Την ανάγκη επιτάχυνσης των διαδικασιών υλοποίησης δημοσίων έργων, χωρίς υποχώρηση στις απαιτήσεις ασφάλειας και ποιότητας, ανέδειξαν οι παρεμβάσεις στελεχών της πολιτικής ηγεσίας, τεχνικών εταιρειών και συμβούλων υποδομών στο «Green Deal Greece 2026» του ΤΕΕ. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις καθυστερήσεις ωρίμανσης έργων, στο κόστος κατασκευής, στην αναθεώρηση τιμών και στην ανάγκη αποτελεσματικότερου σχεδιασμού των διαθέσιμων πόρων.
Οι τοποθετήσεις καταδεικνύουν ότι η επιτυχής υλοποίηση των υποδομών δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την εξασφάλιση χρηματοδότησης. Προϋποθέτει ώριμες μελέτες, λειτουργικό θεσμικό πλαίσιο, τεχνική επάρκεια και διαχείριση των κινδύνων κατασκευής.
Η ωρίμανση των μελετών ως βασικό εμπόδιο
Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Roikos Engineering Consultants, Κωνσταντίνος Καλέργης, ανέφερε ότι η καθυστέρηση στην ωρίμανση νέων έργων παραμένει σημαντικό πρόβλημα.
Σύμφωνα με την εκτίμησή του, ακόμη και εάν υπήρχε σήμερα διαθέσιμη χρηματοδότηση για την προετοιμασία έργων, σε ορισμένες περιπτώσεις θα μπορούσε να απαιτηθεί διάστημα περίπου τριών ετών μόνο για την ανάθεση των μελετών.
Η επισήμανση αφορά ουσιαστικά το χρονικό διάστημα πριν από την κατασκευή, όταν ένα έργο χρειάζεται να περάσει από διαδικασίες προετοιμασίας, ανάθεσης, εγκρίσεων και διαγωνισμών.
Δεν πρόκειται για γενικευμένη στατιστική μέτρηση όλων των έργων, αλλά για εκτίμηση στελέχους της αγοράς σχετικά με την υφιστάμενη λειτουργία του συστήματος.
Το ζήτημα της αναθεώρησης τιμών
Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ, Διονύσης Γεωργόπουλος, υποστήριξε ότι είναι απαραίτητη η δημιουργία μόνιμου μηχανισμού αναθεώρησης τιμών που θα αντανακλά τις πραγματικές μεταβολές στο κόστος των υλικών.
Η αναθεώρηση τιμών επηρεάζει άμεσα την οικονομική ισορροπία των εργολαβικών συμβάσεων.
Όταν οι συμβατικές τιμές δεν ανταποκρίνονται στο πραγματικό κόστος υλικών, ενέργειας και εξοπλισμού, αυξάνεται ο κίνδυνος οικονομικών αποκλίσεων, καθυστερήσεων ή δυσκολιών στην ολοκλήρωση των έργων.
Ο ίδιος επεσήμανε την επανεμφάνιση υψηλών εκπτώσεων στους διαγωνισμούς και τον κίνδυνο οι πρακτικές αυτές να επηρεάσουν την ποιότητα και τη βιωσιμότητα της κατασκευής.
Οι αναφορές αποτελούν επαγγελματικές τοποθετήσεις και όχι ανακοίνωση νέου υποχρεωτικού συστήματος αναθεώρησης τιμών.
Χρηματοδότηση και προτεραιοποίηση
Από την πλευρά της πολιτικής ηγεσίας επισημάνθηκε η ανάγκη ιεράρχησης των έργων σε περιβάλλον δημοσιονομικών και χρηματοδοτικών περιορισμών.
Η προτεραιοποίηση αποκτά σημασία κυρίως όταν τα διαθέσιμα κεφάλαια δεν επαρκούν για την ταυτόχρονη εκτέλεση του συνόλου των σχεδιαζόμενων υποδομών.
