Η ρύθμιση τοποθετεί στο 20% επί του συνολικού γηπέδου της εγκατάστασης τη δυνατότητα απαλλοτρίωσης γειτονικών χωραφιών, με ανθρώπους της αγοράς να υποστηρίζουν πως το νέο πλαίσιο είναι επί της ουσίας ευνοϊκότερο, αφού μέχρι πρότινος το ποσοστό αυτό ανερχόταν στο 100%. Ακόμα και έτσι να είναι πάντως, η δυνατότητα που παραχωρείται σε εργολάβους μεγάλων πρότζεκς ΑΠΕ να προχωρούν σε απαλλοτρίωση όταν οι διαπραγματεύσεις για άλλου είδους εξασφάλισης της έκτασης δεν διευκολύνουν τον προγραμματισμό τους, προκαλεί έντονες αντιδράσεις από αγρότες.
«Καταγγέλλουμε την κυβέρνηση που με το άρθρο 163 του νομοσχεδίου για τις ΑΠΕ επιμένει και συνεχίζει να δίνει τη δυνατότητα αναγκαστικών απαλλοτριώσεων χωραφιών, στο όνομα του δημόσιου συμφέροντος, όπως αποκαλεί τα κέρδη των μεγαλοεπιχειρηματιών», τονίζει η Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων σε ανακοίνωσή της, απευθύνοντας παράλληλα κάλεσμα στους αγρότες να μην αποδεχθούν το συγκεκριμένο νομοσχέδιο.
Πρόκειται για το νομοσχέδιο «Μετονομασία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας σε Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων και διεύρυνση του αντικειμένου της με αρμοδιότητες επί των υπηρεσιών ύδατος και της διαχείρισης αστικών αποβλήτων, ενίσχυση της υδατικής πολιτικής – Εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας για τη χρήση και παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές μέσω της ενσωμάτωσης των οδηγιών ΕΕ 2018/2001 και 2019/944 – Ειδικότερες διατάξεις για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και την προστασία του περιβάλλοντος».
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει τρείς βασικές ενότητες:
- Τη διεύρυνση δραστηριοτήτων της ΡΑΕ με την ανάληψη των αρμοδιοτήτων για ύδατα και απόβλητα.
- Τις αλλαγές στη φύση και τη λειτουργία των ενεργειακών κοινοτήτων, των αυτοπαραγωγών και το πλαίσιο στήριξης των υβριδικών σταθμών.
- Παρατάσεις σε ταρίφες και προθεσμίες, καθώς και πλήθος επιμέρους διατάξεων στον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας
Αναλυτικά το επίμαχο άρθρο 163 αναφέρει:
Διαδικασίες απαλλοτρίωσης για αιολικούς σταθμούς – Προσθήκη παρ. 4α και τροποποίηση παρ. 7 άρθρου 4 ν. 4951/2022 1.
Στο άρθρο 4 του ν. 4951/2022 (Α’ 129) προστίθεται παρ. 4α, σχετικά με το επιτρεπτό της εγκαταστάσεως σταθμών αποθήκευσης, όπου επιτρέπεται εγκατάσταση Α.Π.Ε., ως εξής:
«4α. Όπου κατά την κειμένη νομοθεσία και τον οικείο χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό προβλέπεται ως επιτρεπτή η εγκατάσταση σταθμών Ανανεωσίμων Πηγών Ενέργειας, νοείται ότι επιτρέπεται και η εγκατάσταση σταθμών αποθήκευσης με σύστημα συσσωρευτών.». 2. Στο πρώτο εδάφιο της παρ. 7 του άρθρο 4 του ν. 4951/2022, περί απαλλοτριώσεων, προστίθενται τα γήπεδα ασφαλείας, στην ίδια παράγραφο προστίθεται τελευταίο εδάφιο, και η παρ. 7 διαμορφώνονται ως εξής: «7. Σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. ή/και σταθμοί αποθήκευσης, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται τα έργα δικτύων μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, κατασκευής υποσταθμών, οδοποιίας, και εν γένει κάθε κατασκευής που αφορά στην υποδομή, εγκατάσταση και λειτουργία σταθμών ηλεκτροπαραγωγής από Α.Π.Ε. ή/και σταθμών αποθήκευσης, συμπεριλαμβανομένων των γηπέδων ασφαλείας του άρθρου 21, χαρακτηρίζονται ως δημόσιας ωφέλειας που εξυπηρετούν, εκτός των άλλων, τη δημόσια ασφάλεια και υγεία και έχουν θετικές επιδράσεις πρωταρχικής σημασίας για το περιβάλλον, ανεξάρτητα από τον φορέα υλοποίησής τους. Η αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτων ή η εις βάρος αυτών σύσταση εμπραγμάτων δικαιωμάτων λαμβάνει χώρα σύμφωνα με τον ν. 2882/2001 (Α΄ 17). Ο βαρυνόμενος με τη δαπάνη της απαλλοτρίωσης υποχρεούται στην αποκατάσταση και κάθε βλάβης ή φθοράς ή στέρησης της χρήσης που προέρχεται από την εκτέλεση των ανωτέρω τεχνικών εργασιών. Η δαπάνη για τη συντέλεση των κατά τα ανωτέρω αναγκαίων αναγκαστικών απαλλοτριώσεων βαρύνει το φυσικό ή νομικό πρόσωπο υπέρ του οποίου εκδίδεται η άδεια εγκατάστασης ή η Οριστική Προσφορά Συνδεσης στις περιπτώσεις που δεν εκδίδεται Αδεια Εγκατάστασης. Ο κάτοχος του σταθμού παραγωγής προβαίνει σε αναγκαστική απαλλοτρίωση του γηπέδου εγκατάστασης, εφόσον έχει εξαντλήσει κάθε άλλο μέσο απόκτησης της νόμιμης χρήσης αυτού. Ειδικά για φωτοβολταϊκούς σταθμούς η απαλλοτριωμένη έκταση δεν μπορεί να καταλαμβάνει ποσοστό μεγαλύτερο του είκοσι τοις εκατό (20%) επί του συνολικού γηπέδου εγκατάστασης. Ο ως άνω περιορισμός δεν ισχύει για δάση, δασικές ή άλλες εκτάσεις, εφόσον επιτρέπεται επί αυτών η εκτέλεση έργων, σύμφωνα με τα άρθρα 45 και 53 του ν. 998/1979. Για την τεκμηρίωση του δικαιώματος χρήσης του γηπέδου ασφαλείας της παρ. 2 του άρθρου 18 για την έκδοση της Αδείας Εγκατάστασης του αιολικού σταθμου αρκεί η απόφαση κήρυξης της απαλλοτρίωσης».
