Ειδικές διαδικασίες αδειοδότησης, κατά παρέκκλιση των ισχυουσών διατάξεων θα ακολουθηθούν για να μετατραπεί σε «πράσινο νησί» ο Άη Στράτης, το οποίο έχει επιλεγεί για την ανάπτυξη συστημάτων παραγωγής ΑΠΕ που θα καλύπτουν κατά 85% τις ενεργειακές ανάγκες των κατοίκων του.
Το έργο που τρέχουν το ΚΑΠΕ και η γενική γραμματέας Ενέργειας του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας Αλεξάνδρα Σδούκου θα έχει ολοκληρωθεί, σύμφωνα με πληροφορίες, σε δύο χρόνια και προβλέπεται η κατασκευή υβριδικού συστήματος από ΑΠΕ, μονάδας τηλεθέρμανσης, (που θα μετατρέπει την πλεονάζουσα ηλεκτρική ενέργεια των ΑΠΕ σε θερμική ενέργεια που θα αποθηκεύεται σε δεξαμενές ζεστού νερού) και δικτύου τηλεθέρμανσης που θα καλύπτει το σύνολο του οικισμού.
Η παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ και η τηλεθέρμανση πλαισιώνεται από συμπληρωματικές δράσεις που θα προσδώσουν στον Αη Στράτη τον χαρακτήρα του «πράσινου νησιού» όπως η δημιουργία σταθμού φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, η προμήθεια ηλεκτρικών οχημάτων και ποδηλάτων για το δήμο καθώς και η ενεργειακή αναβάθμιση δημοσίων κτιρίων.
Με σχετική απόφαση που εξέδωσε ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γεράσιμος Θωμάς ορίζεται το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας του υβριδικού συστήματος στο ακριτικό νησάκι και συγκεκριμένα περιγράφονται:
1. Ειδικές διαδικασίες αδειοδότησης, κατά παρέκκλιση των ισχυουσών διατάξεων, που αφορούν στην έκδοση αδειών παραγωγής, εγκατάστασης και λειτουργίας, στη χορήγηση προσφοράς σύνδεσης, στην καταβολή εγγυοδοσίας και στη σύναψη συμβάσεων με τον Διαχειριστή Μη Διασυνδεδεμένων Νήσων (ΜΔΝ).
2. Η μορφή της Λειτουργικής Ενίσχυσης και οι αρχές τιμολόγησης της παραγόμενης ενέργειας.
3. Η διάρκεια ισχύος και η διαδικασία κατάρτισης της Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης της παραγόμενης ενέργειας.
4. Ο τρόπος διαχείρισης των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ) για χορήγηση αδειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ή θα υποβληθούν για χορήγηση βεβαίωσης παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΟΥΑ ή βεβαίωσης ειδικού έργου κατά την έννοια των άρθρων 11 και 19 του ν. 4685/2020, αντίστοιχα, καθώς και των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί ή θα υποβληθούν στον Διαχειριστή του Δικτύου για σταθμούς που απαλλάσσονται από την υποχρέωση λήψης άδειας παραγωγής ή τη χορήγηση βεβαίωσης παραγωγού ή βεβαίωσης ειδικών έργων και αφορούν στο αυτόνομο νησιωτικό σύστημα του Αγίου Ευστρατίου.
Ειδικότερα και σε ό,τι αφορά τις ειδικές διαδικασίες αδειοδότησης στην υπουργική απόφαση προβλέπεται η έκδοση ενιαίας άδειας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και την παράγωγη, διανομή και προμήθεια θερμικής ενέργειας. Δικαίωμα υποβολής αίτησης για τη χορήγηση της ενιαίας άδειας παραγωγού έχει ο Δήμος Αγίου Ευστρατίου και η αίτηση υποβάλλεται στη ΡΑΕ εκτός κύκλου υποβολής αιτήσεων και αξιολογείται κατά προτεραιότητα έναντι όλων των λοιπών εκκρεμών αιτήσεων. Για την υποβολή της αίτησης δεν απαιτείται η καταβολή ανταποδοτικού τέλους ή παραβόλου εξέτασης.
Η ΡΑΕ δύναται να ζητήσει εγγράφως από τον Κύριο του Έργου, τη συμπλήρωση ή διόρθωση, των στοιχείων του φακέλου που συνοδεύουν την αίτηση, εντός 10 ημερών από την υποβολή της, άλλως η αίτηση θεωρείται πλήρης. Η αξιολόγηση της αίτησης, γίνεται κατά προτεραιότητα έναντι όλων των εκκρεμών αιτήσεων για χορήγηση ή για τροποποίηση άδειας παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ, Βεβαίωσης Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ ή Βεβαίωσης Ειδικού Έργου.
