Η διαδικασία αναγνώρισης αναμένεται να στηριχθεί σε ιστορικά και τεχνικά στοιχεία, όπως παλαιές αεροφωτογραφίες, χαρτογραφικό υλικό, στοιχεία του Κτηματολογίου και δεδομένα που τεκμηριώνουν τη διαχρονική χρήση κάθε οδού.
Σε παρατεταμένη αβεβαιότητα παραμένουν χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων σε εκτός σχεδίου περιοχές, καθώς εξακολουθεί να εκκρεμεί η οριστική ρύθμιση για το ποιοι δρόμοι θα μπορούν να αναγνωρίζονται επισήμως ως κοινόχρηστοι και, κατά συνέπεια, ποια ακίνητα θα διατηρήσουν στην πράξη τη δυνατότητα δόμησης.
Το ζήτημα αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εκκρεμότητες του πολεοδομικού σχεδιασμού, καθώς η ύπαρξη προσώπου σε νομίμως αναγνωρισμένη κοινόχρηστη οδό έχει αποκτήσει καθοριστική σημασία για την οικοδομησιμότητα των εκτός σχεδίου γηπέδων. Μέχρι να αποσαφηνιστούν τα κριτήρια, οι Υπηρεσίες Δόμησης δεν ακολουθούν πάντοτε ενιαία πρακτική, με αποτέλεσμα παρόμοιες ιδιοκτησίες να αντιμετωπίζονται διαφορετικά από περιοχή σε περιοχή.
Κρίσιμο βήμα είναι η έκδοση Προεδρικού Διατάγματος από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το οποίο θα καθορίζει με ενιαίο τρόπο τα κριτήρια βάσει των οποίων ένας δρόμος θα μπορεί να αναγνωρίζεται ως κοινόχρηστος. Παρότι έχουν ήδη παραδοθεί μελέτες καταγραφής του οδικού δικτύου, αυτό δεν σημαίνει ότι οι δρόμοι που περιλαμβάνονται σε αυτές έχουν αυτομάτως αποκτήσει τον απαιτούμενο πολεοδομικό χαρακτήρα.
«Καυτή πατάτα»
Η διαδικασία αναγνώρισης αναμένεται να στηριχθεί σε ιστορικά και τεχνικά στοιχεία, όπως παλαιές αεροφωτογραφίες, χαρτογραφικό υλικό, στοιχεία του Κτηματολογίου και δεδομένα που τεκμηριώνουν τη διαχρονική χρήση κάθε οδού. Μόνο οι δρόμοι που θα πληρούν τις προϋποθέσεις θα μπορούν να θεωρούνται νομίμως αναγνωρισμένοι κοινόχρηστοι και να προσδίδουν, όπου απαιτείται, οικοδομησιμότητα στα παρόδια ακίνητα.
Η εκκρεμότητα αυτή έχει μετατραπεί σε «καυτή πατάτα», καθώς η τελική χάραξη του πλαισίου ενδέχεται να αφήσει χιλιάδες ιδιοκτησίες χωρίς αναγνωρισμένο πρόσωπο σε κοινόχρηστη οδό. Σε μια τέτοια περίπτωση, ακόμη και αγροτεμάχια που διαθέτουν την απαιτούμενη έκταση μπορεί να βρεθούν αντιμέτωπα με απώλεια της δυνατότητας δόμησης, γεγονός που θα επηρεάσει άμεσα και την εμπορική τους αξία.
Το πρόβλημα είναι ακόμη πιο σύνθετο σε περιοχές όπου δρόμοι χρησιμοποιούνται επί δεκαετίες, εξυπηρετούν κατοικίες και επιχειρήσεις, διαθέτουν δίκτυα κοινής ωφέλειας ή έχουν συντηρηθεί από δημόσιους φορείς, χωρίς όμως να έχει αποσαφηνιστεί πλήρως η πολεοδομική τους υπόσταση.
Μέχρι την έκδοση του σχετικού Προεδρικού Διατάγματος και την κύρωση του κοινόχρηστου οδικού δικτύου, κάθε ακίνητο θα συνεχίσει να εξετάζεται ξεχωριστά. Για τους ιδιοκτήτες, αυτό σημαίνει ότι η αγορά, η πώληση ή η προσπάθεια έκδοσης οικοδομικής άδειας εξακολουθούν να συνοδεύονται από σημαντικό βαθμό αβεβαιότητας, την ώρα που η αγορά περιμένει σαφείς και ενιαίους κανόνες.
