Έχουν ήδη ισχυρό αποτύπωμα στο εγχώριο real estate και τη φιλοξενία με επενδύσεις εκατομμυρίων ευρώ. Συνεχίζουν όμως ακάθεκτοι, καθώς, όπως λένε, η χώρα μας είναι ένας από τους πλέον δημοφιλείς προορισμούς για τους Ισραηλινούς
«Υπάρχει πρόσφορο έδαφος για επενδύσεις στην Ελλάδα και δεν χρειάζεται να το αποδείξουμε. Συμβαίνει ήδη».
Η δήλωση του υπουργού του Ισραήλ Γιόελ Ραζβόζοφ στο πρόσφατο 1ο Ισραηλινο-ελληνικό συνέδριο για τα ακίνητα, τον τουρισμό και τις πράσινες επενδύσεις που διοργάνωσε η οικονομική εφημερίδα του Ισραήλ «Calcalist» σε συνεργασία με τον όμιλο Brown Hotels Group, δίνει την επιτομή της διάθεσης των Ισραηλινών, οι οποίοι ήδη έχουν ισχυρό αποτύπωμα στο εγχώριο real estate και τη φιλοξενία με επενδύσεις κάποιων εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Ο Γ. Ραζβόζοφ έχει συνδέσει την Ελλάδα με τις έντονες εικόνες των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, όταν ο ίδιος εκπροσώπησε τo Ισραήλ ως αθλητής του τζούντο, ενώ τώρα, με την ιδιότητα του υπουργού Τουρισμού, αναγνωρίζει τη χώρα μας ως έναν από τους πλέον δημοφιλείς προορισμούς για τους Ισραηλινούς τόσο στον τομέα των επενδύσεων όσο και των ταξιδιών.
Ενα διαφορετικό… love story
Μία ακριβώς τέτοια περίπτωση είναι αυτή της οικογένειας του Σβίκι Εσέτ, ιδρυτή και διευθύνοντος συμβούλου του Greco Hospitality Group, για τον οποίο η Ελλάδα αποτέλεσε έμπνευση για επενδύσεις στη χώρα του, αλλά και πολύ πρόσφατα και στη χώρα μας, με το πρώτο ολιστικό boutique ξενοδοχείο των Κυκλάδων στην Τζια, αποκλειστικά αφιερωμένο στη γιόγκα, που θα λειτουργήσει από φέτος τον Ιούλιο μετά από μία επένδυση, μέχρι τώρα, ύψους 5 εκατ. ευρώ, ενώ έπεται και συνέχεια, δεδομένου ότι το ξενοδοχείο θα επεκταθεί το 2023.
Ο ίδιος θεωρείται πρεσβευτής της ελληνικής κουζίνας στη χώρα του με την επιτυχημένη αλυσίδα εστιατορίων «Greco» που άνοιξε πριν από μία δεκαετία περίπου, έχοντας πλέον και την πρώτη αγορά τροφίμων στο Τέλ Αβίβ με ελληνικά προϊόντα συνδυάζοντας μαζί και φαγητό:
«Εχω δύο αγάπες στη ζωή μου, τη γυναίκα μου και την Ελλάδα, και πραγματικά δεν καταλαβαίνω πώς δεν γεννήθηκα Ελληνας! Το love story με την Ελλάδα ξεκίνησε πριν από 30 χρόνια, όταν με την οικογένειά μου και τα παιδιά πολύ μικρά ρώτησα έναν φίλο πού να πάω διακοπές και μου σύστησε το Μοναστήρι στην Κέα. Πήραμε το αεροπλάνο, φτάσαμε στην Αθήνα, πήγαμε στην Κέα κι έψαχνα για το ξενοδοχείο… Μonastiri. Βρήκα τον παπα-Λευτέρη, μας εξήγησε ότι δεν έχει ξενοδοχείο, μας έδωσε τέσσερις πετσέτες, σεντόνια, μας παραχώρησε κι ένα κελί να μείνουμε με παράθυρο στο Αιγαίο και μας είπε: “Μόνο αυτά χρειάζεστε”. Και πράγματι μόνο αυτά χρειαστήκαμε. Μετά από μία εβδομάδα διακοπές στην Ελλάδα γύρισα πίσω στο Τελ Αβίβ, παραιτήθηκα κι έκανα μία νέα επαγγελματική αρχή, επιστρέφοντας συνέχεια τα επόμενα χρόνια στην Ελλάδα».
