Από το «κόσκινο» των ελεγκτικών αρχών περνούν μεταβιβάσεις ακινήτων που θεωρούνται «ύποπτες»: Έμφαση δίνουν οι ελεγκτές της Εφορίας σε ακίνητα που «άλλαξαν χέρια» με το τίμημα να καταβάλλεται σε μετρητά, αλλά και σε συναλλαγές μεγάλης αξίας που έχουν χαρακτηριστικά «εικονικότητας». Στο «μικροσκόπιο» είναι και υποθέσεις φόρου μεταβίβασης κληρονομικών, δωρεών και γονικών παροχών με το «ενισχυμένο» αφορολόγητο των 800.000 ευρώ.
Ψηλά στη λίστα και υποθέσεις κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών για φόρο μεταβίβασης, οι οποίες παραγράφονται στις 31 Δεκεμβρίου 2025 και αφορούν ακίνητα που δεν εντάσσονται στο αντικειμενικό σύστημα προσδιορισμού αξίας και στα οποία δεν έχει γίνει δεκτή από τον φορολογούμενο η προεκτίμηση / προσωρινή αξία της ΔΟΥ.
Πώς επιλέγονται οι υποθέσεις που ελέγχονται εξονυχιστικά
Η επιλογή των υποθέσεων που μπαίνουν στο «μικροσκόπιο» των ελεγκτικών αρχών, γίνεται με βάση αυτοματοποιημένο μοντέλο αντικειμενικής αξιολόγησης κατόπιν εφαρμογής κριτηρίων ανάλυσης κινδύνου, το οποίο «σκανάρει» μια σειρά από δεδομένα που λαμβάνει από την εφορία, τις τράπεζες, τα συμβολαιογραφικά αρχεία και τις δηλώσεις ΕΝΦΙΑ και γενικότερα από όσες πηγές πληροφόρησης έχει στη διάθεσή της η ΑΑΔΕ.
Την περασμένη χρονιά τα Ελεγκτικά Κέντρα και το Κέντρο Ελέγχου Φορολογούμενων Μεγάλου Πλούτου διενήργησαν 1.107 ελέγχους σε υποθέσεις φορολογίας κεφαλαίου, καταλογίζοντας φόρους και πρόστιμα ύψους 12,47 εκατ. ευρώ.
Ποιοι μπαίνουν στο «μικροσκόπιο» των αρχών
Ποιες είναι λοιπόν οι υποθέσεις που θα περάσουν από το «κόσκινο» των ελεγκτικών αρχών;
- Υποθέσεις φορολογίας μεταβίβασης ακινήτων με προσωρινή αξία ακινήτου. Οι υποθέσεις αυτές αφορούν ακίνητα σε περιοχές εκτός αντικειμενικών αξιών, όπου δεν έχει γίνει δεκτή από τον φορολογούμενο η προεκτίμηση / προσωρινή αξία της ΔΟΥ και η διαφορά δηλωθείσας αξίας και προεκτίμησης υπερβαίνει το 30% ή η αξία της προεκτίμησης υπερβαίνει τα 100.000 ευρώ. Στις περιπτώσεις αυτές ελέγχονται οι προϋποθέσεις απαλλαγής από τον φόρο μεταβίβασης, το εμβαδόν των ακινήτων, καθώς και η αναγραφόμενη στο συμβόλαιο τιμή του ακινήτου.
- Υποθέσεις γονικών παροχών πρώτης κατοικίας. Στις υποθέσεις αυτές ελέγχεται εάν το τέκνο δικαιούται απαλλαγή από τον φόρο γονικής παροχής λόγω πρώτης κατοικίας.
- Υποθέσεις φορολογίας μεταβίβασης ακινήτων για τις οποίες χορηγήθηκε απαλλαγή πρώτης κατοικίας με κριτήριο το ύψος της αξίας του ακινήτου.
- Υποθέσεις φορολογίας κληρονομιών – δωρεών – γονικών παροχών στις οποίες περιλαμβάνονται κινητές αξίες, μετοχές, μερίδια, μερίδες και γενικά επιχειρήσεις (μη εισηγμένες σε χρηματιστήριο).
- Υποθέσεις ειδικού φόρου επί των ακινήτων, ως προς τα δικαιολογητικά απαλλαγής που επικαλείται ο κάτοχος.
- Υποθέσεις μεταβίβασης ακινήτων με μετρητά, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν το κόστος αγοράς καλύπτεται από τα εισοδήματα του αγοραστή ή χρηματοδότησε την αγορά με δάνειο. Με βάση τον σχετικό νόμο, από τις 11 Δεκεμβρίου του 2023 καταργήθηκαν τα μετρητά και έγινε υποχρεωτική η χρήση τραπεζικών μέσων πληρωμής για την καταβολή του τιμήματος κατά τη σύνταξη συμβολαιογραφικών πράξεων μεταβίβασης ακινήτων. Οι έλεγχοι επικεντρώνονται σε μεταβιβάσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2020 και το 2021.
- Υποθέσεις μεταβίβασης ακινήτων σε αλλοδαπούς, στο πλαίσιο του προγράμματος «Χρυσή Βίζα». Στόχος είναι ο έλεγχος της διακίνησης «μαύρου χρήματος» μέσω των αγοραπωλησιών ακινήτων από αλλοδαπούς, προκειμένου να εξακριβωθεί εάν αυτές είναι πραγματικές ή πρόκειται για «μπροστινούς» Ελλήνων και, σε κάθε περίπτωση, εάν πραγματοποιούνται με χρήματα νόμιμα και φορολογημένα.
- Υποθέσεις που αφορούν την προσκόμιση του πιστοποιητικού πληρωμής ή απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ για τα μεταβιβαζόμενα ακίνητα.
