Γεγονός είναι η επιστροφή του “Καθαρού Δακτυλίου” από τις 25 Οκτωβρίου στην Αθήνα. Πρόκειται για ένα Δακτύλιο που ναι μεν στηρίζεται στη λογική των μονών-ζυγών αλλά θα επιτρέπει πλέον την είσοδο σε πολύ λιγότερα οχήματα από όσα μέχρι και σήμερα επιτρέπονταν. Είναι ένα πρώτο μέτρο καταπολέμησης της εικόνας κυκλοφοριακής συμφόρησης που παρουσιάζει η πόλη για πολλές ώρες κατά τη διάρκεια της ημέρας από τον Σεπτέμβριο.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις που έκανε ο υπουργός Μεταφορών Κώστας Καραμανλής ο Καθαρός Δακτύλιος θα καταργεί όλα τα «παραθυράκια» και τις εξαιρέσεις, ενώ εντάσσεται στο πρόγραμμα «Ανάσα για την Αθήνα», το οποίο περιλαμβάνει τρία στάδια λήψης μέτρων: άμεσα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
Μια νέα προσέγγιση
Έτσι, στις 25 Οκτωβρίου ξεκινά μια νέα πολιτική για την είσοδο των οχημάτων στα όρια του Δακτυλίου της Αθήνας. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, κατά πάσα πιθανότητα χάνουν την δυνατότητα εισόδου σε αυτό τα αυτοκίνητα με νέας τεχνολογίας diesel κινητήρα, στα οποία είχε επιτραπεί η καθημερινή διέλευση.
Επίσης ανακατατάξεις θα έχουμε στην άδεια φορτοεκφορτώσεων και ανεφοδιασμού που σήμερα παρουσιάζει σημαντικές παραδοξότητες και φαίνεται να επηρεάζει και να επιβαρύνει την κίνηση στο κέντρο της πρωτεύουσας.
Αντίθετα, τα υβριδικά οχήματα όπως φαίνεται κερδίζουν -προς το παρόν- το στοίχημα της εισόδου, ενώ ελεύθερα θα μπορούν να κινούνται τα ηλεκτρικά οχήματα.
Σταδιακά το μέτρο θα αυστηροποιηθεί με στόχο κάποια στιγμή είσοδο στον Δακτύλιο να έχουν μόνο τα ηλεκτρικά οχήματα. Άλλωστε σε πρόσφατη συνέντευξη του ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κώστας Καραμανλής, τόνισε πως “Αυτός ο δακτύλιος θα βασίζεται σε πρώτη φάση στη λογική των μονών – ζυγών. Αλλά με μία θεμελιώδη διαφορά: Τέρμα οι χιλιάδες εξαιρέσεις και κομμένα όλα τα παραθυράκια. Μέχρι σήμερα υπάρχουν πάρα πολλά αυτοκίνητα τα οποία εξαιρούνται από το δακτύλιο. Αυτό θα λήξει. Ο μόνος τύπος αυτοκινήτων που θα εξαιρούνται θα είναι τα ηλεκτρικά, για αυτό θα το ονομάσουμε Καθαρό Δακτύλιο”.
Οι βασικές αρχές – Τα βήματα προς τον Πράσινο Δακτύλιο
Η βασική αρχή είναι η αυστηροποίηση των ελέγχων εισόδου και εδώ η αστυνόμευση θα παίξει καταλυτικό ρόλο. Άλλωστε μην ξεχνάμε ότι ο Δακτύλιος έχει να λειτουργήσει σχεδόν 1,5 έτος. Αυτό σημαίνει πως δεν θα έχουμε ραγδαίες μεταβολές αλλά σταδιακές. Θα εξετάζεται η κάθε φορά εφαρμογή των νέων μέτρων και στη συνέχεια η αυστηροποίηση θα πηγαίνει και ένα βήμα παραπέρα. Θα είναι ένας μηχανισμός που σκοπό θα έχει να δρα βελτιωτικά και διορθωτικά.
Παράλληλα στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών γίνεται συνολικός ανασχεδιασμός για να φτάσουμε στον Πράσινο Δακτύλιο. Καθώς στο πέρασμα του χρόνου η πόλη αλλάζει, εξετάζονται τα σημερινά γεωγραφικά όρια του Δακτυλίου που είναι οριοθετημένα από τη δεκαετία του 1990.
