεις που παραμένουν εγκλωβισμένες σε στερεότυπα του παρελθόντος, ενώ δεν παρέλειψε να αναφέρει ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της απαρχαιωμένης αντίληψης που καλλιεργείται σε μέρος της ακαδημαϊκής κοινότητας, την επίθεση που δέχτηκε το γραφείο του από (κατά δήλωσή τους) “φοιτητές” που αντιδρούσαν στην δραστηριοποίηση του Πολυτεχνείου στο πεδίο της παραγωγής drones.
Αξίζει να σημειωθεί ότι την εν λόγω επίθεση καταδίκασαν όλοι οι συμμετέχοντες στο πάνελ της διαδικτυακής συζήτησης.
Ο κ Σαμαράς, αναφερόμενος στην προσωπική του εμπειρία από την έναρξη ως την επέκταση των επιχειρηματικών του δραστηριοτήτων, υπογράμμισε πως οι προκλήσεις και οι δυσκολίες μπορεί να είναι διαφορετικές σε κάθε εποχή, αλλά δεν παύουν να αποτελούν εμπόδια που πρέπει να νικήσει κάθε εμπλεκόμενος με την επιχειρηματικότητα. Τόνισε τη σύνδεση της επιχειρηματικότητας με τη διαχείριση ρίσκου, συμφώνησε ότι η έγκαιρη επαφή του μηχανικού με τις δεξιότητες που απαιτεί η ενασχόληση με το επιχειρείν μέσα από τα προγράμματα σπουδών των Πολυτεχνείων, θα αποτελούσε ένα εργαλείο, όχι μόνο για την παραγωγή μιας γενιάς επιτυχημένων επιχειρηματιών, αλλά και για τη στελέχωση παλαιότερων επιχειρήσεων με επιτυχημένο και κατάλληλα εφοδιασμένο ανθρώπινο δυναμικό.
Ο κ. Κεχαγιάς, αναφερόμενος στη διάσταση του brain drain / brain gain, τόνισε πως δεν είναι απαραιτήτως αρνητική η διάθεση των Ελλήνων μηχανικών να αναζητούν επαγγελματικές ευκαιρίες στο εξωτερικό, όταν αποκτούν περαιτέρω τεχνογνωσία την οποία κατά την επιστροφή τους «κομίζουν» ως επιπλέον εφόδιο στην Ελλάδα. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι δεν πρέπει να υποτιμούμε τις αγορές του εξωτερικού ως ένα εξαιρετικό πεδίο ευκαιριών για τους Έλληνες μηχανικούς, καθώς δεν υπάρχουν τέτοιες ευκαιρίες επαγγελματικής καταξίωσης μόνο στην Ευρώπη ή στις ΗΠΑ, αλλά επίσης στην Ασία και στην Αφρική, όπου υπάρχουν χώρες με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης ιδιαίτερα σε δραστηριότητες που σχετίζονται με υποδομές και άλλες πτυχές του επαγγέλματος των μηχανικών.
Ο κ. Παπαγεωργίου από την πλευρά του, υπογράμμισε πως η ανάπτυξη επιχειρηματικής κουλτούρας θα έπρεπε να αποτελεί στοιχείο ενταγμένο στην εκπαίδευση ήδη από τις προηγούμενης βαθμίδες της εκπαίδευσης, ακόμα και στο Δημοτικό, ενώ υπογράμμισε ως ενδεικτικό της εσφαλμένης νοοτροπίας ενοχοποίησης του κέρδους που έχει επικρατήσει σε μεγάλο τμήμα της ελληνικής κοινωνίας, το γεγονός ότι οι νέοι μηχανικοί δεν προτάσσουν το κέρδος ως κίνητρο για ενασχόληση με το επιχειρείν -κάτι που θα ήταν το απολύτως υγιές και φυσιολογικό- αλλά την πρόσληψη δεξιοτήτων, ή την δημιουργικότητα. Ο ίδιος τόνισε, πως το κεντρικό νόημα και διακύβευμα της επιχειρηματικότητας είναι η παραγωγή επιτυχημένου εμπορικά προϊόντος που θα φέρει κέρδος.
Ο κ. Τσιακμάκης τέλος, ως συνιδιοκτήτης μιας start up εταιρείας, αναφέρθηκε στις δυσκολίες και στα σημαντικά αντικίνητρα που παραμένουν υπαρκτά για τη δραστηριότητα ενός νέου επιχειρηματία στα πρώτα βήματα μιας προσπάθειας, αλλά ταυτόχρονα επισήμανε και τη δυναμική και τη διέξοδο υψηλών προσδοκιών που υπόσχεται η επιχειρηματικότητα, ιδιαίτερα σε πεδία που έχουν σχέση με την καινοτομία και τις νέες τεχνολογίες. Υπογράμμισε επίσης, ότι σε μεγάλο βαθμό η ενασχόληση με την επιχειρηματικότητα προϋποθέτει ένστικτο, το οποίο ωστόσο θα μπορούσε να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο, αν υπήρχαν τα γνωστικά εφόδια για τις διάφορες πτυχές του αντικειμένου ήδη από την περίοδο των σπουδών, αναφέροντας ως σημαντικό στοιχείο και τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.
Την εκδήλωση συντόνισε ο δημοσιογράφος Βαγγέλης Μωυσής.
Δείτε αναλυτικά την έρευνα ΕΔΩ
Δείτε ολόκληρη την εκδήλωση στο βίντεο που ακολουθεί:
