Συζητούνται σήμερα δύο κατηγορίες μεγάλων επενδύσεων στο Υπουργικό Συμβούλιο: η πρώτη αφορά στις Πρότυπες Προτάσεις Έργων, δηλαδή την κατασκευή δημοσίων έργων κατόπιν πρότασης από ιδιωτικούς φορείς και η δεύτερη στις απαραίτητες επενδύσεις στο πλαίσιο της απολιγνιτοποίησης και της δίκαιης μετάβασης για τις λιγνιτικές περιοχές.
Όπως σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην εισαγωγική του τοποθέτηση θα παρουσιαστεί ένα νέο πλαίσιο για τις Πρότυπες Προτάσεις Έργων από τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών. «Για να το πω με πολύ απλά λόγια, ιδιωτικοί φορείς θα μπορούν να εισηγούνται οι ίδιοι μεγάλα έργα υποδομών, τα οποία όμως θα έχουν μελετήσει και θα έχουν ωριμάσει με δική τους χρηματοδότηση» σημείωσε ο Πρωθυπουργός τονίζοντας ότι αυτό σημαίνει ευελιξία απέναντι στη γραφειοκρατία και ενεργοποίηση της ιδιωτικής καινοτομίας προς όφελος του Δημοσίου και έναν τρόπο ακόμα να αξιοποιηθούν οι σημαντικοί πόροι από το ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης.
Όπως έγραφε το Βusinessdaily, στο νέο σύστημα θα μπορούν να ενταχθούν έργα με προϋπολογισμό άνω των 100 εκατ. ευρώ, με βάση το προσχέδιο που είχε κυκλοφορήσει. Οι ιδιωτικοί φορείς μέσα από τις «προτάσεις καινοτομίας» μπορούν να διαμορφώσουν και να υποβάλουν πρόταση για ένα έργο για το οποίο δεν υπάρχει σε εξέλιξη διαγωνιστική διαδικασία μέσω κάποιου άλλου μοντέλου παραχώρησης. Ο ιδιώτης που καταθέτει μια τέτοια πρόταση έχει πλεονέκτημα στο διαγωνισμό που ακολουθεί. Η αναθέτουσα αρχή είναι υποχρεωμένη εντός τριμήνου να αξιολογήσει την πρόταση και να την εγκρίνει ή να την απορρίψει. Αν η πρόταση γίνει δεκτή, τότε πραγματοποιείται διαγωνισμός.
Ο ιδιώτης που πρότεινε το έργο για υλοποίηση μέσω «πρότασης καινοτομίας», αν η πρότασή του είναι ακριβότερη από κάποιον άλλο κατασκευαστή μέχρι συγκεκριμένο ύψος, έχει δικαίωμα υποκατάστασης επί της καλύτερης προσφοράς. Δηλαδή ο προτείνων το έργο θα αναλάβει να το υλοποιήσει, ενώ ο μειοδότης θα έχει δικαίωμα αποζημίωσης. Αν η διαφορά μεταξύ του μειοδότη και του κατασκευαστή που πρότεινε το έργο είναι αρκετά μεγάλη, ή ο προτείνων δεν ασκήσει το δικαίωμα υποκατάστασης, το έργο κατοχυρώνεται στην πλέον συμφέρουσα προσφορά. Στην περίπτωση αυτή ο μειοδότης είναι υποχρεωμένος να παρέχει αποζημίωση στον προτείνοντα. Το ύψος της αποζημίωσης αποτέλεσε αντικείμενο πολύμηνης διαπραγμάτευσης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Επιπλέον, σήμερα θα παρουσιαστούν 16 από τις προτάσεις οι οποίες μας έχουν ήδη υποβληθεί έχουν ήδη ενταχθεί στο σχέδιο αναπτυξιακής μετάβασης των περιοχών της Δυτικής Μακεδονίας και της Μεγαλόπολης, το οποίο και θα παρουσιάσει σήμερα ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κωστής Χατζηδάκης.
«Έχει ήδη ενσωματώσει την εμπειρία της δημόσιας διαβούλευσης, είναι μία γιγαντιαία προσπάθεια συνολικής οικονομικής αξίας η οποία ξεπερνά τα 5 δισεκατομμύρια ευρώ. Μία προσπάθεια που θα αλλάξει συνολικά το παραγωγικό μοντέλο των δύο αυτών περιοχών με επενδύσεις στην έξυπνη γεωργία, στην σύγχρονη μεταποίηση, στον βιώσιμο τουρισμό, στην εκπαίδευση, στην τεχνολογία» σημείωσε ο πρωθυπουργός.
