Οκτώ προτάσεις για την αναβάθμιση του σιδηρόδρομου, δίνοντας έμφαση στην ενίσχυση της ασφάλειας και τη βελτίωση των υποδομών, καταθέτει ο Σύλλογος Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων (ΣΕΣ), στη σκιά της συνεχιζόμενης συζήτησης για την τραγωδία των Τεμπών και τις χθεσινές δηλώσεις του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, σε τηλεοπτική συνέντευξη. Ο κ. Μητσοτάκης υποσχέθηκε χθες, κατά τη διάρκεια τηλεοπτικής συνέντευξης στον ALPHA, πως η κυβέρνηση θα λάβει κάθε μέτρο για να βρεθεί ο ελληνικός σιδηρόδρομος στο επίπεδο που βρίσκονται οι αντίστοιχοι οργανισμοί στην υπόλοιπη Ευρώπη. Παραδέχθηκε, ωστόσο, πως ο ΟΣΕ κουβαλάει περισσότερες αμαρτίες από τις υπόλοιπες κρατικές εταιρείες που είτε ιδιωτικοποιήθηκαν, είτε αναβαθμίστηκαν τα τελευταία χρόνια.
Τα μέτρα παρουσιάστηκαν από τον πρόεδρο της Επιτροπής Σιδηροδρομικών Μεταφορών του ΣΕΣ, Έκτορα Χάνδακα, κατά τη διάρκεια πρόσφατης ημερίδας του Συλλόγου. Κάποια από τα συγκεκριμένα μέτρα δρομολογούνται ήδη, χωρίς, όμως, μέχρι σήμερα να καταγράφονται σοβαρές βελτιώσεις σε σύγκριση με το παρελθόν. Κάποια άλλα, όπως η αναδιοργάνωση του ΟΣΕ, μάλλον καθυστερούν, αφού δεν αντιμετωπίζονται εύκολα η πολυετής απαξίωση του οργανισμού, οι τεράστιες ελλείψεις προσωπικού, οι μαύρες τρύπες σε έργα υποδομής και συντήρησης.
Ο κ. Χάνδακας, που είναι διευθυντής στην Τεχνική Διεύθυνση της Hellenic Train, υποστήριξε πως οι προτάσεις του ΣΕΣ κινούνται σε οκτώ βασικούς άξονες, που περιλαμβάνουν την κυκλοφορία των αμαξοστοιχιών, τη σιδηροδρομική υποδομή, το θεσμικό και τεχνικό πλαίσιο, την αναδιοργάνωση του ΟΣΕ και των θυγατρικών του, την ψηφιοποίηση του σιδηρόδρομου, την αναβάθμιση των σταθμών, τη βελτίωση των κεντρικών κόμβων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη και τη δημιουργία ενός συμβουλευτικού οργάνου στρατηγικού σχεδιασμού.
Ενίσχυση της ασφάλειας και του ελέγχου της κυκλοφορίας
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται η ενίσχυση των ελέγχων για την τήρηση των βαρδιών και τη σωστή εκτέλεση των καθηκόντων απ’ όλο το προσωπικό που εκτελεί κρίσιμα καθήκοντα -είναι ζωτικής σημασίας για την ασφαλή και αποδοτική λειτουργία του σιδηροδρομικού δικτύου. Οι συνεχείς και αυστηροί έλεγχοι εξασφαλίζουν ότι όλοι οι εργαζόμενοι τηρούν τα προβλεπόμενα πρότυπα και τις πρακτικές, αποφεύγοντας λάθη ή αβλεψίες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών.
Επιπλέον, η ενίσχυση της πειθαρχίας και η αυστηρή συμμόρφωση με τον Γενικό Κανονισμό Κίνησης διασφαλίζουν την ομαλή λειτουργία του δικτύου, μειώνοντας τους κινδύνους ατυχημάτων και βελτιώνοντας τη συνολική ποιότητα των σιδηροδρομικών υπηρεσιών.
Βελτίωση της σιδηροδρομικής υποδομής
Η επιτάχυνση του ελέγχου τεχνικών έργων, και ιδιαίτερα των σιδηροδρομικών γεφυρών, αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της ασφάλειας και της λειτουργικότητας του δικτύου. Παράλληλα, η ολοκλήρωση της καταγραφής της κατάστασης των ισόπεδων διαβάσεων και η σύνταξη σχεδίου για τις απαιτούμενες παρεμβάσεις είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης των οχημάτων.