Η ΡΑΕ χορηγεί την ενιαία άδεια Παραγωγού εντός αποκλειστικής προθεσμίας ενός μηνός από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης. Για την έκδοση της ενιαίας άδειας Παραγωγού δεν απαιτείται γνώμη του Διαχειριστή ΜΔΝ. Για τη χορήγηση της ενιαίας άδειας Παραγωγού δεν εξετάζεται η τυχόν επικάλυψη του πολυγώνου εγκατάστασης του Υβριδικού Σταθμού με υποβληθείσες αιτήσεις για χορήγηση άδειας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, Βεβαίωσης Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ ή Βεβαίωσης Ειδικού Έργου.
Η ενιαία άδεια Παραγωγού χορηγείται για χρονικό διάστημα μέχρι 25 ετών από την ημερομηνία έκδοσης της και μπορεί να ανανεώνεται με απόφαση της ΡΑΕ μέχρι ίσο χρόνο, εφόσον έχουν παρέλθει τουλάχιστον 10 έτη από την ημερομηνία έκδοσης της ενιαίας άδειας λειτουργίας του Έργου.
Η προσφορά σύνδεσης και η σύμβαση λειτουργικής ενίσχυσης
Αναφορικά με την προσφορά και τις συμβάσεις σύνδεσης και λειτουργικής ενίσχυσης, η υπουργική απόφαση προβλέπει ότι ο κύριος του έργου και κάτοχος της ενιαίας άδειας Παραγωγού υποβάλλει στον Διαχειριστή ΜΔΝ (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.) αίτηση για τη διατύπωση προσφοράς σύνδεσης του Σταθμού, η οποία περιλαμβάνει περιγραφή του τρόπου σύνδεσης του Σταθμού και εκτίμηση του κόστους και του χρόνου υλοποίησης των αναγκαίων έργων Δικτύου.
Ο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. χορηγεί μέσα σε αποκλειστική προθεσμία 20 ημερών από την υποβολή του σχετικού αιτήματος μη δεσμευτική προσφορά σύνδεσης, στην οποία περιγράφονται τα απαιτούμενα έργα σύνδεσης, τα κόστη αυτών, καθώς και οι βασικές τεχνικές απαιτήσεις που πρέπει να πληροί ο Σταθμός.
Μετά το πέρας της διαγωνιστικής διαδικασίας επιλογής αναδόχου υλοποίησης του έργου (έχει προκηρύξει σχετικό διαγωνισμό το ΚΑΠΕ) και τον ακριβή καθορισμό των τεχνικών χαρακτηριστικών του Έργου και των συνιστωσών που το απαρτίζουν, ο κύριος του έργου υποβάλλει στο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. αίτηση για χορήγηση οριστικής προσφοράς σύνδεσης.
Ο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. χορηγεί μέσα σε αποκλειστική προθεσμία 20 ημερών από την υποβολή όλων των απαιτούμενων δικαιολογητικών, οριστική προσφορά σύνδεσης, με την οποία επικαιροποιούνται (εφόσον απαιτείται) τα απαιτούμενα έργα σύνδεσης, τα κόστη αυτών, καθώς και οι βασικές τεχνικές απαιτήσεις όσον αφορά στη σύνδεση με το Δίκτυο που πρέπει να πληροί ο Σταθμός. Για τη χορήγηση της οριστικής προσφοράς σύνδεσης, δεν απαιτείται η προηγούμενη έκδοση απόφασης περιβαλλοντικής αδειοδότησης του Έργου.
Ο κύριος του έργου αποδέχεται την οριστική προσφορά σύνδεσης εντός ενός μηνός από την ημερομηνία χορήγησης της. Η οριστική προσφορά σύνδεσης καθίσταται δεσμευτική με την αποδοχή της χωρίς να απαιτείται καταβολή εγγυοδοσίας. Η προσφορά σύνδεσης ισχύει από την έκδοση της, και παραμένει σε ισχύ έως την ημερομηνία λήξης της ενιαίας άδειας εγκατάστασης.
Μετά την αποδοχή της οριστικής προσφοράς σύνδεσης, υποβάλλεται αίτηση για σύναψη σύμβασης κατασκευής των απαιτούμενων έργων σύνδεσης, η οποία καταρτίζεται από τον Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Στη σύμβαση περιγράφονται και τα απαιτούμενα έργα σύνδεσης, το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης τους, το κόστος αυτών, καθώς και ο τρόπος καταβολής του κόστους. Κατά την εξέταση του αιτήματος για σύναψη της σύμβασης σύνδεσης του Σταθμού δεν απαιτείται να υποβληθούν στο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. νόμιμα δικαιολογητικά που αφορούν στη εξασφάλιση της αποκλειστικής χρήσης του χώρου εγκατάστασης του Σταθμού.
