Του Αλέξανδρου Χατζόπουλου
Η χώρα μας, έχοντας με τα δεδομένα, μέχρι σήμερα, ελέγξει επιτυχώς την εξάπλωση του κορονοϊού και προστατεύσει την υγεία των πολιτών της, έχει πλέον στρέψει την προσοχή της στην επιστροφή στην κανονικότητα και την εξίσου επιτυχή διαχείριση της οικονομικής διάστασης της σημερινής κρίσης.
Ας μην ξεχνάμε πως το πρώτο 9μηνο του 2020, λόγω κορονοϊού, η κρίση θα είναι βαθιά. Το στοίχημα είναι η ταχεία ανάκαμψη από κει και πέρα, ανακτώντας την καταναλωτική εμπιστοσύνη, διατηρώντας τις θέσεις εργασίας και επιστρέφοντας σε γοργό ρυθμό ανάπτυξης το 2021. Και με τον κρατικό προϋπολογισμό, ήδη, βεβαρημένο από το κόστος διαχείρισης της κρίσης, η ανάγκη για προσέλκυση και επιτάχυνση των ιδιωτικών επενδύσεων είναι πιο επιτακτική παρά ποτέ.
Υπό αυτό το πρίσμα, η κατάθεση την Παρασκευή (24/4/2020) του Νομοσχεδίου για τον Εκσυγχρονισμό της Περιβαλλοντικής Νομοθεσίας είναι άκρως επίκαιρη και σημαντική. Ο ρόλος της περιβαλλοντικής αδειοδότησης ήταν και παραμένει κομβικός, διασφαλίζοντας ότι η ανάπτυξη θα είναι βιώσιμη, διατηρώντας την ισορροπία μεταξύ των οικονομικών, των περιβαλλοντικών και των κοινωνικών αναγκών της σημερινής, αλλά και των μελλοντικών, γενεών.
Δυστυχώς μέχρι σήμερα, και παρά τις διαχρονικές προσπάθειες για βελτίωση, η περιβαλλοντική αδειοδότηση αποτελεί τροχοπέδη στις επενδύσεις, ακόμα και σε αυτές με ξεκάθαρο θετικό περιβαλλοντικό πρόσημο. Είναι χαρακτηριστικό, ότι τα τελευταία χρόνια μόνο το 5% των περιβαλλοντικών αδειών εκδόθηκαν εντός των προβλεπόμενων χρόνων, με τις καθυστερήσεις να φτάνουν κατά μέσο όρο το 1 έτος και πολλές επενδύσεις να μένουν στάσιμες για πολλά περισσότερα χρόνια.
Πέραν του προφανούς προβλήματος της καθυστέρησης των συγκεκριμένων επενδύσεων, η όλη αβεβαιότητα δρα ανασταλτικά και στην προσέλκυση νέων επενδυτών. Το ζητούμενο είναι να υπάρχουν διαδικασίες, οι οποίες θα εξετάζουν με ακρίβεια, αυστηρότητα αλλά και ταχύτητα την κάθε επένδυση, καθορίζοντας για αυτές που θα εγκρίνονται τους απαραίτητους όρους προστασίας του περιβάλλοντος, η εφαρμογή των οποίων θα πρέπει στη συνέχεια να ελέγχεται τακτικά, με αυστηρές ποινές στους παρανομούντες.
Την περασμένη δεκαετία, είναι γεγονός ότι με το νομοθετικό πλαίσιο του 4014/11 έγινε ένα πολύ μεγάλο βήμα στην επίσπευση διαδικασιών. Αργότερα, με την λειτουργία του Ηλεκτρονικού Περιβαλλοντικού Μητρώου (ΗΠΜ) το 2018, έγινε η μετάβαση της αδειοδοτικής διαδικασίας στην ψηφιακή εποχή, μειώνοντας την γραφειοκρατία και ενισχύοντας την διαφάνεια. Παρόλα αυτά, η περιβαλλοντική αδειοδότηση παραμένει μια διοικητική διαδικασία που δεν μπορεί να υποστηρίξει τις σύγχρονες ταχύτητες και απαιτήσεις για νέες επενδύσεις ή τροποποιήσεις υφισταμένων, ώστε να συμβάλλουν στην επίτευξη εθνικών στόχων.
Το σημερινό νομοσχέδιο εισάγει ρυθμίσεις που θα είναι καθοριστικές για την ορθή και ταχεία αδειοδότηση. Επισπεύδει τους χρόνους κάθε σταδίου της αδειοδότησης. Προωθεί την αξιοποίηση πιστοποιημένων ιδιωτών αξιολογητών των μελετών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, υποστηρικτικά προς τις αδειοδοτούσες αρχές, οι οποίες διατηρούν στο ακέραιο την ευθύνη των εγκρίσεων. Θεσπίζει την έγκαιρη σύγκλιση του Κεντρικού και των Περιφερειακών Συμβουλίων Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης, σε περίπτωση άπρακτης παρέλευσης του χρόνου γνωμοδοτήσεων. Τέλος, προωθεί την σύσταση μητρώου περιβαλλοντικών επιθεωρητών, ώστε να καλυφθεί το υφιστάμενο κενό στην υλοποίηση τακτικών ελέγχων, όπως ήδη προβλέπεται στον Ν.4014/2011. Η διαδικασία της συζήτησης στην Βουλή αυτή την εβδομάδα δίνει την ευκαιρία για παραγωγικό διάλογο σ’ αυτόν τον τελικό γύρο επεξεργασίας του νομοσχεδίου, ώστε να αποκτήσουμε πλέον ένα σύγχρονο, ανταγωνιστικό και ισορροπημένο πλαίσιο αδειοδότησης.
Η επιστροφή στην κανονικότητα, με παραγωγικές επενδύσεις σε υποδομές, στον ψηφιακό μετασχηματισμό και στη βιώσιμη ανάπτυξη του Ευρωπαϊκού Green Deal, αποτελεί το επόμενο μεγάλο στοίχημα για τη χώρα μας. Υπό την προϋπόθεση ότι οι ρυθμίσεις του περιβαλλοντικού νομοσχεδίου θα υλοποιηθούν και στην πράξη, η συμβολή του σε αυτή την ταχεία, αλλά και βιώσιμη, ανάπτυξη θα είναι καθοριστική.
* Ο κ. Αλέξανδρος Χατζόπουλος είναι Γενικός Διευθυντής ΣΕΒ
