Ιδιώτες θα καθορίζουν τα έργα του «Φιλόδημου» και τον τελευταίο λόγο για την έγκριση ή απόρριψή τους θα τον έχει ο υπουργός Εσωτερικών, Τ. Θεοδωρικάκος.
Αυτό το σκηνικό ουσιαστικά συνθέτει γύρω από κρίσιμα για τις τοπικές κοινωνίες έργα η τελευταία κατεπείγουσα Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (ΠΝΠ) της κυβέρνησης, καθώς με το 44 άρθρο της, σε συνθήκες άκρας ανησυχίας της κοινωνίας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την πανδημία του κορονοϊού και τις επιπτώσεις της, ο υπουργός Εσωτερικών αντικαθιστά τον «Φιλόδημο» με το δικό του αναπτυξιακό «πρόγραμμα».
Οι νέες ρυθμίσεις ουσιαστικά αποτελούν αντιγραφή της νομοθεσίας του «Φιλόδημου», με εξαίρεση σημειακές αλλά κρίσιμες τροποποιήσεις, που οδηγούν σε ένα σύστημα σφιχτά ελεγχόμενο και κατ’ επέκταση ρουσφετολογικό.
Κάθε ένταξη προμηθειών, μελετών και έργων στο «πρόγραμμα» (όπως ονομάζεται και στην ΠΝΠ) θα απαιτεί απόφαση του κ. Θεοδωρικάκου, κατόπιν εισήγησης αρμόδιας πενταμελούς Επιτροπής Αξιολόγησης.
Σε αυτήν την επιτροπή, τέσσερα από τα πέντε μέλη θα είναι εξωυπηρεσιακοί παράγοντες! Δύο μέλη θα είναι μηχανικοί της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ), φορέα στον οποίο ο κ. Θεοδωρικάκος έχει διορίσει στη θέση του προέδρου τον νομικό του σύμβουλο και στη θέση του αντιπροέδρου τον διευθυντή του πολιτικού του γραφείου.
Για αναπτυξιακά έργα, η τεχνική υπηρεσία της ΕΕΤΑΑ στελεχώνεται κυρίως με συμβασιούχους μηχανικούς και όχι μόνιμους υπαλλήλους. Δύο υπόλοιπα μέλη θα είναι ιδιώτες εμπειρογνώμονες με εμπειρία σε συγχρηματοδοτούμενα έργα. Αφήνεται, λοιπόν, πεδίο για ανάπτυξη πελατειακών δικτύων με ιδιωτικές εταιρείες.
Το πέμπτο μέλος της επιτροπής θα είναι το μόνο που προέρχεται από τον δημόσιο τομέα: στέλεχος της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης και Εφαρμογής του Υπουργείου Εσωτερικών (ΕΥΔΕ-ΥΠΕΣ), υπηρεσία που συνέστησε τον περασμένο Δεκέμβριο ο κ. Θεοδωρικάκος, θέτοντας υπό τον πλήρη έλεγχό του πόρους τουλάχιστον 2 δισ. ευρώ για έργα των ΟΤΑ. Προκύπτει και το εξής οξύμωρο στη σύνθεση της επιτροπής: αποτελεί απόλυτη μειοψηφία η υπηρεσία που ο ίδιος ο υπουργός συνέστησε πολύ πρόσφατα…
Η χρηματοδότηση προβλέπεται, όπως και στον «Φιλόδημο», να γίνεται από το εθνικό ή το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) του υπουργείου Εσωτερικών μέσω επενδυτικών δανείων που θα συνομολογούν οι ΟΤΑ με το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων.
Ο υφυπουργός Εσωτερικών, Θ. Λιβάνιος, παρεμβαίνοντας στη χθεσινή συνεδρίαση μέσω τηλεδιάσκεψης του διοικητικού συμβουλίου της ΚΕΔΕ, διαβεβαίωσε και για τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Σε εμφανώς αμήχανη θέση ο υφυπουργός απέφυγε να απαντήσει σε σχετικά ερωτήματα -και αιχμές- μελών της ΚΕΔΕ γύρω από το νέο πρόγραμμα, λέγοντας ότι θα τα μεταφέρει στον κ. Θεοδωρικάκο.
Στο νέο «πρόγραμμα» άσκησαν οξύτερη κριτική ο δήμαρχος Λαρισαίων, Απ. Καλογιάννης, και ο δημοτικός σύμβουλος Αιγάλεω, Δ. Μπίρμπας, ζητώντας στην επιτροπή αξιολόγησης να μετάσχει η ΚΕΔΕ καθώς και μηχανικοί του Δημοσίου. Αιχμηρός και ο αντιπρόεδρος της Ενωσης, Λ. Κυρίζογλου, ρωτώντας με νόημα τον υφυπουργό γιατί στην επιτροπή δεν μετέχει το όργανο των δημάρχων, ενώ μετέχουν δύο μέλη της ΕΕΤΑΑ «της οποίας τη διοίκηση διόρισε ο υπουργός».
Οι νέες ρυθμίσεις αφορούν το πρόγραμμα «Φιλόδημος Ι». Ο «Φιλόδημος ΙΙ» διέπεται από άλλη νομοθεσία. Οι πόροι του δεύτερου προγράμματος δεν αμφισβητήθηκαν από τον κ. Θεοδωρικάκο. Ο «Φιλόδημος» είχε ευρύτατη αποδοχή από τα στελέχη της Αυτοδιοίκησης, χωρίς να διατυπωθεί ποτέ η παραμικρή καταγγελία ή ένα παράπονο για την κατανομή των πόρων.
Η επιτροπή που αξιολογούσε τις προτάσεις των ΟΤΑ αποτελούνταν από μηχανικούς του Δημοσίου και υπηρεσιακούς παράγοντες του υπουργείου Εσωτερικών. Οι διαδικασίες ήταν διαφανείς όσο και γρήγορες, με αποτέλεσμα να ενταχθούν 502 έργα που απαντούσαν σε πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών, ύψους 1,235 δισ. ευρώ, σε μόλις έναν χρόνο. Δεν παρενέβαινε ο εκάστοτε υπουργός.
Επί υπουργίας Θεοδωρικάκου, οι εξελίξεις οδηγούν στο άλλο άκρο: εκλεγμένοι αιρετοί και έργα θα πρέπει πριν από όλα να περάσουν από το γραφείο του.
