Με αφορμή το νέο σεμινάριο που διοργανώνει η TUVHELLAS με θέμα το Team Coaching για Τεχνικές ομάδες, ο , ο εισηγητής κ. Μανόλης Καλογεράκης απαντά στις ερωτήσεις μας σχετικά με την αναγκαιότητα και τα οφέλη του επιχειρησιακού coaching στην εποχή μας.
Σε ποιους απευθύνεται το νέο σεμινάριο με θέμα το Team Coaching για Τεχνικές Ομάδες και με ποιόν τρόπο θα είναι χρήσιμο για τους συμμετέχοντες;
Ο Mανόλης Καλογεράκης είναι Personal, Executive & Team Coach ICF, Εκπαιδευτής ενηλίκων και Διπλ. Μηχανικός ΕΜΠ.
Εμείς οι άνθρωποι των τεχνικών επαγγελμάτων πέφτουμε συχνά σε μια παγίδα. Νομίζουμε ότι επειδή έχουμε άριστες τεχνικές γνώσεις, η επαγγελματική επιτυχία μας σε ηγετικές θέσεις τεχνικών ομάδων είναι εξασφαλισμένη. Είναι όμως έτσι; Μπορεί ένας άριστος τεχνικός ή μηχανικός να είναι αυτόματα και καλός τεχνικός προϊστάμενος ή διευθυντής, αν αναλάβει αυτή την θέση; Όχι αυτόματα. Μόνο, αν εκπαιδευτεί κατάλληλα ώστε να αναπτύξει τις δεξιότητες που απαιτούνται σε αυτή την θέση. Δυστυχώς όμως αυτές τις γνώσεις και δεξιότητες δεν μας τις προσφέρουν συνήθως οι τεχνικές σχολές και τα πολυτεχνεία. Στην τριανταετή πορεία μου μέσα στον χώρο των επιχειρήσεων έχω δει πολλές περιπτώσεις που το επιβεβαιώνουν. Έτσι, επιλέγοντας τα σημαντικότερα στοιχεία από πολλές βιβλιογραφικές και βιωματικές πηγές, σχεδίασα αυτό το σεμινάριο ώστε οι τεχνικοί προϊστάμενοι και διευθυντές που θα το παρακολουθήσουν, να ωφεληθούν άμεσα σε τρία βασικά σημεία:
α) Στο να βάζουν και να πετυχαίνουν υψηλούς στόχους σε αρμονική συνεργασία με την ομάδα τους,
β) Στο να δημιουργούν μια δεμένη ομάδα που θα μαθαίνει συνεχώς πως να γίνεται καλύτερη και
γ) Στο πως να διατηρούν καλό κλίμα και να αντιμετωπίζουν με επιτυχία τυχόν προβληματικές συμπεριφορές μέσα στην ομάδα.
Βέβαια, επειδή η επιτυχία της ομάδας είναι πάντα υπόθεση όλων των μελών, όχι μόνο του καλού ηγέτη, το σεμινάριο απευθύνεται και σε όλους τους τεχνικούς που συμμετέχουν ως μέλη σε μικρές ή ευρύτερες τεχνικές ομάδες. Σκοπός μου είναι το σεμινάριο να τους εμπνεύσει και να τους δώσει πρακτικά εργαλεία για:
α) Να συμβάλουν πιο αποτελεσματικά στην αύξηση της απόδοσης της ομάδας τους,
β) Να εμπνέουν με την συμπεριφορά τους την ομάδα σε ενέργειες μάθησης και βελτίωσης και
γ) Να καλλιεργούν καλό κλίμα και να διευκολύνουν την δημιουργική συνεργασία μέσα στην ομάδα, σε όλες τις συνθήκες.
Μιλώντας ως μηχανικός επιτρέψτε μου να πω ότι η επιτυχία και η μάθηση χρειάζονται engineering. Η πείρα μου ως πιστοποιημένος επαγγελματίας coach δείχνει ότι τo coaching είναι ένα πολύ αποτελεσματικό εργαλείο σε αυτή την διεργασία.
