Κομβική θετική αλλαγή στο «καθεστώς» ρύθμισης ασφαλιστικών χρεών των ελευθέρων επαγγελματιών πέρασε με τροπολογία στο νομοσχέδιο για τη μεταρρύθμιση της επικουρικής ασφάλισης, το οποίο ψηφίστηκε πρόσφατα.
Ο λόγος για διάταξη που προβλέπει τη διατήρηση του επανυπολογισμού-“κουρέματος” των οφειλών στην περίπτωση απώλειας της ρύθμισης των 120 δόσεων.
Υπενθυμίζεται πως με διάταξη της προηγούμενης κυβέρνησης προέκυπτε “κούρεμα” έως 60% στις κύριες ασφαλιστικές οφειλές των επαγγελματιών, εφόσον επέλεγαν τον επανυπολογισμό τους με βάση τον ασφαλιστικό νόμο Κατρούγκαλου (ως ποσοστό 26,9% επί του βασικού μισθού των 586 ευρώ/μήνα) και έπειτα την αποπληρωμή τους σε έως 120 δόσεις.
Σε περίπτωση, όμως, που ένας επαγγελματίας αθετούσε τους όρους της ρύθμισης (π.χ. δεν πλήρωνε τις δόσεις ή δεν πλήρωνε τις τρέχουσες εισφορές), όχι μόνο θα έχανε τη ρύθμιση, αλλά οι οφειλές του θα επανέρχονταν στο ύψος όπου βρίσκονταν πριν επανυπολογιστούν-“κουρευτούν”, αφού αφαιρούνταν, βέβαια, τα ποσά τα οποία είχε καταβάλει έως τότε.
Αυτό πλέον δεν ισχύει, και έτσι, ακόμα και αν χάσει ένας επαγγελματίας τις 120 δόσεις, το χρέος του θα παραμείνει “κουρεμένο” και, με αυτόν τον τρόπο, θα μπορεί ανά πάσα στιγμή, με καλύτερους όρους (με την έννοια ότι θα παραμείνει μειωμένο), να το εξοφλήσει εφάπαξ ή μέσω άλλων ρυθμίσεων (12 δόσεων, 120 δόσεων αν είναι πληττόμενος).
Το νέο “καθεστώς”
Πιο αναλυτικά, με το νέο πλαίσιο, όποιος χάσει τη ρύθμιση των 120 δόσεων δεν θα δει την κύρια οφειλή του να επανέρχεται περίπου στο προ επανυπολογισμού-“κουρέματος” επίπεδο.
Η κύρια οφειλή του θα μείνει στο επίπεδο όπου βρισκόταν κατά τη στιγμή απώλειας της ρύθμισης.
Δεν προβλέπεται, όμως, με τη νέα διάταξη Χατζηδάκη, η διατήρηση του “κουρέματος” των προσαυξήσεων που συνόδευαν την ένταξη στη ρύθμιση των 120 δόσεων. Υπενθυμίζεται πως η διάταξη της προηγούμενης κυβέρνησης προβλέπει “κούρεμα” 85% επί των προσαυξήσεων.
Οι προσαυξήσεις, σύμφωνα τουλάχιστον με όσα προκύπτουν από την εν λόγω διάταξη (εκτός αν προσδιοριστεί διαφορετικά από επερχόμενη Υπουργική Απόφαση ή εγκύκλιο), θα επανέλθουν (στο 100%), όπως αντιστοιχούν στην εναπομείνασα κύρια οφειλή. Επίσης, η διατήρηση του επανυπολογισμού-“κουρέματος” της κύριας οφειλής δεν σημαίνει με οποιονδήποτε τρόπο διατήρηση των άλλων ευεργετημάτων της ρύθμισης, όπως η αναστολή των μέτρων αναγκαστικής είσπραξης. Με άλλα λόγια, η δυνατότητα των κατασχέσεων, μετά την απώλεια των 120 δόσεων, επανέρχεται, με θετικό στοιχείο το εξής: Θα αφορά το “κουρεμένο” ποσό κύριας οφειλής και όχι το αρχικό (μειωμένο κατά τα ποσά που καταβλήθηκαν).
