Η αντίστροφη μέτρηση για τη λήξη της προθεσμίας καθαρισμού και δήλωσης των οικοπέδων έχει ξεκινήσει, με το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας να διαμηνύει ότι δεν θα υπάρξει νέα παράταση και ότι, από τις 23 Ιουνίου, περνά σε πλήρη εφαρμογή ο μηχανισμός ελέγχων.
Όπως ανακοίνωσε ο υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, ύστερα από σύσκεψη με τους αντιδημάρχους όλων των δήμων την Τετάρτη, η προθεσμία για τον καθαρισμό και την υποβολή της σχετικής δήλωσης στην πλατφόρμα του υπουργφείου λήγει οριστικά στις 22 Ιουνίου, ενώ από την επόμενη ημέρα ξεκινούν οι έλεγχοι από τους δήμους με τη συνδρομή του Πυροσβεστικού Σώματος. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι η χώρα εισέρχεται σε μια ιδιαίτερα δύσκολη αντιπυρική περίοδο, καθώς οι επιστημονικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για υψηλές θερμοκρασίες και ξηρασία τους επόμενους μήνες, ενώ η έντονη βλάστηση που αναπτύχθηκε μετά τις φετινές βροχοπτώσεις έχει αυξήσει σημαντικά την ποσότητα της διαθέσιμης καύσιμης ύλης. Όπως ανέφερε, ο συνδυασμός ξηρασίας, υψηλών θερμοκρασιών, ανέμων και αυξημένης καύσιμης ύλης ευνοεί τόσο την έναρξη όσο και την ταχεία εξάπλωση των πυρκαγιών.
Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός επανέλαβε ότι οι δύο βασικοί στόχοι του φετινού σχεδιασμού είναι η μείωση του αριθμού των πυρκαγιών και η μείωση της καύσιμης ύλης, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για μια προσπάθεια στην οποία πρέπει να συμμετέχουν όλοι: η Πολιτεία, οι δήμοι, οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι πολίτες. «Η κλιματική κρίση δεν μας δίνει άλλη παράταση», σημείωσε χαρακτηριστικά, στέλνοντας μήνυμα ότι μετά τις 22 Ιουνίου αρχίζει η φάση της εφαρμογής και των ελέγχων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου μέχρι σήμερα έχουν υποβληθεί περίπου 550.000 δηλώσεις καθαρισμού οικοπέδων στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα. Παράλληλα, από την 1η Μαΐου έχουν καταγραφεί 803 πυρκαγιές σε ολόκληρη τη χώρα, αριθμός μειωμένος κατά 14% σε σχέση με τον μέσο όρο της τελευταίας εικοσαετίας. Ωστόσο, όπως τονίζουν οι αρμόδιες αρχές, η μέχρι σήμερα εικόνα δεν επιτρέπει εφησυχασμό, καθώς οι πιο δύσκολοι μήνες της αντιπυρικής περιόδου βρίσκονται ακόμη μπροστά.
Οι έλεγχοι που θα ξεκινήσουν από τις 23 Ιουνίου θα πραγματοποιούνται τόσο αυτεπάγγελτα όσο και κατόπιν καταγγελιών, με τις αρμόδιες υπηρεσίες να δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στις περιοχές υψηλού κινδύνου. Στόχος είναι να διαπιστωθεί εάν οι υπόχρεοι έχουν προχωρήσει στον απαιτούμενο καθαρισμό των οικοπέδων τους και έχουν υποβάλει τη σχετική δήλωση, στο πλαίσιο της προσπάθειας περιορισμού του κινδύνου εκδήλωσης και εξάπλωσης πυρκαγιών κατά τη φετινή αντιπυρική περίοδο.
Αυξημένο καύσιμο φορτίο και ανθρώπινη αμέλεια
Η κινητοποίηση των αρχών συνδέεται και με το γεγονός ότι οι φετινές συνθήκες θεωρούνται ιδιαίτερα απαιτητικές. Οι αυξημένες βροχοπτώσεις του προηγούμενου διαστήματος οδήγησαν σε σημαντική ανάπτυξη βλάστησης και άρα σε μεγαλύτερο καύσιμο φορτίο ενόψει του καλοκαιριού.
Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί από τις αρμόδιες αρχές, το 85% των πυρκαγιών στη χώρα αποδίδεται σε ανθρώπινη αμέλεια.
Η εικόνα αυτή αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους οι έλεγχοι στους καθαρισμούς οικοπέδων αποκτούν φέτος ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς οι αρχές θεωρούν ότι η πρόληψη παραμένει το αποτελεσματικότερο μέσο περιορισμού των πυρκαγιών.
Αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων
Η επόμενη ημέρα συνοδεύεται και από αυστηρότερο πλαίσιο κυρώσεων για όσους δεν συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις καθαρισμού και δήλωσης. Για τα ακαθάριστα οικόπεδα το πρόστιμο διαμορφώνεται πλέον σε 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστη επιβάρυνση τα 200 ευρώ και ανώτατο όριο τα 2.000 ευρώ. Πρόκειται ουσιαστικά για διπλασιασμό σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς, όταν η αντίστοιχη επιβάρυνση ανερχόταν σε 0,50 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Έτσι, για ένα οικόπεδο 500 τετραγωνικών μέτρων το πρόστιμο φτάνει τα 500 ευρώ.
Αλλαγές προβλέπονται και για τις δηλώσεις καθαρισμού. Το ενιαίο πρόστιμο των 1.000 ευρώ αντικαθίσταται από κλιμακωτό σύστημα. Ειδικότερα, το πρόστιμο ανέρχεται σε 500 ευρώ όταν δεν έχει πραγματοποιηθεί ούτε καθαρισμός ούτε υποβολή δήλωσης, ενώ περιορίζεται στα 100 ευρώ όταν ο καθαρισμός έχει γίνει αλλά δεν έχει υποβληθεί η σχετική δήλωση στην πλατφόρμα.
Πώς υποβάλλεται η δήλωση καθαρισμού
Οι ιδιοκτήτες που θα ολοκληρώσουν τον καθαρισμό των οικοπέδων τους έως τις 22 Ιουνίου θα πρέπει στη συνέχεια να υποβάλουν τη σχετική δήλωση στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών. Η διαδικασία γίνεται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας με τη χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet.
Ο υπόχρεος επιλέγει το ακίνητο για το οποίο υποβάλλεται η δήλωση, συμπληρώνει τα απαιτούμενα στοιχεία και δηλώνει ότι οι εργασίες καθαρισμού έχουν ολοκληρωθεί σύμφωνα με τις προβλεπόμενες υποχρεώσεις. Με την οριστική υποβολή η δήλωση καταχωρίζεται στο σύστημα, ενώ ο ιδιοκτήτης οφείλει να διατηρεί το οικόπεδο καθαρό καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, έως και τις 31 Οκτωβρίου.
Καθώς μετά τη λήξη της προθεσμίας αναμένεται να εντατικοποιηθούν οι έλεγχοι, οι ιδιοκτήτες καλό είναι να διατηρούν κάθε διαθέσιμο αποδεικτικό στοιχείο του καθαρισμού, όπως φωτογραφίες πριν και μετά τις εργασίες, αποδείξεις ή τιμολόγια, ώστε να μπορούν να τεκμηριώσουν τη συμμόρφωσή τους σε περίπτωση ελέγχου.