Τώρα, το «Kea Retreat», στην παραλία Ψαθί της Κέας που ανοίγει την 1η Ιουλίου, είναι από τη σύλληψη της ιδέας του μέχρι τις καθημερινές εργασίες και υποχρεώσεις του, πραγματικά οικογενειακή υπόθεση – με τον ένα γιο του ζευγαριού, τον Γιόνι, να αναλαμβάνει χρέη διευθυντή αλλά και κάποιες διδασκαλίες γιόγκα, τον άλλο αδερφό, Ουριέλ, να αναλαμβάνει τα ηνία της κουζίνας και της φάρμας χάρη στη θητεία του σε γνωστά εστιατόρια, όπως το ηχηρό «Noma» στην Κοπεγχάγη, αλλά και τη σύζυγο Ανατ, εξειδικευμένη στη σωματοκεντρική ψυχοθεραπεία, να δανείζει την τεχνογνωσία της για την υποστήριξη του θεραπευτικού προγράμματος. Αρχιτεκτονικά, μια σειρά από προϋπάρχουσες πετρόκτιστες κατασκευές 400 ετών («καθοικιές», όπως τις ονομάζουν οι ντόπιοι) έχουν μετατραπεί σε λιτά δωμάτια με θέα στη θάλασσα, ιδιωτικές βεράντες και υπαίθρια ντους.
Το ξενοδοχείο διαθέτει δική του φάρμα και αμπελώνα και το φαγητό θα έρχεται κατευθείαν από τη φάρμα στο τραπέζι!
Επενδύσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων
Διαφορετική περίπτωση, σαφώς πιο τεχνοκρατική, είναι αυτή του Μένι Γουάιζμαν, μεγαλοεπενδυτή, μέλους της διοίκησης της ισραηλινής ξενοδοχειακής αλυσίδας Brown Hotels και εκπροσώπου του GCH HOTEL GROUP, από τις μεγαλύτερες εταιρείες ξενοδοχειακού management της Ευρώπης, ο οποίος σε συνεργασία με άλλους Ισραηλινούς επενδυτές έχει αγοράσει δεκάδες ακίνητα γύρω από την Ομόνοια – και όχι μόνο.
Ο κ. Γουάιζμαν, ο οποίος έχει πραγματοποιήσει ουκ ολίγες επαφές με κυβερνητικά στελέχη τα τελευταία χρόνια στα υπουργεία Ανάπτυξης, Τουρισμού κ.ά. βρέθηκε για ακόμη μία φορά στη χώρα μας, την περασμένη εβδομάδα, με αφορμή το ισραηλινο-ελληνικό συνέδριο: «Ηρθαμε στη χώρα όταν οι αξίες των ακινήτων ήταν χαμηλά, στη δημοσιονομική κρίση, όταν κανείς δεν πίστευε στην Ελλάδα. Εμείς, πάλι, από την πλευρά μας, θεωρήσαμε ότι αυτή ήταν η κατάλληλη ώρα να επενδύσουμε στο real estate και στον τουρισμό, έναν κλάδο όπου στηρίζεται πολύ σημαντικό κομμάτι του ελληνικού ΑΕΠ. Οι ίδιοι οι Ελληνες δεν μας πίστευαν ούτε αυτοί γι’ αυτό που θέλουμε να κάνουμε, όταν αποφασίσαμε να επενδύσουμε στην Ομόνοια. Αρχίσαμε να αγοράζουμε πολλά ακίνητα γύρω από την ιστορική πλατεία, κυρίως για ανάπτυξη, με την πεποίθηση ότι μπορούμε να φέρουμε την Ομόνοια στην παλιά της δόξα. Εστω κι αν έχουν ακόμη να γίνουν πολλά, η επανάσταση στην περιοχή έχει ξεκινήσει».