Πόσο διαφορετικό είναι το coaching των ομάδων εργασίας (team coaching) από το προσωπικό coaching;
Το προσωπικό coaching εστιάζει στο άτομο, στους προσωπικούς στόχους και στην ανάπτυξη του. Μπορεί να έχει καταπληκτικά ατομικά οφέλη σε όλο το φάσμα της οργανωτικής δομής, από την διοίκηση μέχρι τους εργαζόμενους στην πρώτη γραμμή και κατά συνέπεια οφέλη για την επιχείρηση. Όμως, η γρήγορη προσαρμογή των επιχειρήσεων στις αυξημένες απαιτήσεις της εποχής μας, τα θεαματικά αποτελέσματα και οι καινοτομίες, επιτυγχάνονται μόνο από αποτελεσματικές ομάδες εργασίας. Δηλαδή ομάδες ανθρώπων που μαζί αποδίδουν πολλαπλάσια από το άθροισμα των προσωπικών τους αποδόσεων. Γι’ αυτό το team coaching γίνεται ολοένα και πιο απαραίτητο. Η ομάδα είναι ένα σύστημα και το team coaching απευθύνεται στην ομάδα ως σύνολο και όχι σε κάθε μέλος ξεχωριστά. Η απόδοση του συστήματος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις σχέσεις των μελών και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ομάδα είναι πολυσύνθετες.
Η αποτελεσματική ομάδα είναι ένα σύστημα. Ένα σύνολο ανθρώπων που μαζί αποδίδουν πολλαπλάσια από το άθροισμα των προσωπικών τους αποδόσεων. Γι’ αυτό το team coaching γίνεται ολοένα πιο απαραίτητο στις επιχειρήσεις και απευθύνεται στην ομάδα ως σύνολο και όχι σε κάθε μέλος ξεχωριστά.
Ένας καλά εκπαιδευμένος team coach – ο οποίος μπορεί να είναι ο ηγέτης της ομάδας ή ένας εξωτερικός coach – διευκολύνει τα μέλη της ομάδας να αποκτήσουν συλλογική συνείδηση, να εκτιμούν και να αξιοποιούν τις διαφορετικές απόψεις, να αλληλοσυμπληρώνονται, να συνεργάζονται αρμονικά με δέσμευση και αμοιβαία λογοδοσία και να αναπτύσσονται μαζί, εστιάζοντας στους κοινούς στόχους της ομάδας. Έτσι, μέσα από την δύναμη της ομάδας, οι άνθρωποι απολαμβάνουν την χαρά σε περισσότερες και μεγαλύτερες επιτυχίες και ταυτόχρονα την ιδιαίτερη σύνδεση που καλλιεργείται μεταξύ τους με τις διεργασίες του team coaching. Αξίζει να επισημάνουμε ότι αυτή η ανθρώπινη σύνδεση είναι ισχυρή, βαθύτερη και ανθεκτική στον χρόνο, σε αντίθεση με την συνήθως επιφανειακή και προσωρινή προσέγγιση που προσφέρουν τα παιχνίδια του team building.