Υπενθυμίζεται ότι οι δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις για την απολιγνιτοποίηση με τη συμβολή και του ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης, θα ανέλθουν σε 8 – 9 δισ. ευρώ, φθάνοντας στο ίδιο ύψος με τις επενδύσεις που υλοποιήθηκαν ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων.
Ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης μιλώντας σε διαδικτυακή συζήτηση ανέδειξε την υψηλή αποδοτικότητα που θα έχουν οι επενδύσεις στην απολιγνιτοποίηση, τονίζοντας ότι οι επενδύσεις στις λιγνιτικές περιοχές θα έχουν αποσβεστεί μέσα σε 7 έως 10 χρόνια, ανοίγοντας μία σειρά παράλληλων δράσεων, επενδύσεων και παρεμβάσεων που θα μεταμορφώσουν τον παραγωγικό ιστό των περιοχών αυτών καλύπτοντας τις άμεσες και έμμεσες χαμένες θέσεις από το κλείσιμο των εργοστασίων της ΔΕΗ.
Υπενθυμίζεται ότι ήδη από τις αρχές Οκτωβρίου, όταν ανακοινώθηκε το Σχέδιο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (masterplan) για τις λιγνιτικές περιοχές που προβλέπει επιδοτήσεις από 40% έως 80, είχαν γίνει περισσότερες από 70 υποβολές προτάσεων για έργα, ενώ είχαν ανακοινωθεί και 16 μεγάλες επενδύσεις που βρίσκονται στα σκαριά.
Στις μεγάλες επενδύσεις που παρουσιάστηκαν από τον κ. Χατζηδάκη εντάσσεται και η δημιουργία φωτοβολταϊκών πάρκων από τον όμιλο ΔΕΗ, συνολικής ισχύος 2,3 GW στη Δυτική Μακεδονία, μία επένδυση 133 εκατ. ευρώ και στη Μεγαλόπολη ισχύος 0,5 GW.
Παράλληλα, προβλέπεται η άμεση έναρξη κατασκευής του φωτοβολταϊκού πάρκου των ΕΛΠΕ στην Κοζάνη, μια επένδυση 130 εκατ. ευρώ. Η συνολική ισχύς του πάρκου θα φτάνει τα 240 MW και υπολογίζεται ότι θα είναι το μεγαλύτερο στην Ελλάδα και από τα πέντε μεγαλύτερα στην Ευρώπη.
Έως και το ένα δισ. μπορεί να αγγίξει η επένδυση στη Δυτική Μακεδονία, που αφορά την παραγωγή καύσιμου υδρογόνου από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας της Solaris, ενώ σε νέο εργοστάσιο παραγωγής μπαταριών λιθίου στρέφεται ο Πάνος Γερμανός μέσω της εταιρείας Sunlight, θυγατρικής του Ομίλου Olympia. Παράλληλα, στα σκαριά φαίνεται πώς βρίσκεται και η επένδυση της φαρμακοβιομηχανίας DEMO στην περιοχή της Τρίπολης ύψους 250 εκατ. ευρώ.
Επένδυση στη Δυτική Μακεδονία, ύψους 280 εκατ. ευρώ, σχεδιάζει η Eunice, για την δημιουργία μονάδας κεντρικής αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, μέσω μπαταριών ιόντων λιθίου συνολικής ισχύος 250 MW. Το έργο βρίσκεται σε διαδικασία αδειοδοτικής ωρίμανσης καθώς η εταιρεία υπέβάλε στη ΡΑΕ στα τέλη του Αυγούστου την αίτηση έκδοσης άδειας παραγωγής της μονάδας. Η μονάδα που θα αποτελείται από 75 συγκροτήματα μπαταριών προγραμματίζεται να κατασκευαστεί το 2022.
Ο ιδρυτής της Chipita, Σπύρος Θεοδωρόπουλος, σχεδιάζει, μέσω της Wonderplant, την εγκατάσταση μιας μονάδας θερμοκηπίων για υδροπονική καλλιέργεια ντομάτας, με παράλληλη ίδρυση μικρής μονάδας ηλεκτροπαραγωγής.