Ο ίδιος δηλώνει ότι πλέον η Αθήνα, έχοντας πιο πολλά σύγχρονα ξενοδοχεία όλων των μεγεθών, αποκτά τη θέση που της αξίζει ως τουριστικός προορισμός, όπως και κοντινοί της προορισμοί: από το Λαύριο και το Σούνιο, εντός της Αττικής, μέχρι το Λουτράκι και την Εύβοια, όπου ο ίδιος μαζί με τους συνεταίρους του και άλλα ισραηλινά κεφάλαια έχουν ήδη επενδύσει σε τουριστικά ακίνητα, πέραν φυσικά των ξενοδοχειακών μονάδων που έχουν αποκτηθεί στη συμπρωτεύουσα, αλλά και σε δημοφιλή ελληνικά νησιά, σε Κρήτη, Κέρκυρα κ.α., εκεί όπου συνολικά το πλάνο των Brown Hotels κάνει λόγο για έναν αριθμό περί τα 50 ξενοδοχεία σε βάθος τριετίας (συμπεριλαμβανομένων και των μονάδων στην Κύπρο).
«Αγοράσαμε τα ακίνητα σε καλές τιμές, ωστόσο επενδύσαμε πάρα πολλά κεφάλαια για την αναβάθμισή τους», αναφέρει χαρακτηριστικά κι έστω κι αν ο ίδιος δεν αναφέρεται στο ύψος των επενδεδυμένων κεφαλαίων, η αγορά κάνει λόγο για πάνω από 200 εκατ. ευρώ. Στο βιογραφικό του κ. Μένι Γουάιζμαν αναφέρεται ότι «μαζί με τους γιους του Λίραν και Ταμίρ έχουν την ιδιοκτησία περίπου 120 ξενοδοχείων, συμπεριλαμβανομένων και αυτών του Brown Hotel Group, εστιατορίων και ακινήτων σε όλο τον κόσμο». Ο ίδιος ήταν από τους πρώτους Ισραηλινούς επιχειρηματίες που αναγνώρισαν έγκαιρα τη δυναμική της γερμανικής αγοράς ακινήτων και πιο πρόσφατα στην Αθήνα και τα ελληνικά νησιά, έχοντας γίνει ένας από τους βασικούς παίκτες στην ελληνική ξενοδοχειακή αγορά μαζί με τους επιχειρηματικούς του εταίρους, συμπεριλαμβανομένου και του Γιακίρ Γκαμπέι, ιδιοκτήτη του γερμανικού (εισηγμένου) κολοσσού ακινήτων της Aroundtown.
Κι άλλες επενδύσεις
Με επίκεντρο την Αθήνα ως προς τις επενδύσεις της στην Ελλάδα έχει κινηθεί, έχοντας εκμεταλλευτεί και τις ευκαιρίες των χαμηλών τιμών της προηγούμενης δεκαετίας, και η Zoia, το επενδυτικό fund που έχει επενδύσει περί τα 2,5 δισ. δολάρια σε ακίνητα έξι χωρών (ΗΠΑ, Γερμανία, Πολωνία, Ισπανία, Ισραήλ και Ελλάδα). Τώρα, σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο Σταύρο Τόλια, «το χαρτοφυλάκιο στην Ελλάδα περιλαμβάνει περί τις 40 ιδιοκτησίες αξίας 200 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ποσοστό 70% αφορά κατοικίες. Η ελληνική αγορά δεν είναι πλέον distressed όπως στο πρόσφατο παρελθόν, ωστόσο εξακολουθεί να παρέχει πολλές ευκαιρίες για σημαντικές αποδόσεις και υψηλή ανάπτυξη».
Αντίστοιχα, έχει κινηθεί και η Gnosis Investments -πρώην BZPW Real Estate Development, εταιρεία με ισραηλινά κεφάλαια που ακούστηκε για πρώτη φορά, ευρέως, προ τετραετίας στο εγχώριο real estate με την αγορά του ακινήτου της Τραπέζης της Ελλάδος στο Παλαιό Φάληρο με σκοπό την οικιστική του αξιοποίηση, έχοντας επιπλέον αγοράσει και άλλα γνωστά ακίνητα, μεταξύ των οποίων και το παλιό εργοστάσιο της Κεράνης στον Πειραιά. Αντίστοιχα, από τα γνωστά ακίνητα που έχουν απασχολήσει την επικαιρότητα είναι και τo κτίριο της οδού Υπατίας 5, μόλις 50 μέτρα από την οδό Ερμού στην πλατεία Μητροπόλεως που θα στεγάσει το 2023 το κτίριο εξυπηρετούμενων διαμερισμάτων (serviced apartments) του ξενοδοχειακού ομίλου Radisson Hotel Group. Συνεργασία διατηρεί η εταιρεία σε Αθήνα και Πάρο και με την ξενοδοχειακή αλυσίδα Selina, με ισραηλινές ρίζες επίσης και συνιδρυτές τους Ντάνιελ Ρουντασέβσκι και Ράφαελ Μουσέρι, η οποία συνεχίζει να επεκτείνεται στη χώρα μας. Ως προς τα νούμερα, η αξία των περιουσιακών στοιχείων της Gnosis στην Αθήνα φτάνει τα 200 εκατ. ευρώ, με επιφάνεια ακινήτων που έχουν αποκτηθεί στην ελληνική πρωτεύουσα 100 χιλ. τ.μ., για ανακαινίσεις έχουν διατεθεί κεφάλαια ύψους 60 εκατ. ευρώ, ενώ οι πωλήσεις ακινήτων μέσα από το χαρτοφυλάκιό της αντιστοιχούν σε μία επιφάνεια της τάξεως των 20 χιλ. τ.μ.