Σε αυτό το πλαίσιο, η τεκμηρίωση αναμενόμενων ωφελειών, η ωριμότητα των μελετών και η δυνατότητα πραγματικής ολοκλήρωσης αποκτούν αυξημένη βαρύτητα.
Η ύπαρξη ενός έργου σε στρατηγικό σχεδιασμό δεν ταυτίζεται με εγκεκριμένη χρηματοδότηση, δημοπράτηση ή υπογραφή σύμβασης.
Ο ρόλος των τεχνικών συμβούλων
Ο Chief Technical Officer Construction Management Services της PLANET, Δημήτρης Αρβανίτης, ανέδειξε τη συμβολή του τεχνικού συμβούλου στον προληπτικό εντοπισμό δυσκολιών και στην παρακολούθηση σύνθετων έργων.
Η τεχνική υποστήριξη μπορεί να συνεισφέρει στη διαχείριση μελετητικών εκκρεμοτήτων, στον συντονισμό εμπλεκόμενων φορέων, στην παρακολούθηση χρονοδιαγραμμάτων και στον έλεγχο κρίσιμων τεχνικών διαδικασιών.
Πρόκειται για λειτουργίες που αποκτούν ιδιαίτερη σημασία σε έργα με πολλές ειδικότητες, σύνθετα συμβατικά αντικείμενα ή ανάγκη συνεχούς συντονισμού.
Επεκτάσεις του Μετρό και νέες υποδομές
Στο ίδιο συνέδριο παρουσιάστηκαν στοιχεία για επεκτάσεις αστικών συγκοινωνιακών υποδομών.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικό Μετρό, Χρήστος Φαφούτης, ανέφερε ότι η επέκταση της Γραμμής 2 προς το Ίλιον, μήκους περίπου τεσσάρων χιλιομέτρων και με τρεις σταθμούς, αποτελεί επόμενη προτεραιότητα.
Σύμφωνα με τη δημόσια τοποθέτηση, οι περιβαλλοντικές εγκρίσεις έχουν ολοκληρωθεί και ακολουθεί ανάλυση κόστους-οφέλους για την αναζήτηση χρηματοδότησης.
Εξετάζονται επίσης εναλλακτικές χαράξεις για την επέκταση του Μετρό προς τη Γλυφάδα.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν τη συνέχεια του σχεδιασμού, αλλά δεν σημαίνουν ότι όλες οι αναφερόμενες επεκτάσεις έχουν εισέλθει σε φάση πλήρους κατασκευής.
Τι προκύπτει για την τεχνική αγορά
Οι παρεμβάσεις συνθέτουν ένα κοινό συμπέρασμα: η επιτάχυνση των έργων απαιτεί ταυτόχρονη αντιμετώπιση των θεσμικών, μελετητικών, χρηματοδοτικών και κατασκευαστικών εμποδίων.
Για μελετητικά γραφεία, αναδόχους και τεχνικούς συμβούλους, προτεραιότητες παραμένουν η ποιότητα της προετοιμασίας, η σαφής κατανομή ευθυνών, η διαχείριση του κατασκευαστικού κόστους και η έγκαιρη αντιμετώπιση τεχνικών κινδύνων.
Η συζήτηση στο ΤΕΕ παρέχει σημαντικές ενδείξεις για τις προτεραιότητες των φορέων και της αγοράς. Η εφαρμογή νέων συγκεκριμένων μέτρων, ωστόσο, θα απαιτήσει αντίστοιχες νομοθετικές, χρηματοδοτικές ή συμβατικές πράξεις.
Πηγές
- ΤΕΕ, δελτίο Τύπου «Πώς θα επιταχυνθούν με ασφάλεια τα δημόσια έργα – Κλειδί η χρηματοδότηση», 03/11/2026: https://web.tee.gr/deltia-tupoy/deltio-typoy-tee-03-11-2026-3/
- ΤΕΕ, τοποθέτηση Χρίστου Δήμα στο Green Deal Greece 2026, 03/11/2026: https://web.tee.gr/eidisis/christos-dimas-sto-green-deal-greece-2026-toy/