Ποια είναι τα οφέλη που κομίζει το coaching στις επιχειρήσεις και τους εργαζόμενους και γιατί στην εποχή μας βλέπουμε να αξιοποιείται σε όλο και περισσότερες επιχειρήσεις;
Στην εποχή μας αντιμετωπίζουμε συνεχείς αλλαγές, αβεβαιότητα, πολύπλοκες καταστάσεις και αντιφάσεις. Σε αυτές τις συνθήκες οι άνθρωποι σε μια επιχείρηση αντιμετωπίζουν διαφορετικές προκλήσεις ανάλογα με την θέση εργασίας τους. Αντίστοιχα εξειδικεύεται και το coaching όταν παρέχεται στους ηγέτες (Leadership coaching), στα στελέχη (Executive coaching) και στους εργαζόμενους πρώτης γραμμής (Personal coaching). Ένας επιτυχημένος ηγέτης, έχοντας μεγάλη αυτοπεποίθηση, ακούει μεν, ωστόσο δυσκολεύεται να ακολουθήσει συμβουλές από τρίτους. Στο coaching δεν δίνουμε συμβουλές. Διευκολύνουμε τον άνθρωπο να διερευνήσει και να ξεκαθαρίσει τις σκέψεις και τα συναισθήματα του, θέτοντας του και τις ερωτήσεις που συχνά ο ίδιος αποφεύγει να κάνει στον εαυτό του. Και πιστέψτε με, αυτό είναι απελευθερωτικό και διαφωτιστικό με έναν πολύ ευπρόσδεκτο τρόπο. Η συνεργασία με έναν πιστοποιημένο επαγγελματία coach προσφέρει στον ηγέτη την δυνατότητα να αποκτήσει καλύτερη επίγνωση των καταστάσεων, να ανακαλύψει περισσότερες επιλογές, να πάρει εγκαίρως αποφάσεις καλής ποιότητας, να δημιουργήσει ένα πλαίσιο συναισθηματικής ασφάλειας για να τολμήσει τις αλλαγές που χρειάζονται, να αναπτύξει ψυχική ανθεκτικότητα, να διατηρήσει ισορροπημένη εργασιακή και προσωπική ζωή, κ.α. Επιπλέον, τα στελέχη συχνά ανακαλύπτουν στην πράξη με πολύ σκληρό τρόπο, σημαντικές ελλείψεις τους σε δεξιότητες απαραίτητες για την επιτυχία στον απαιτητικό εργασιακό στίβο. Όταν υποστηρίζονται με coaching τα στελέχη μαθαίνουν να αφουγκράζονται, να κάνουν τις κατάλληλες ερωτήσεις, να θέτουν σωστά τους στόχους για τα άτομα και τις ομάδες, να εμπνέουν, να κινητοποιούν και να στηρίζουν τους υφισταμένους τους σε συμφωνημένες δράσεις, να τους κάνουν να θέλουν να γίνονται συνεχώς καλύτεροι και να τους εμπλέκουν σε διεργασίες μάθησης, να προστατεύουν τις ομάδες από τις τοξικές συμπεριφορές των μελών και να καλλιεργούν θετικό κλίμα ακόμα και στις δυσκολίες. Μαθαίνουν να αναπτύσσουν τους ανθρώπους που τους εμπιστεύθηκε η επιχείρηση και αυτός νομίζω είναι ο πολυτιμότερος ρόλος ενός διευθυντικού στελέχους, διότι δημιουργεί κεφάλαιο ανεκτίμητης αξίας για την επιχείρηση. Οι εργαζόμενοι στην πρώτη γραμμή επίσης αντιμετωπίζουν συχνά σημαντικές προκλήσεις όπως οι ενδεχομένως προβληματικές σχέσεις με τον προϊστάμενο ή συναδέλφους, η αδυναμία να συνεργαστούν ως μέλη μιας ομάδας, η χαμηλή δημιουργικότητα, η αδυναμία εστίασης στον στόχο, η έλλειψη δεξιοτήτων, η απροθυμία να εκπαιδευτούν, να εξελιχθούν και να αναλάβουν νέους ρόλους και μερικές φορές η υπερβολική αντίσταση στις αλλαγές που όλοι οι άνθρωποι εμφανίζουμε ενστικτωδώς σε ένα βαθμό. Πως μπορεί μια επιχείρηση να διαχειριστεί τέτοια θέματα με επιτυχία που διαρκεί;
Στο coaching δεν δίνουμε συμβουλές. Διευκολύνουμε τον άνθρωπο να ξεκαθαρίσει τις σκέψεις του και να προχωρήσει αναπτύσσοντας τις δικές του δυνάμεις.