Στη συμπρωτεύουσα, με έντονη επίσης γενικότερα την παρουσία των Ισραηλινών, είναι χαρακτηριστική η επέκταση της Pro Greece, της εταιρείας που ίδρυσαν οι Γκαλ Ρούμπιν και Ζακ Βερτζμπέρκερ, μετά από αρκετά χρόνια κατά τα οποία ο καθένας τους εργαζόταν στον τομέα των ακινήτων σε ισραηλινές εταιρείες. Εχοντας ξεκινήσει στη Θεσσαλονίκη στα μέσα του 2018, έχουν αγοράσει, ανακαινίσει και διαχειριστεί πάνω από 200 διαμερίσματα, ενώ τώρα στόχος τώρα είναι να κατέχουν και να διαχειρίζονται έξι αυτοτελή κτίρια μέχρι στο 2023.
Στις αμιγώς τουριστικές επενδύσεις, η αγορά αναμένει με μεγάλο ενδιαφέρον την επένδυση ύψους 6 εκατ. ευρώ που σχεδιάζει στην Κύθνο ο Ισραηλινός επιχειρηματίας Αβραάμ Ραβίντ. Ο τελευταίος, έχοντας ευρύ πεδίο δραστηριοτήτων, μεταξύ άλλων και στον χώρο των σούπερ μάρκετ, έχει αναλάβει, κατόπιν του διαγωνισμού του ΤΑΙΠΕΔ, την αξιοποίηση του πολυσυζητημένου (και ταλαιπωρημένου) «Ξενία» της Κύθνου και τις δύο ιαματικές πηγές, έχοντας, κατά τις πληροφορίες, προχωρήσει αδειοδοτικά, ενώ δρομολογεί και άλλες επενδύσεις σε ακίνητα στη χώρα μας κυρίως στην Αθήνα, είτε μεμονωμένα είτε και σε συνεργασία με άλλα ισραηλινά κεφάλαια.
Επίσης, Fattal Group για το πρώην «Εsperia» στη Σταδίου, αλλά και για τα νέα της ξενοδοχεία στη Θεσσαλονίκη και σε ελληνικά νησιά με επενδύσεις δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ, Ficus Investments με επικεφαλής τον Mπάρακ Μπάουμ, παρουσία ήδη από το 2018 στο αθηναϊκό real estate και επενδύσεις ήδη 20 εκατ. ευρώ στο κέντρο της Αθήνας (σημ.: το πρώτο ακίνητο που απέκτησαν στου Ψυρρή λειτουργεί ως το boutique ξενοδοχείο «Nin&Bau») είναι μερικά μόνο από τα ισραηλινά ονόματα που έχουν τοποθετηθεί ήδη στο εγχώριο real estate, ενώ δρόμο μπροστά -αν και αδειοδοτικά προχωρά σιγά-σιγά- έχει η μεγάλη επένδυση 25 εκατ. ευρώ στην Κρητηνία της Ρόδου για το 5άστερο θέρετρο με έμφαση στην υγεία και την ευεξία από ισραηλινά κεφάλαια που έχουν τοποθετηθεί εκεί εδώ και μια εξαετία.
*Στην κεντρική φωτογραφία το «Kea Retreat», στην παραλία Ψαθί της Κέας, που ανοίγει την 1η Ιουλίου
