Ο τρόπος που κατασκευάζουμε τα κτίριά μας στην Ευρωπαϊκή Eνωση πρόκειται να αλλάξει δραστικά τα επόμενα χρόνια. Η πράσινη συμφωνία αποτέλεσε το έναυσμα για μια σειρά από νομοθετικές αλλαγές, οι οποίες θα έχουν στόχο, όχι μόνο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας από τα κτίρια, αλλά και γενικά το ανθρακικό αποτύπωμά τους (carbon footprint), από την επιλογή των υλικών και τον τύπο της δόμησης, έως τη διάρκεια ζωής και το τέλος της ζωής του κτιρίου. Και ενώ οι χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά κάνουν ήδη αποφασιστικά βήματα σε αυτή την κατεύθυνση, στην Ελλάδα η συζήτηση μόλις ανοίγει, με τα πιστοποιημένα ως αειφορικά κτίρια σε όλη τη χώρα να είναι μόλις 70.
Το Συμβούλιο Αειφόρων Κτιρίων Ελλάδας (SBC Greece, ανεξάρτητος μη κερδοσκοπικός φορέας) διοργάνωσε χθες ημερίδα με θέμα τις εξελίξεις στον ανερχόμενο αυτόν τομέα, με στόχο να προκαλέσει τη δημόσια συζήτηση. «Τα κτίρια στην Ε.Ε. παράγουν 36% των εκπομπών CO2, είναι υπεύθυνα για το 40% της κατανάλωσης ενέργειας και το 50% των εξορύξεων υλικών. Για τον λόγο αυτό ο τομέας της κατασκευής κτιρίων έχει συμπεριληφθεί στην πράσινη συμφωνία και οι εξελίξεις έκτοτε είναι συνεχείς», ανέφερε η Οντρεϊ Νάγκεντ, διευθύντρια στο Παγκόσμιο Συμβούλιο Αειφόρων Κτιρίων. «Η πρόκληση στην Ευρώπη είναι διπλή, γιατί εκτός από τις νέες κατασκευές υπάρχει ένα πολύ μεγάλο απόθεμα παλαιών κτιρίων. Για να επιτύχουμε τους ευρωπαϊκούς στόχους για το κλίμα πρέπει να επιταχύνουμε τους ρυθμούς ανακαίνισης, αλλά και να δημιουργήσουμε πολιτικές για το “αποτύπωμα” του κτιρίου σε όλη τη διάρκεια ζωής του (building carbon life)». Οπως ανέφερε η κ. Νάγκεντ, οι νομοθετικές εξελίξεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα είναι καταιγιστικές το 2023, καθώς η Επιτροπή προωθεί παράλληλα διάφορες πολιτικές, όπως την αναθεώρηση των οδηγιών για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων και για τη διαχείριση των αποβλήτων των κατασκευών, την ευρωπαϊκή ταξινομία (EU Taxonomy), έναν νέο κανονισμό για τα προϊόντα κατασκευής.
«Στην Ε.Ε. η “στροφή” στην αειφορική κατασκευή κτιρίων είναι απόλυτη προτεραιότητα», εκτιμά ο Αλέξανδρος Αθανασούλας, πρόεδρος του Συμβουλίου Αειφόρων Κτιρίων Ελλάδας. «Στην Ελλάδα έχουμε κάνει πρόοδο σε αυτή την κατεύθυνση, λ.χ. με παρέμβασή μας συμπεριελήφθη στον νέο οικοδομικό κανονισμό ρύθμιση για την πριμοδότηση με 10% του συντελεστή δόμησης των κτιρίων που θα πιστοποιούνται σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα. Γενικά όμως οι παρεμβάσεις της Πολιτείας στρέφονται μόνο στην ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων. Ως αποτέλεσμα, είμαστε πολύ πίσω – το 2021 μόλις 70 κτίρια στην Ελλάδα είχαν πιστοποιηθεί ως αειφορικά κατά Leed ή Breeam. Η αλλαγή δεν αφορά μόνο το θεσμικό κομμάτι αλλά και τη νοοτροπία και πρέπει να έρθει ως απαίτηση, όχι μόνο των developers και των αγοραστών (επειδή θα έχουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση) αλλά και των χρηστών, δηλαδή της κοινωνίας».
Σύμφωνα με τον Παντελή Λεβαντή, μέλος του διοικητικού συμβουλίου του ίδιου φορέα, είναι μύθος ότι τα αειφορικά κτίρια είναι ακριβότερα. «Στον κύκλο ζωής του κτιρίου, είναι η πιο σοφή επιλογή. Είναι κτίρια πιο άρτια τεχνικά από τα συμβατικά, που εξοικονομούν ενέργεια, έχουν λιγότερες εκπομπές ρύπων, προσφέρουν καλύτερες συνθήκες στους χρήστες τους».