Δουλεύοντας με τους ανθρώπους και τις ομάδες εργασίας σε ένα πλαίσιο coaching. Έτσι η επιχείρηση κερδίζει αυξημένη εστίαση στους εταιρικούς στόχους, μεγαλύτερη αφοσίωση των εργαζομένων, αυξημένη παραγωγικότητα, ανάπτυξη της δημιουργικότητας, κουλτούρα μάθησης και καλές σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων της. Σε κάθε επίπεδο της οργανωτικής δομής, οι επιχειρήσεις έχουν να ωφεληθούν σημαντικά αξιοποιώντας ακόμη και περιστασιακά το coaching. H μέγιστη απόδοση φυσικά επιτυγχάνεται όταν με συστηματική δουλειά σε συνεργασία με έναν πιστοποιημένο επαγγελματία coach, οι άνθρωποι της επιχείρησης δημιουργούν και προωθούν κουλτούρα coaching σε όλη την οργάνωση. Tο coaching είναι ένα πολύ δυνατό εργαλείο για τις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες. Σήμερα, μικρές και μεγάλες επιχειρήσεις παγκοσμίως αξιοποιούν το coaching για να πετύχουν τα επιθυμητά αποτελέσματα και ταυτόχρονα ως μοχλό ανάπτυξης και εξέλιξης των στελεχών και των ομάδων εργασίας. Χιλιάδες επαγγελματίες πετυχαίνουν γρήγορα τους στόχους τους, βρίσκουν λύσεις στα προβλήματα τους και οδηγούν οι ίδιοι με αυτοπεποίθηση την δουλειά τους εκεί που ονειρεύονται, με την συνεργασία ενός επίσης επαγγελματία coach
Σε τι διαφέρει το επιχειρησιακό coaching από την παραδοσιακή συμβουλευτική (consulting);
Η μεγάλη διαφορά του coaching από την παραδοσιακή συμβουλευτική (consulting), έγκειται στο γεγονός ότι στο coaching παράγονται οι λύσεις και οι δράσεις καλλιεργώντας μια ισότιμη σχέση σύμπραξης των ενδιαφερομένων με τον coach. Σύμπραξη σε μια προκλητική και δημιουργική διαδικασία σκέψης μέσα στην οποία οι άνθρωποι εμπνέονται, αξιοποιούν και αναπτύσσουν τις προσωπικές δυνατότητες τους και επιπλέον τις δυνατότητες της ομάδας τους αν πρόκειται για team coaching. Κατά συνέπεια, κινητοποιούνται και δεσμεύονται ισχυρά για την υλοποίηση των πλάνων δράσης, αφού αυτά έχουν δημιουργηθεί κυρίως από τους ίδιους. Έτσι οι στόχοι επιτυγχάνονται εγκαίρως και ταυτόχρονα οι άνθρωποι και οι ομάδες μαθαίνουν να μαθαίνουν και να αναπτύσσονται.
Για τον επαγγελματία coach, το coaching είναι κυρίως τέχνη που αξιοποιεί στην πράξη γνώσεις και μεθοδολογίες από επιστήμες όπως η ψυχολογία, η κοινωνιολογία και η νευροεπιστήμη. Αξίζει να αναφέρουμε ότι έχει ιστορία πάνω από 50 χρόνια και ρίζες στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία και πρακτική, όπου τον 5ο αιώνα πΧ. ο Σωκράτης εφαρμόζει την μαιευτική μέθοδο του, κάνοντας κατάλληλες ερωτήσεις στον συνομιλητή του, ώστε εκείνος να οδηγηθεί από μόνος του σε αληθή συμπεράσματα.
Ο Mανόλης Καλογεράκης είναι Personal, Executive & Team Coach ICF, Εκπαιδευτής ενηλίκων και Διπλ. Μηχανικός ΕΜΠ.