Η συνεχής και τακτική προληπτική συντήρηση των ΑΣΙΔ (Αυτόματα Συστήματα Ισοπέδων Διαβάσεων), καθώς και ο έλεγχος της καλής τους λειτουργίας, είναι επίσης καθοριστικής σημασίας για την αποφυγή ατυχημάτων και τη βελτίωση της ασφάλειας του δικτύου.
Επιπλέον, η τακτική συντήρηση της επιδομής και της υποδομής του σιδηροδρομικού δικτύου, η εκχόρτωση, η εκθάμνωση, η κοπή επικίνδυνων δέντρων και ο καθαρισμός των πρανών είναι απαραίτητες ενέργειες για τη διατήρηση της καλής λειτουργίας και την πρόληψη των κινδύνων από ακραία καιρικά φαινόμενα ή φυσικές καταστροφές.
Αναμόρφωση του θεσμικού και τεχνικού πλαισίου
Στο πλαίσιο των θεσμικών αλλαγών, προτείνεται η δημιουργία Εθνικού Συμβουλίου για τη Σιδηροδρομική Ασφάλεια, με τη συμμετοχή του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ), του ΕΟΔΑΣΑΑΜ (σ.σ. του οργανισμού διερεύνησης αεροπορικών και σιδηροδρομικών ατυχημάτων), του ΟΣΕ (μετονομάζεται σε Σιδηρόδρομοι Ελλάδας) και επιστημονικών φορέων. Επίσης, εισηγείται η αναθεώρηση του εκπαιδευτικού προγράμματος του προσωπικού που έχει κρίσιμα καθήκοντα, καθώς και η αναμόρφωση του ΓΚΚ, των Πρωτοκόλλων Ασφάλειας Κυκλοφορίας και του Κανονισμού Ισόπεδων Διαβάσεων.
Αναδιαμόρφωση του ΟΣΕ, της ΕΡΓΟΣΕ και της ΓΑΙΑΟΣΕ
Ακόμη, απαιτείται η αποτελεσματική διαχείριση των Τεχνικών Υποδομών (Τ.Υ.), της ιδιοκτησίας, με ανανέωση και επέκτασή τους ανάλογα με τις ανάγκες της περιοχής. Παράλληλα, η υλοποίηση έργων βελτίωσης και αναβάθμισης του εν ενεργεία δικτύου, καθώς και η επέκτασή του, παραμένει ζωτικής σημασίας για τη συνεχιζόμενη ανάπτυξή του.
Η συνεχιζόμενη εκπαίδευση του προσωπικού που εκτελεί κρίσιμα καθήκοντα για την ασφάλεια είναι αναγκαία, προκειμένου να διασφαλίζεται η ομαλή και ασφαλής λειτουργία του δικτύου. Επιπλέον, η επαναξιολόγηση των τελών χρήσης υποδομής είναι απαραίτητη για να εξασφαλιστεί η βιωσιμότητα και η ανταγωνιστικότητα των σιδηροδρομικών μεταφορών.
Aκόμη, η εξειδίκευση για τη σιδηροδρομική υποδομή της Εθνικής Στρατηγικής για την προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή είναι κρίσιμη για την επίτευξη ενός πιο ανθεκτικού και βιώσιμου συστήματος μεταφορών.
Ψηφιοποίηση του σιδηρόδρομου
Αναβάθμιση και εκμετάλλευση σιδηροδρομικών σταθμών
Η ανάπτυξη των σταθμών θα πρέπει να γίνει σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, ώστε να δημιουργηθούν πολυτροπικοί κόμβοι κινητικότητας, με ενίσχυση της σύνδεσής τους με τα αστικά κέντρα και τις δημόσιες συγκοινωνίες. Επίσης, προβλέπεται η δημιουργία εγκαταστάσεων για ΑμεΑ και η ανάπτυξη εμπορικών χρήσεων, σύμφωνα με τα χωροταξικά σχέδια κάθε περιοχής.
Βελτίωση των κεντρικών κόμβων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη
Η ανάπτυξη μελετών σιδηροδρομικών κόμβων είναι καίρια για τη βελτίωση της χωρητικότητας του δικτύου, καθώς επιτρέπει την αποτελεσματική αξιοποίηση των υποδομών και τη βελτίωση της κυκλοφορίας των τρένων. Η στοχευμένη ενίσχυση χωρητικότητας στους κεντρικούς κόμβους είναι κρίσιμη, ειδικά για την παράλληλη λειτουργία προαστιακών, υπεραστικών και εμπορευματικών αμαξοστοιχιών.
