Από την έντυπη έκδοση
Του Κώστα Δεληγιάννη
kdel@naftemporiki.gr
Ξεκίνησε την προηγούμενη εβδομάδα η αντίστροφη μέτρηση για την επέκταση του Χρηματιστηρίου Ενέργειας στο φυσικό αέριο, με την ανάθεση σε εξωτερικό σύμβουλο από την Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (ΕΧΕ) της σχετικής μελέτης σκοπιμότητας. Πρώτος στόχος της ΕΧΕ, σε συνεργασία με τον ΔΕΣΦΑ που αποτελεί μέτοχό της, είναι να αναπτυχθεί μία οργανωμένη spot χονδρεμπορική αγορά αερίου, με τη δημιουργία μέχρι το τέλος του 2019 μιας πλατφόρμας εμπορίας (trading platform). Επίσης, στον ορίζοντα βρίσκεται και η ανάπτυξη αγοράς παραγώγων.
Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα της ΕΧΕ, η μελέτη σκοπιμότητας αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα σε τρεις μήνες. Στη συνέχεια, θα γίνει η σύνταξη του Κανονισμού της αγοράς και θα δημιουργηθούν τα απαραίτητα πληροφοριακά συστήματα της πλατφόρμας. Η δεύτερη αυτή φάση αναμένεται να διαρκέσει δύο μήνες, ανοίγοντας τον δρόμο ώστε έως τον επόμενο Δεκέμβριο να κάνει «πρεμιέρα» η πλατφόρμα και να αρχίζει να αλλάζει δραστικά το μοντέλο αγοραπωλησιών μεταξύ των εταιρειών εισαγωγής, εμπορίας και προμήθειας του καυσίμου καθώς και των μεγάλων εγχώριων καταναλωτών.
Ανώνυμες συναλλαγές
Η αλλαγή αυτή συνίσταται στη εμφάνιση του μοντέλου των ανώνυμων συναλλαγών, το οποίο θα έρθει να προστεθεί στις εξωχρηματιστηριακές συναλλαγές (over the counter) που διέπουν σήμερα το καθεστώς των αγοραπωλησιών. Κάτι που θα έχει ως συνέπεια την ενίσχυση του ανταγωνισμού, με τη διαμόρφωση των τιμών με όρους που θα αντανακλούν ακόμη περισσότερο τα τρέχοντα δεδομένα προσφοράς και ζήτησης. Έτσι, θα δημιουργηθούν οι συνθήκες για περαιτέρω μείωση του κόστους του καυσίμου, ενώ θα ανοίξει ο δρόμος για τη δραστηριοποίηση νέων εταιρειών στον κλάδο.
Πρόδρομα βήματα της πλατφόρμας εμπορίας θεωρούνται η ανάπτυξη του βάθρου εξισορρόπησης (Balancing Platform), το οποίο ξεκίνησε να λειτουργεί από την 1η Ιουλίου 2018, όπως και η εισαγωγή του εικονικού σημείου συναλλαγών. Μέσω του βάθρου εξισορρόπησης, ο ΔΕΣΦΑ πλέον διενεργεί δημοπρασίες για τις ποσότητες αερίου που απαιτούνται για την εξισορρόπηση του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς. Από την άλλη πλευρά, το εικονικό σημείο συναλλαγών δίνει τη δυνατότητα δραστηριοποίησης στην ελληνική αγορά και εταιρειών εμπορίας που δεν έχουν ως αντικείμενο τη φυσική παράδοση ή παραλαβή αέριου.
Παράλληλα, η δημιουργία της πλατφόρμας έρχεται σε μία εποχή όπου έχει βελτιωθεί η ρευστότητα της χονδρεμπορικής αγοράς, ακόμη και στην υφιστάμενη δομή της. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιοποίησε ο ΔΕΣΦΑ τον περασμένο Δεκέμβριο, σε σχέση με την περίοδο 2010-2015 παρατηρείται πλέον σημαντική αύξηση του αριθμού των συναλλαγών, της ποσότητας φυσικού αερίου που αποτέλεσε αντικείμενο συναλλαγής, του αριθμού των χρηστών που συμμετέχουν σε συναλλαγές, καθώς και του ποσοστού της ποσότητας φυσικού αερίου που εγχέεται στο σύστημα μεταφοράς και αποτελεί αντικείμενο εμπορίας.
Μεγαλύτερη ρευστότητα
Μάλιστα, η επέκταση του Χρηματιστηρίου Ενέργειας στο φυσικό αέριο συγκεντρώνει πολλές προϋποθέσεις για ακόμη μεγαλύτερη ρευστότητα, χάρις στις νέες υποδομές που έχουν μόλις ξεκινήσει να λειτουργούν ή θα ολοκληρωθούν σύντομα. Τέτοιες υποδομές είναι η τρίτη δεξαμενή του τέρμιναλ LNG του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα, ο αγωγός ΤΑΡ που θα ξεκινήσει τις παραδόσεις καυσίμου το 2020, καθώς και η σχεδιαζόμενη πλωτή μονάδα (FSRU) της Gastrade στην Αλεξανδρούπολη, και ο διασυνδετήριος αγωγού φυσικού αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB).
