Σήμερα στο Λουξεμβούργο όπου συνεδριάζουν οι υπουργοί Ενέργειας και Υποδομών της ΕΕ, έπειτα από τη Σύνοδο Κορυφής της 21ης και 22ας Οκτωβρίου, οι 27 θα προσπαθήσουν να βρουν μια χρυσή τομή παρά τις μεγάλες διαφορές που υπάρχουν ανάμεσα στα κράτη – μέλη.
Οι τρεις αυτές διαφορετικές περιλαμβάνουν τα κράτη – μέλη που δεν επιθυμούν καμία ριζική μεταρρύθμιση στην αγορά ενέργειας, καθώς θεωρούν ότι οι αυξήσεις των τιμών θα είναι προσωρινές, ζητώντας παράλληλα την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για μειωθεί η εξάρτηση της ΕΕ από το φυσικό αέριο που εισάγει κυρίως από τη Ρωσία και δευτερευόντως την Νορβηγία, αυτά που ζητούν ριζικές μεταρρυθμίσεις και τέλος τα κράτη – μέλη που εξαρτώνται από τα ορυκτά καύσιμα και κατηγορούν την κλιματική πολιτική της ΕΕ για τις αυξήσεις στην αγορά ενέργειας.
Στην πρώτη ομάδα βρίσκονται η Γερμανία, το Λουξεμβούργο, η Δανία, η Αυστρία, η Εσθονία, η Ολλανδία, η Φινλανδία, η Λετονία και η Ιρλανδία, οι οποίες μία ημέρα πριν το Συμβούλιο Ενέργειας της ΕΕ συνυπέγραψαν επιστολή με την οποία απορρίπτουν κατηγορηματικά κάθε μεταρρύθμιση στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Στη δεύτερη ομάδα βρίσκονται κυρίως η Γαλλία και η Ισπανία, μαζί με τη Ρουμανία και την Ελλάδα, οι οποίες ζητούν λιγότερο ή περισσότερο μεταρρυθμίσεις στην αγορά ενέργειας της ΕΕ, τονίζοντας πως είναι άδικο η ενέργεια που παράγεται από φθηνές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ή ακόμα και από πυρηνικούς αντιδραστήρες, να πωλείται στην ίδια τιμή με αυτήν που παράγεται από δαπανηρές και ρυπογόνες πηγές ορυκτών καυσίμων.
Στην τελευταία ομάδα βρίσκονται κράτη – μέλη της ανατολικής και κεντρικής Ευρώπης, όπως η Πολωνία και η Τσεχία.
Οι υπουργοί Ενέργειας της ΕΕ θα προσπαθήσουν να τετραγωνίσουν τον κύκλο περιορίζοντας τις αντιδράσεις καταναλωτών και επιχειρήσεων για την αύξηση της τιμής της ενέργειας και συνεπώς μιας πληθώρας αγαθών και προϊόντων, συνεχίζοντας τους στόχους της ΕΕ για την απεξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα, υπερασπίζοντας παράλληλα και την απελευθερωμένη αγορά ενέργειας.
Προσερχόμενη στο Συμβούλιο της ΕΕ, η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον υπογράμμισε ότι το μήνυμα από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ήταν ξεκάθαρο καθώς οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ κάλεσαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μελετήσει τη λειτουργία των αγορών φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού, καθώς και την αγορά του συστήματος εμπορίας εκπομπών της ΕΕ, με τη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA). Την ίδια στιγμή ζήτησαν από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να αξιοποιήσουν επειγόντως με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την εργαλειοθήκη για την παροχή βραχυπρόθεσμης ανακούφισης στους πλέον ευάλωτους καταναλωτές και για τη στήριξη των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλομορφία και την ιδιαιτερότητα της κατάστασης που επικρατεί σε κάθε κράτος μέλος. Ωστόσο, όπως σημείωσε η Επίτροπος Σίμσον, έχουν σταλεί πολλά και διαφορετικά μηνύματα από τα κράτη – μέλη της ΕΕ.
Υπενθυμίζεται ότι στις 13 Οκτωβρίου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε μια “εργαλειοθήκη” για την αντιμετώπιση της ραγδαίας αύξησης της τιμής του φυσικού αερίου και της ενέργειας παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ώστε να προσφέρει στα κράτη – μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μια σειρά προτάσεων για να μετριάσουν τις συνέπειες σε καταναλωτές και επιχειρήσεις.
Συγκεκριμένα:
Βραχυπρόθεσμα μέτρα
– Παροχή έκτακτης στήριξης του εισοδήματος για ευάλωτους καταναλωτές, για παράδειγμα μέσω κουπονιών ή μερικών πληρωμών λογαριασμών, τα οποία μπορούν να χρηματοδοτηθούν από από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS)
– Προσωρινές αναβολές στην πληρωμή λογαριασμών
– Παροχή προσωρινών, στοχευμένων μειώσεων των φορολογικών συντελεστών για τα ευάλωτα νοικοκυριά.
– Παροχή βοήθειας σε εταιρείες ή βιομηχανίες, σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.
– Ενίσχυση της διεθνούς ενεργειακής προβολής για τη διασφάλιση της διαφάνειας, της ρευστότητας και της ευελιξίας των διεθνών αγορών.
– Έρευνες για πιθανές πρακτικές αθέμιτου ανταγωνισμού
– Διευκόλυνση ευρύτερης πρόσβασης σε συμφωνίες αγοράς ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και
Μεσοπρόθεσμα μέτρα
– Ενίσχυση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ανακαινίσεις για καλύτερη ενεργειακή απόδοση και επιτάχυνση των δημοπρασιών και διαδικασιών αδειοδότησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
– Ανάπτυξη της δυνατότητας αποθήκευσης ενέργειας
– Να εξεταστεί το ενδεχόμενο αναθεώρησης του κανονισμού εφοδιασμού για να διασφαλιστεί η καλύτερη χρήση και λειτουργία των αποθεμάτων αερίου στην Ευρώπη ·
– Να διερευνηθούν τα πιθανά οφέλη των εθελοντικών κοινών προμηθειών από τα κράτη μέλη των αποθεμάτων φυσικού αερίου
– Ενίσχυση του ρόλου των καταναλωτών στην αγορά ενέργειας, ώστε να μπορούν ευκολότερα να επιλέγουν και να αλλάζουν παρόχους και προμηθευτές, να παράγουν τη δική τους ηλεκτρική ενέργεια και να συμμετέχουν σε ενεργειακές κοινότητες.
Μια πρόταση, έως τον Δεκέμβριο του 2021, εκ μέρους του Συμβουλίου που θα παρέχει περαιτέρω καθοδήγηση στα κράτη μέλη σχετικά με τον καλύτερο τρόπο αντιμετώπισης των κοινωνικών και εργασιακών πτυχών της πράσινης μετάβασης.
