Του Δημήτρη Δελεβέγκου
Για πολλοστή φορά διευρύνεται το χάσμα μεταξύ των πρώτης κατηγορίας και ποιοτικών ακινήτων και των επαγγελματικών ιδιοκτησιών που βρίσκονται σε δευτερεύουσες εμπορικές αρτηρίες.
Αιτία είναι η πανδημική κρίση που έχει εξανεμίσει το, έστω περιορισμένο, μισθωτικό -και σε ορισμένες περιπτώσεις αγοραστικό ενδιαφέρον- που είχαν αρχίσει να προσελκύουν, προ κρίσης, καταστήματα και γραφεία σε μη δημοφιλείς εμπορικές οδούς.
Το ζήτημα όμως, είναι εάν θα ενισχυθεί ο αριθμός των κενών καταστημάτων στις β’ κατηγορίας εμπορικές οδούς, γεγονός που θα εξαρτηθεί από το σε ποιο βαθμό θα στεφθούν με επιτυχία οι διαπραγματεύσεις μεταξύ ιδιοκτητών και ενοικιαστών, βάσει του μέτρου του υπουργείου Οικονομικών για παροχή φοροαπαλλαγών έναντι οικειοθελούς μείωσης του ενοικίου σε ποσοστό 30% για το διάστημα Οκτώβριος – Δεκέμβριος.
Εκτιμήσεις παραγόντων της αγοράς αναφέρουν ότι οι δύο πλευρές θα τείνουν να καταλήγουν σε συμφωνία με κίνητρο και την εξασφάλιση έκπτωσης φόρου. Στην αρχή της χρηματοπιστωτικής κρίσης, σημαντικός αριθμός ιδιοκτητών-που διέθεταν ρευστότητα λόγω των καλών αποδόσεων που είχαν προηγηθεί τα χρόνια των παχειών αγελάδων- προτιμούσε να διατηρεί κενά τα καταστήματα, παρά να προχωρήσει στην ενοικίασή τους, σε χαμηλότερη, συγκριτικά με την προσδοκώμενη τιμή μίσθωσης.
Σε κάθε περίπτωση, κατά τους επόμενους μήνες θα φανεί κατά πόσο το μέτρο της οικειοθελούς μείωσης των μισθωμάτων θα προχωρήσει, ενώ ερώτημα αποτελεί εάν η περικοπή του 30% του ενοικίου θα είναι αρκετή για να αντισταθμιστούν οι ενδεχόμενες απώλειες.
Κι αυτό διότι ανεξαρτήτως της μείωσης του ενοικίου, η επιδείνωση των θεμελιωδών μεγεθών της οικονομίας, που έχει οδηγήσει στη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των καταναλωτών, έχει καταστήσει αβέβαιη την μοίρα των επαγγελματικών ακινήτων σε δεύτερης κατηγορίας εμπορικές αρτηρίες.
Στον αντίποδα, καταστήματα και γραφεία σε καλής προβολής τοποθεσίες αναμένεται να συμπιεστούν λιγότερο από τις επιπτώσεις λόγω Covid-19, κάτι, βέβαια, που θα εξαρτηθεί και από τη διάρκεια της κρίσης, όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς.
Όσον αφορά τον “αέρα”, ειδικοί αναφέρουν πως θα εξακολουθήσει να υφίσταται για τα καλής ποιότητας επαγγελματικά ακίνητα. Και αυτό, όμως, μένει να φανεί, καθώς ακόμη δεν έχουν πραγματοποιηθεί συναλλαγές και γι’ αυτό δεν υφίστανται ακόμη δεδομένα τιμών. Το 2019 οι τιμές ενοικίασης καταστημάτων στην οδό Ερμού ενισχύθηκαν περίπου 10% σε σχέση με το 2018, φτάνοντας τα 285 ευρώ/τ.μ., αύξηση που επέτρεψε την αναπλήρωση του μεγαλύτερου μέρους των απωλειών κατά το peak της οικονομικής κρίσης, από το 2011 έως και το 2015. Κατά την κρίση, η μέση τιμή ενοικίου είχε υποχωρήσει σε περίπου 160 ευρώ ανά τ.μ.