Μετά την αποδοχή της οριστικής προσφοράς σύνδεσης, υποβάλλεται αίτημα για σύναψη της Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης.
Επίσης αξίζει να σημειωθεί ότι στην υπουργική απόφαση δίνεται το δικαίωμα της περιβαλλοντικής αδειοδότησης πριν τη χορήγηση της ενιαίας άδειας παραγωγού.
Ενιαία Άδεια Εγκατάστασης
Μετά τη χορήγηση της ενιαίας άδειας Παραγωγού, της οριστικής προσφοράς σύνδεσης και της απόφασης περιβαλλοντικής αδειοδότησης ο Κύριος του Έργου υποβάλλει στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) αίτηση για έκδοση της ενιαίας άδειας εγκατάστασης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από Υβριδικό Σταθμό και την παραγωγή, διανομή και προμήθεια θερμικής ενέργειας.
Για τη χορήγηση της ενιαίας άδειας εγκατάστασης δεν απαιτείται η έκδοση κάποιου παραβόλου ή η καταβολή φόρων, τελών, κρατήσεων.
Η ενιαία άδεια εγκατάστασης ισχύει για τρία έτη και παρατείνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται για τις άδειες εγκατάστασης των σταθμών ΑΠΕ
Σύνδεση με το Δίκτυο
Για τη σύνδεση του Σταθμού με το Δίκτυο ο Κύριος του Έργου υποβάλλει αίτηση στο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. για τη θέση σε λειτουργία του Σταθμού.
Η αίτηση συνοδεύεται από υπεύθυνη δήλωση που υπογράφεται από τον Κύριο του Έργου και τον μηχανικό που επιβλέπει την εγκατάσταση, ότι όλα τα έργα εκτελέστηκαν σύμφωναμε την άδεια εγκατάστασης, τη Σύμβαση Σύνδεσης, τους ισχύοντες κανονισμούς και διατάξεις και τους κανόνες της τέχνης και της επιστήμης.
Ο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. προβαίνει στην πραγματοποίηση της σύνδεσης εντός 20 ημερών από την υποβολή της αίτησης και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη σύνδεση του Σταθμού, εκδίδει σχετική βεβαίωση ενεργοποίησης της σύνδεσης στην οποία αναφέρεται ημερομηνία ηλέκτρισης, η οποία θεωρείται έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας του Σταθμού.
Κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής λειτουργίας πραγματοποιούνται έλεγχοι και δοκιμές που αφορούν στην ασφαλή λειτουργία του Σταθμού και βεβαιώνεται ότι έχουν ολοκληρωθεί οι κατασκευές του σχετικού δικτύου σύνδεσης του Σταθμού και των λοιπών αναγκαίων εγκαταστάσεων του Σταθμού.
Στην περίπτωση που η Τιμή Αναφοράς στη βάση της οποίας ο Κύριος του Έργου θα λαμβάνει τη Λειτουργική Ενίσχυση, καθοριστεί μικρότερη από το μέσο όρο του Μέσου Ετήσιου Μεταβλητού Κόστους Παραγωγής του ηλεκτρικού συστήματος του νησιού Άγιος Ευστράτιος των τελευταίων 3 ετών, πριν την έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας του Σταθμού, ο Κύριος του Έργου θα λαμβάνει τη Λειτουργική Ενίσχυση από την έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας του Σταθμού. Το χρονικό διάστημα που θα λαμβάνει τη Λειτουργική Ενίσχυση κατά τη δοκιμαστική λειτουργία θα προσμετράται στη συνολική χρονική διάρκεια παροχής της Λειτουργικής Ενίσχυσης των 20 ετών. Σε αντίθετη περίπτωση ο Κύριος του Έργου θα λαμβάνει τη Λειτουργική Ενίσχυση μετά τη λήψη της ενιαίας άδειας λειτουργίας.
Ο Διαχειριστής μετά την επιτυχή πραγματοποίηση των ελέγχων της σύνδεσης, εκδίδει σχετική Βεβαίωση περάτωσης της φάσης δοκιμαστικής λειτουργίας.
Ενιαία Άδεια Λειτουργίας:
Με την ολοκλήρωση των εργασιών εγκατάστασης, ο Κύριος του Έργου υποβάλλει στο ΥΠΕΝ αίτηση για έκδοση ενιαίας άδειας λειτουργίας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από Υβριδικό Σταθμό και την παραγωγή, διανομή και προμήθεια θερμικής ενέργειας.
Για την χορήγηση της ενιαίας άδειας λειτουργίας δεν απαιτείται η έκδοση κάποιου παραβόλου, ή η καταβολή φόρων, τελών, κρατήσεων.