Η επιτάχυνση των έργων στους εν λόγω κόμβους διασφαλίζει την ομαλή και αποδοτική λειτουργία όλων των τύπων σιδηροδρομικών υπηρεσιών, συμβάλλοντας στη μείωση των καθυστερήσεων και στην καλύτερη εξυπηρέτηση των επιβατών και του εμπορίου.
Συμβούλιο Άξονα/Γραμμής
Η ενίσχυση του μοντέλου διακυβέρνησης του σιδηροδρομικού δικτύου είναι ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματική εποπτεία και τον στρατηγικό σχεδιασμό των σιδηροδρομικών υπηρεσιών. Ο καθαρά συμβουλευτικός ρόλος της διακυβέρνησης διασφαλίζει την ομαλή λειτουργία του δικτύου, ενώ παράλληλα προάγει τη συνεργασία μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων.
Η συμμετοχή της τοπικής αυτοδιοίκησης, του διαχειριστή της σιδηροδρομικής υποδομής, των εταιρειών που παρέχουν σιδηροδρομικές υπηρεσίες, καθώς και επιστημονικών και οικονομικών φορέων, ενισχύει την αποτελεσματικότητα των αποφάσεων και τη διαχείριση του δικτύου. Αυτή η συνεργασία είναι απαραίτητη για την ομαλή λειτουργία του συστήματος και την υλοποίηση των στρατηγικών στόχων του σιδηροδρομικού τομέα.
Η αναδιοργάνωση του ΟΣΕ
Σε αυτήν τη φάση βρίσκεται σε εξέλιξη ο διαγωνισμός για την επιλογή ειδικού συμβούλου (Reform Consultant) της νέας εταιρείας Σιδηρόδρομοι Ελλάδος. Ο σύμβουλος θα προσφέρει υπηρεσίες οργάνωσης και λειτουργίας της ενοποιημένης εταιρείας σιδηροδρομικών υποδομών, με προϋπολογισμό 4,3 εκατ. ευρώ. Στον διαγωνισμό συμμετέχουν δύο μεγάλες εταιρείες, η KPMG και η Ernst and Young. Η μεταβατική αυτή περίοδος θα ολοκληρωθεί με την πρόσληψη του Τεχνικού Συμβούλου, ο οποίος θα συνδράμει στη διαμόρφωση της τελικής μορφής της εταιρείας Σιδηρόδρομοι Ελλάδας ΜΑΕ.
Η ανάγκη για τη δημιουργία ενός ενιαίου φορέα κρίθηκε επιτακτική από το υπουργείο, καθώς η υπάρχουσα κατάσταση παρουσίαζε κενά και επικαλύψεις αρμοδιοτήτων μεταξύ των υφιστάμενων οργανισμών, ενώ υπήρχε και έλλειψη συντονισμού, ειδικά στον κρίσιμο τομέα της ασφάλειας.
Στη νέα εταιρεία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος θα ενσωματωθούν και έργα αναβάθμισης των σταθμών, κυρίως όσον αφορά το σιδηροδρομικό τους σκέλος, όπως αποβάθρες, γραμμές, συστήματα και συνδέσεις. Παράλληλα, η ΓΑΙΑΟΣΕ θα παραμείνει ως μέλος της ΕΕΣΥΠ, αναλαμβάνοντας την αξιοποίηση της σιδηροδρομικής περιουσίας και τη μελλοντική αξιοποίηση των σταθμών μέσω διαγωνισμών, ακολουθώντας τα πρότυπα μεγάλων ευρωπαϊκών πόλεων.
Πάντως, οι γενικές συνελεύσεις του ΟΣΕ και του ΕΡΓΟΣΕ, που είχε προγραμματιστεί να πραγματοποιηθούν την προηγούμενη εβδομάδα για να προχωρήσει η διαδικασία της δημιουργίας της νέας εταιρείας, σύμφωνα με πληροφορίες αναβλήθηκαν. Η αγορά, από την πλευρά της, αναζητεί τους λόγους αυτής της καθυστέρησης, καθώς η συγχώνευση των δύο φορέων είχε εξαγγελθεί εδώ και μήνες από το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, με την επιθυμία η διαδικασία να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατόν.
Διαβάστε επίσης
Πάουελ: Δεν χρειάζεται βιασύνη με τα επιτόκια, κλειδί το timing
Καφές: Ο ανταγωνισμός στην αγορά της κάψουλας και ο νέος παίκτης
ΡΑΑΕΥ: Λύση στον γόρδιο δεσμό των αναδρομικών εκκαθαρίσεων