Μία σκέψη για παράδειγμα είναι να επιτραπεί η χρήση της λεωφορειολωρίδας σε οχήματα πολλών επιβατών (όπως αυτά των οκτώ επιβατών), δίνοντας κίνητρο στη χρήση τους.
Οι αλλαγές θα στηρίζονται σε τρία βήματα:
-Τα άμεσα μέτρα με την ενεργοποίηση μονών-ζυγών και την ελαχιστοποίηση των εξαιρέσεων.
-Τα μεσοπρόθεσμα μέτρα με την ελεγχόμενη και με αυστηρά περιβαλλοντικά κριτήρια είσοδο ακόμα και για ταξί-φορτηγά.
-Τα μακροπρόθεσμα μέτρα που θα είναι η εφαρμογή του Πράσινου Δακτυλίου.
Το Παρατηρητήριο Μεταφορών
Σημαντικό ρόλο σε αυτό θα παίξει η αποδοχή από το υπουργείο ΥΠΟΜΕ της πρόταση του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων (ΣΕΣ) για την ίδρυση παρατηρητηρίου Μεταφορών. Σε αυτό το υπουργείο θα έχει τον πρωτεύοντα ρόλο και θα συνεργάζεται με την Περιφέρεια, τον Δήμο Αθηναίων, το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, τον ΣΕΣ κ.α.
Η βασική θεωρία είναι πως οι συγκοινωνίες είναι ένας ζωντανός οργανισμός που εξελίσσεται, άρα θα πρέπει μαζί να εξελίσσονται και τα όποια μέτρα τιθάσευσης του κυκλοφοριακού προβλήματος. Βάσει αυτού, χρήσιμο θα είναι σε πρώτη φάση να υπάρξει ένας μηχανισμός συλλογής δεδομένης κίνησης και με τα αποτελέσματα να γίνονται παρεμβάσεις.
Επίσης όσο ανεβαίνει το ποσοστό εμβολιασμού, τόσο περισσότερο θα επιστρέφουν οι επιβάτες στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Αυτό σε συνδυασμό με την σχεδιαζόμενη ενίσχυση των οδικών συγκοινωνιών, δηλαδή με την αύξηση των διαθέσιμων προς δρομολόγηση λεωφορείων θεωρείται πως θα μπορέσει να συμβάλλει βελτιωτικά στην εικόνα του δύσκολου κυκλοφοριακού προβλήματος της Αθήνας.
Οι φορτοεκφορτώσεις
Παράλληλα όπως αναφέρθηκε παραπάνω, στο στόχαστρο έχουν μπει οι φορτο-εκφορτώσεις. Ο τρόπος τήρησης των ορίων και των ωρών εισόδου επανεξετάζεται μαζί με την Περιφέρεια.
Σήμερα το πλαίσιο εισόδου είναι κάπως ασαφές μιας και στη μπλε ζώνη που περιλαμβάνει το κέντρο ενώ ισχύει απαγόρευση για τα βαρέα οχήματα, επιτρέπει την κίνηση τους σε συγκεκριμένους άξονες.
Επίσης σήμερα επιτρέπονται οι φορτοεκφορτώσεις σε ώρες μεγάλης αιχμής (π.χ. 7-11 το πρωί και 2.30-5 το μεσημέρι) με αποτέλεσμα να επιβαρύνεται ακόμα περισσότερο η κίνηση.
Σε αυτά τα μέτρα εξετάζεται ανασχεδιασμός ωραρίων εισόδου και να μην υπάρχουν εξαιρέσεις.
Τέλος σημαντικό ρόλο παίζει και η αστυνόμευση στην στάθμευση καθώς σύμφωνα με έρευνες η κίνηση μπορεί να αυξηθεί έως και 20% από οχήματα που προσπαθούν να βρουν θέση στάθμευσης κυρίως τις ώρες αιχμής.
Τα σημερινά όρια του Δακτυλίου
Σήμερα ο λεγόμενος “μικρός Δακτύλιος” έχει τα εξής όρια: Αλεξάνδρας – Ζαχάρωφ – Μεσογείων – Φειδιππίδου – Μιχαλακοπούλου – Σπ. Μερκούρη – Βρυάξιδος – Υμηττού – Ηλ. Ηλιού – Αμβρ. Φραντζή – Συγγρού – Χαμοστέρνας – Πειραιώς – Ιερά Οδός – Κωνσταντινουπόλεως – Αχιλλέως – Πλατεία Καραϊσκάκη – Καρόλου – Μάρνη – 28ης Οκτωβρίου (Πατησίων) – Αλεξάνδρας.