Η αρμόδια για τη χορήγηση της ενιαίας άδειας λειτουργίας του Σταθμού αρχή, προβαίνει σε αυτοψία του Σταθμού εντός 20 ημερών από την υποβολή της αίτησης, προκειμένου να διαπιστώσει την τήρηση των όρων και περιορισμών της ενιαίας άδειας εγκατάστασης και συντάσσει σχετική έκθεση, η οποία λαμβάνεται υπόψη για την χορήγηση της ενιαίας άδειας λειτουργίας του Σταθμού. Η ενιαία άδεια λειτουργίας ισχύει για είκοσι (20) έτη και μπορεί να ανανεώνεται για όσο χρόνο βρίσκεται σε ισχύ η ενιαία άδεια Παραγωγού.
Μορφή της Λειτουργικής Ενίσχυσης και αρχές τιμολόγησης
Ο Κύριος του Έργου λαμβάνει Λειτουργική Ενίσχυση με τη μορφή αποζημίωσης Σταθερής Τιμής για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από τον Υβριδικό Σταθμό και εγχέεται στο δίκτυο μετά τυχόν συμψηφισμούς προς κάλυψη αναγκών εσωτερικών καταναλώσεων και φόρτισης του συστήματος αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας του Σταθμού.
Η Τιμή Αναφοράς, στη βάση της οποίας ο Κύριος του Έργου θα λαμβάνει τη Λειτουργική Ενίσχυση, θα είναι ενιαία, ανεξαρτήτως μονάδας προέλευσης (μονάδες ΑΠΕ και συστήματα αποθήκευσης) της εγχεόμενης στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας.
Η συνολική χρονική διάρκεια παροχής της Λειτουργικής Ενίσχυσης, καθορίζεται σε 20 έτη και για την παροχή της συνάπτεται Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής (Σ.Ε.Σ.Τ.) μεταξύ του Κυρίου του Έργου και της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. ως Διαχειριστή των Μ.Δ.Ν.. Η Σ.Ε.Σ.Τ. εκδίδεται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μετά από γνώμη της ΡΑΕ και σχετική εισήγηση από τη Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., ως Διαχειριστή των ΜΔΝ.
Η εισήγηση της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. υποβάλλεται στη ΡΑΕ εντός 30 ημερών από την έκδοση της απόφασης της ΡΑΕ για τον καθορισμό του ειδικού πλαισίου λειτουργίας και των αρχών διαχείρισης του σταθμού και του ηλεκτρικού συστήματος της νήσου του Αγίου Ευστρατίου. Η διάρκεια ισχύος της Σ.Ε.Σ.Τ. του Σταθμού ορίζεται στα 20 έτη.
Ο Κύριος του Έργου δεν αποζημιώνεται για τη διαθεσιμότητα ισχύος και τις επικουρικές υπηρεσίες που μπορεί να παρέχει ο Σταθμός. Επίσης δεν χρεώνεται για τυχόν αποκλίσεις από εντολές κατανομής.
Η ηλεκτρική ενέργεια που θα απορροφά ο Σταθμός από το Δίκτυο του νησιού για την κάλυψη αναγκών εσωτερικών καταναλώσεων του καθώς και η ενέργεια που θα απορροφά για την πλήρωση των αποθηκευτικών συστημάτων, θα συμψηφίζεται με την παραγόμενη ενέργεια του Σταθμού και δεν θα τιμολογείται από τον προμηθευτή.
Ο συμψηφισμός θα πραγματοποιείται σε μηνιαία βάση. Για τυχόν πλεονάζουσα ηλεκτρική ενέργεια, που θα απορροφά ο Σταθμός από το Δίκτυο του νησιού μετά από τον συμψηφισμό, ο Κύριος του Έργου θα συνάψει σύμβαση ως καταναλωτής με προμηθευτή, τηρουμένων των όρων και προϋποθέσεων που ισχύουν για όλους τους καταναλωτές του Συστήματος ΜΔΝ, και θα τιμολογείται σύμφωνα με τη σύμβαση από τον προμηθευτή. Ομοίως και για την ηλεκτρική ενέργεια που θα απορροφά ο Σταθμός από το Δίκτυο του νησιού μέσω ανεξάρτητης παροχής χαμηλής τάσης για την κάλυψη λοιπών ιδιοκαταναλώσεων του Σταθμού, αν τέτοια παροχή απαιτηθεί.
Ο Κύριος του Έργου θα λαμβάνει αποζημίωση για τη θερμική ενέργεια που θα διανέμει μέσω του δικτύου τηλεθέρμανσης στους καταναλωτές στη βάση καθορισμένης τιμής πώλησης.
