Εδώ και πολύ καιρό από το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών είχαν «σημαδέψει» ως ιδιαιτέρα σημαντική την περίπτωση της προώθησης του διαγωνισμού, τμηματικά, για την κατασκευή του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης, τόσο για τα αναπτυξιακά οφέλη του, όσο, κυρίως, για να αντιμετωπιστεί το θέμα της βελτίωσης της ασφάλειας στον αυτοκινητόδρομο, με τη σημαντική μείωση των ατυχημάτων που βαρύνουν τον σημερινό άξονα, ιδίως με θανατηφόρα ατυχήματα και σοβαρούς τραυματισμούς.
Μάλιστα, υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου θεωρούσαν ότι το διάστημα από τον Μάρτιο (μέσα προς τέλη) και μετά θα αρχίσει να «ξετυλίγεται το κουβάρι» των εξελίξεων με πιο γρήγορο ρυθμό, καθώς αναμένεται σε πρώτη φάση η έγκριση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων που ήδη, εδώ και περίπου έναν μήνα, έχει κατατεθεί στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Έγκριση, που καλώς εχόντων των πραγμάτων, θα δοθεί μέσα στο προσεχές διάστημα.
Να υπενθυμίσουμε ότι στο ΥΠΕΝ βρίσκεται η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΜΠΕ) για ένα κομμάτι του ΒΟΑΚ, το οδικό τμήμα Χερσόνησος – Νεάπολη, μήκους 22,5 χλμ. Πρόκειται για το πρώτο από τα νέα τμήματα του δρόμου που προχωρεί και αδειοδοτικά, το οποίο θα κατασκευαστεί μέσω σύμπραξης δημοσίου και ιδιωτικού τομέα, με το κόστος να υπολογίζεται σε 205 εκατ. ευρώ.
Αυτή ήταν όμως η πρώτη κίνηση. Θα ακολουθήσουν σύντομα η μελέτη για το τμήμα Κίσσαμος – Ηράκλειο, το οποίο θα κατασκευαστεί με σύμβαση παραχώρησης, καθώς και οι μελέτες για τη βελτίωση των υπαρχουσών παρακάμψεων των μεγάλων πόλεων (Χανιά, Ρέθυμνο και Ηράκλειο). Πιθανότατα μέχρι το καλοκαίρι θα κατατεθούν αντίστοιχα οι ΜΠΕ για το τμήμα Χανιά-Ηράκλειο και τη βελτίωση των παρακάμψεων των μεγάλων πόλεων.
Το έργο είχε προκηρυχθεί από την προηγούμενη κυβέρνηση, χωρίς ωστόσο να έχει καμία ωριμότητα σε μελέτες, χάραξη, κοστολόγηση κ.λπ. Από το 2019 ξεκίνησαν γεωτεχνικές μελέτες σε όλο το μήκος του άξονα, άρχισε η κτηματογράφηση της περιοχής, ανατέθηκαν οι επιμέρους μελέτες που είναι απαραίτητες για την ΜΠΕ.
Συνολικά, ως προς το χρηματοδοτικό σκέλος, σύμφωνα με όσα έχει ανακοινώσει στη Βουλή ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κώστας Αχ. Καραμανλής, ο συνολικός προϋπολογισμός (μελέτες, κατασκευή κ.λπ.) υπολογίζεται στο 1,5 δισ. ευρώ, με χρηματοδοτική συμβολή του Δημοσίου έως 800 εκατ. ευρώ, ενώ ακόμα δεν έχει καταστεί σαφές αν θα μπούνε διόδια στον οδικά άξονα, όπως έχει συμβεί στην υπόλοιπη Ελλάδα, ή αν θα πάμε στο μοντέλο των πληρωμών διαθεσιμότητας. Αξίζει βέβαια να σημειωθεί ότι παραμένει ανοιχτό το κατά πόσο θα μπορούσε να συμβασιοποιηθεί φέτος το έργο, δηλαδή να έχουν ολοκληρωθεί εκκρεμότητες, διαγωνισμοί κ.λπ, ή αν θα πάμε για το 2022.
Αξίζει να υπενθυμίσουμε όσα είχε ανακοινώσει περίπου προ μηνός η ΠΕΔ Κρήτης (Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κρήτης), σύμφωνα με την ενημέρωση που είχε γίνει, και όπως είχε κυκλοφορήσει σε πολλά τοπικά μέσα.
Τα Τμήματα του Νέου Οδικού Άξονα (ΒΟΑΚ) αλλά και η φάση ωριμότητας κάθε Τμήματος έχουν ως εξής:
• Το Τμήμα Καστέλι Κισάμου – Χανιά βρίσκεται σε φάση εκπόνησης των τοπογραφικών μελετών ώστε στη συνέχεια να ολοκληρωθεί η προμελέτη οδοποιίας και η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ). Η ΜΠΕ για αυτό το Τμήμα εκτιμάται ότι θα υποβληθεί το καλοκαίρι του 2021. Το έργο θα κατασκευαστεί ως προαίρεση μέσω της Σύμβασης του έργου Χανιά – Ηράκλειο – Χερσόνησος.
• Το Τμήμα Χανιά – Ρέθυμνο – Ηράκλειο – Χερσόνησος (ή Χανιά – Χερσόνησος όπως χαρακτηρίζεται) βρίσκεται σε φάση ολοκλήρωσης της ΜΠΕ για το νέο αυτοκινητόδρομο προκειμένου αυτή να υποβληθεί τον Απρίλιο του 2021.
• Παράλληλα εκπονείται η μελέτη βελτίωσης των υφιστάμενων Παρακάμψεων Ηρακλείου, Ρεθύμνου και Χανίων ώστε στη συνέχεια (και αφού πρώτα υποβληθούν οι ΜΠΕ για τα τμήματα Χερσόνησος – Νεάπολη και Χανιά – Χερσόνησος κατά τους μήνες Φεβρουάριο και Απρίλιο αντίστοιχα, όπως ανακοινώθηκε) να υποβληθεί και η ΜΠΕ για τη βελτίωση των υφιστάμενων παρακάμψεων Ηρακλείου, Ρεθύμνου και Χανίων που ανήκουν στη Σύμβαση του έργου Χανιά – Ηράκλειο – Χερσόνησος.
• Το Τμήμα Χερσόνησος – Νεάπολη όπου ήδη υποβλήθηκε για έγκριση η ΜΠΕ.
• Το Τμήμα Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος βρίσκεται σε φάση διενέργειας των γεωτεχνικών ερευνών ώστε να ολοκληρωθούν οι μελέτες των τεχνικών έργων και στη συνέχεια να δημοπρατηθεί ως Δημόσιο έργο.
• Το Τμήμα Άγιος Νικόλαος-Σητεία βρίσκεται σε φάση ολοκλήρωσης των μελετών που απαιτούνται, ώστε στη συνέχεια να δημοπρατηθούν ως δημόσια έργα τα ώριμα μελετητικά τμήματα του έργου (π.χ., Καλό Χωριό – Γέφυρα Φρουζή, Γέφυρα Φρουζή – Παχειά Άμμος, Καβούσι – Αυχένας Αγκαθιάς κ.λπ.).
