Στην Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας παραπέμπεται το κρίσιμο ζήτημα των ορίων νομιμότητας των Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΕΠΣ), μετά από σχετική κρίση του αρμόδιου γνωμοδοτικού σχηματισμού (Πρακτικό 20/2026). Αφορμή στάθηκε ο σχεδιασμός για τη δημιουργία οργανωμένου φορέα τουριστικής ανάπτυξης σε συγκεκριμένη περιοχή της Πάρου, ο οποίος προκάλεσε τον έντονο προβληματισμό των δικαστών ως προς την ένταση των προτεινόμενων παρεκκλίσεων.
Σύμφωνα με το σκεπτικό του Δικαστηρίου, υπό την προεδρία του Χρ. Ντουχάνη και με εισηγητή τον Κ. Χριστόπουλο, το προτεινόμενο σχέδιο για το κυκλαδίτικο νησί δεν περιορίζεται σε απλές, επιτρεπτές διαφοροποιήσεις από το ισχύον Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΓΠΣ), αλλά φαίνεται να ανατρέπει τη συνοχή του. Οι δικαστές υπογραμμίζουν ότι, αν και ο νόμος 4447/2016 επιτρέπει ορισμένες αποκλίσεις, αυτές δεν μπορούν να λειτουργούν ως όχημα για την πλήρη ανατροπή του ευρύτερου χωρικού σχεδιασμού μιας περιοχής.
Το Συμβούλιο της Επικρατείας προχωρά σε μια βαθιά ανάλυση της φύσης των πολεοδομικών εργαλείων, ξεκαθαρίζοντας πως τα Γενικά Σχέδια αφορούν τη συνολική οργάνωση του εθνικού χώρου, ενώ τα Ειδικά προορίζονται για σημειακές παρεμβάσεις υπερτοπικής σημασίας ή περιοχές με ιδιαίτερες ανάγκες. Στο πλαίσιο αυτό, το Πρακτικό Επεξεργασίας θέτει για πρώτη φορά μια σειρά από σαφή κριτήρια που οριοθετούν το «επιτρεπτό» της διαφοροποίησης: το είδος της χρήσης, η έκταση της παρέμβασης σε σχέση με την ένταση της δόμησης, η ιδιαίτερη φυσιογνωμία του τοπίου και η συνολική επίπτωση στην ευρύτερη περιοχή.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επισήμανση ότι η νομιμότητα ενός Ειδικού Σχεδίου δεν κρίνεται μόνο με στενά ποσοτικά μεγέθη, αλλά με βάση το αν αλλοιώνει το πρότυπο ανάπτυξης που έχει ήδη αποφασιστεί για τον τόπο. Στην κατεύθυνση αυτή, η μειοψηφία του σχηματισμού ανέδειξε ως καθοριστικούς παράγοντες τη φέρουσα ικανότητα της περιοχής και τη συμβατότητα των τουριστικών χρήσεων με τον χαρακτήρα του νησιού.
Λόγω της σοβαρότητας του θέματος, το οποίο αγγίζει τον πυρήνα της πολεοδομικής στρατηγικής της χώρας και την προστασία του περιβάλλοντος, η υπόθεση παραπέμπεται πλέον στον σχηματισμό διαταγμάτων της Ολομέλειας του ΣτΕ για την οριστική κρίση επί της νομιμότητας του σχεδίου.