Από εκεί και πέρα, ο οφειλέτης θα μπορεί να εξοφλήσει τα χρέη αυτά (επανυπολογισθείσα κύρια οφειλή μείον τα καταβληθέντα ποσά συν τις αρχικές προσαυξήσεις) με τρεις τρόπους: εφάπαξ, με καταβολές “έναντι” οφειλής ή με την “πάγια ρύθμιση” των 12 δόσεων.
Πότε χάνεται η ρύθμιση
Σύμφωνα με την υφιστάμενη διάταξη, η ρύθμιση των 120 δόσεων χάνεται σε αυτές τις περιπτώσεις (σ.σ. δεν λειτουργούν σωρευτικά, δηλαδή αρκεί η αθέτηση μίας και μόνο από τις παρακάτω υποχρεώσεις για την απώλεια της ρύθμισης):
– Μη καταβολή ποσού δόσεων που αντιστοιχεί σε 2 δόσεις της ρύθμισης.
– Μη καταβολή βεβαιωμένων οφειλών που δημιουργήθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. Ειδικά επί μη μισθωτών ασφαλισμένων, ως βεβαιωμένες οφειλές νοούνται αυτές που προκύπτουν μετά το πέρας της ετήσιας εκκαθάρισης και βεβαιώνονται στο ΚΕΑΟ.
– Μη πληρωμή, εντός 3 μηνών από την άρση της αναστολής ή της αμφισβήτησης, των οφειλών που κατά την ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση τελούσαν σε αναστολή είσπραξης, δικαστική ή διοικητική ή εκ του νόμου, ή αμφισβητούνταν με την άσκηση προσφυγής ή ένδικου βοηθήματος ή μέσου και δεν υπήχθησαν στη ρύθμιση των 120 δόσεων.
– Μη πληρωμή του συνόλου των δόσεων που αντιστοιχούν στο διάστημα από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης έως την επίδοση της απορριπτικής απόφασης.
Δυνατότητα επανένταξης
Ειδικά, όμως, για τους πληττόμενους ελεύθερους επαγγελματίες, έχει ψηφιστεί διάταξη που προβλέπει τη δυνατότητα επανένταξης στη ρύθμιση των 120 δόσεων (όπως και σε κάθε άλλη), εφόσον την έχασαν μεταξύ 1ης Μαρτίου 2020 και 31 Ιουλίου 2021 (εν πολλοίς, δηλαδή, κατά την περίοδο των lockdown).
Προϋπόθεση για την επανένταξη σε ρύθμιση είναι η καταβολή δύο δόσεων (Αυγούστου και Σεπτεμβρίου) μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου 2021.
Οι δόσεις οι οποίες δεν καταβλήθηκαν μεταξύ Μαρτίου 2020 και Ιουλίου 2021 θα μπορούν να πληρωθούν στο τέλος της ρύθμισης. Η επανένταξη γίνεται με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις της ρύθμισης που χάθηκε αρχικά.
Ποιοι δικαιούνται αίτηση
Επίσης, έως τις 31 Σεπτεμβρίου, μπορούν όσοι οφειλέτες (πληττόμενοι και μη) έχουν υποβάλει αίτημα προσδιορισμού οφειλών έως 7 Οκτωβρίου 2019 να υποβάλουν αίτημα ένταξης στη ρύθμιση των 120 δόσεων.
Έτσι, όποιος ελεύθερος επαγγελματίας αιτήθηκε στο Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών τον προσδιορισμό των χρεών για την περίοδο 2002-2016 προς τον τέως ΟΑΕΕ έως τις 7 Οκτωβρίου 2019, αλλά αυτός δεν έχει γίνει ακόμη με ευθύνη των αρμοδίων υπηρεσιών, μπορεί να υποβάλει αίτηση για ένταξη των χρεών του (με παράλληλη δυνατότητα επανυπολογισμού-“κουρέματός” τους) μέχρι την τελευταία μέρα του τρέχοντος μήνα.
