Της Σίσσυς Σταυροπιερρακου
Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τη λειτουργία του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων, την πρώτη επίσημη καταγραφή της χρήσης της ακίνητης περιουσίας στη χώρα μας που θα επιτρέψει την πλήρη χαρτογράφηση αλλά και τον ασφυκτικό έλεγχο της ακίνητης περιουσίας από την Εφορία. Η φορολογική διοίκηση θα προχωρήσει σε άμεσες διασταυρώσεις των εμβαδών των ακινήτων με το ζήτημα των πιθανών αναδρομικών επιβαρύνσεων για όσους αποκαλύψουν μέσω των διορθώσεων μεγαλύτερα εμβαδά από αυτά που είχαν δηλώσει στην Εφορία να έχει ορισμένα “γκρίζα” σημεία.
Σύμφωνα με πληροφορίες σε διευρυμένη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε χθες με τη συμμετοχή όλων των συναρμόδιων φορέων, τέθηκαν τα ζητήματα με αρμόδια στελέχη του Υπουργείου Οικονομικών να δεσμεύονται ότι θα απαντήσουν για όλα τα ζητήματα αναδρομικότητας και επιβολής έξτρα φόρων σε όσους δηλώσουν περισσότερα τετραγωνικά το επόμενο διάστημα.
Οι γκρίζες ζώνες με τη διόρθωση των τετραγωνικών και τα πρόστιμα
Τα ζητήματα που προκύπτουν είναι τα ακόλουθα:
1. Ο πρόσφατα ψηφισθείς νόμος ορίζει ότι η νέα χρέωση ισχύει από το 2027 αλλά δεν προβλέπει καμία ρητή απαλλαγή ή παραγραφή για το παρελθόν (2022-2026) σε περίπτωση που ο ιδιοκτήτης εμφανίσει περισσότερα τετραγωνικά. Σύμφωνα με στελέχη της αγοράς ακινήτων, επειδή ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας δίνει στην ΑΑΔΕ το δικαίωμα ελέγχου σε βάθος πενταετίας, η παράλειψη μιας ρητής αναφοράς αφήνει ανοιχτό το παράθυρο στην εφορία να ζητήσει αναδρομικό ΕΝΦΙΑ 5ετίας.
2. Δεν αποσαφηνίζεται πλήρως το καθεστώς στην περίπτωση που ένας ιδιοκτήτης αποφασίσει να μεταβιβάσει το ακίνητο του. Όπως προβλέπεται για οποιαδήποτε συμβολαιογραφική πράξη απαιτείται Πιστοποιητικό ΕΝΦΙΑ. Αν από το σύστημα προκύψει ότι το 2027 και μετά υπάρχουν προβλήματα, ο ιδιοκτήτης δεν θα μπορεί να εκδώσει πιστοποιητικό για τα προηγούμενα έτη. Ο νόμος προβλέπει ότι ο φόρος για τη διαφορά χρεώνεται “από το 2027 και εφεξής”, αλλά δεν ορίζει ρητά ότι απαγορεύεται ο αναδρομικός έλεγχος κατά τη μεταβίβαση. Ο ιδιοκτήτης μπορεί να αναγκαστεί να υποβάλει τροποποιητικές Ε9 για το παρελθόν, να πληρώσει τον αναδρομικό φόρο και τα ανάλογα πρόστιμα, προκειμένου η μεταβίβαση να ολοκληρωθεί.
3. Ενώ οι παλιές δηλώσεις και πράξεις προσδιορισμού ΕΝΦΙΑ “δεν θεωρούνται ανακριβείς και δεν επιβάλλονται κυρώσεις” η προστασία δίνεται “κατά το μέρος που αφορούν κτίσμα του οποίου η πραγματική επιφάνεια είναι μικρότερη. Εάν κάποιος είχε δηλώσει λιγότερα τετραγωνικά και τώρα δηλώνει περισσότερα, σύμφωνα με τα ίδια στελέχη της αγοράς δεν προστατεύεται ενώ ανοίγει ο δρόμος για την επιβολή των προβλεπόμενων από τον ΚΦΔ προστίμων
4. Η παράγραφος 4 του νέου νόμου προβλέπει το πρόστιμο των 500 ευρώ για τη μη ενημέρωση του ΜΙΔΑ σε περιπτώσεις εκμίσθωσης ή δωρεάν παραχώρησης, ενώ η παράγραφος 5 ορίζει ότι αυτό ισχύει για μισθώσεις με έναρξη από την 1η Νοεμβρίου 2026 και μετά. Αν ένας ιδιοκτήτης έχει μια παλιά μίσθωση και χρειαστεί να κάνει μια τροποποίηση μετά την 1η Νοεμβρίου 2026, η υποχρέωση της προηγούμενης διόρθωσης του Ε9 ενδέχεται να τον παρασύρει σε εκπρόθεσμη υποβολή στο ΜΙΔΑ, ενεργοποιώντας την επιβολή προστίμου , χωρίς ο ίδιος να έχει πρόθεση να αποκρύψει στοιχεία.
Πότε ανοίγει το ΜΙΔΑ
Θέμα ημερών είναι η έναρξη του ΜΙΔΑ που φέρνει σαρωτικές αλλαγές στην ακίνητη περιουσία, υποχρεώνοντας περισσότερους από 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες να δηλώσουν ξανά τα ακίνητα που βρίσκονται στην κατοχή τους.
Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι η ΑΑΔΕ θα μεταφέρει στο ΜΙΔΑ τα στοιχεία των ακινήτων που είναι δηλωμένα στην εφορία (έντυπα Ε9, Ε2), στο Εθνικό Κτηματολόγιο και στον ΔΕΔΔΗΕ ενώ θα ανοίξει η πλατφόρμα για τους πολίτες.
Η ενεργοποίηση της πλατφόρμας θα συνοδευτεί από την υποχρέωση των ιδιοκτητών να εισέλθουν στο σύστημα και να ελέγξουν τα στοιχεία των ακινήτων τους, τα οποία έχει αναρτήσει η ΑΑΔΕ. Χιλιάδες εκτιμάται ότι θα είναι οι περιπτώσεις που θα χρειαστούν διορθώσεις, καθώς ήδη έχουν εντοπιστεί αποκλίσεις ανάμεσα στα τετραγωνικά μέτρα, τα ποσοστά συνιδιοκτησίας, τις χρήσεις ακινήτων ή ακόμη και την ακριβή γεωγραφική θέση τους, μεταξύ των δηλώσεων σε Εφορία, Κτηματολόγιο και ΔΕΔΔΗΕ.
