Ο Όμιλος AKTOR παρέδωσε το πρώτο τμήμα του νέου Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης, στη διαδρομή Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος. Η εργολαβία, προϋπολογισμού 169 εκατ. ευρώ, περιλαμβάνει τετράιχνη αρτηρία, τρεις ανισόπεδους κόμβους, γέφυρες και εκτεταμένα υδραυλικά έργα. Τα υπόλοιπα 4,5 χιλιόμετρα προβλέπεται να ολοκληρωθούν το 2027.
Στην κυκλοφορία παραδόθηκαν την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου 2026 τα πρώτα 10 χιλιόμετρα του νέου Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), στο τμήμα Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος, στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου.
Η παράδοση πραγματοποιήθηκε από τον Όμιλο AKTOR, παρουσία του υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Χρίστου Δήμα, του αναπληρωτή υπουργού Γιώργου Κώτσηρα, στελεχών της ηγεσίας του Υπουργείου και εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Πρόκειται για το πρώτο τμήμα του νέου αυτοκινητοδρόμου που αποδίδεται στην κυκλοφορία, αποτελώντας σημαντικό ορόσημο στην υλοποίηση του μεγάλου οδικού έργου της Κρήτης.
Τα 10 χιλιόμετρα εντάσσονται στη δημόσια εργολαβία «Μετατροπή σε αυτοκινητόδρομο του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης, τμήμα Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος», συνολικού μήκους περίπου 14,5 χιλιομέτρων και προϋπολογισμού 169 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.
Η ολοκλήρωση των υπόλοιπων περίπου 4,5 χιλιομέτρων προβλέπεται εντός του 2027, με εγκεκριμένη ημερομηνία περαίωσης της εργολαβίας την 30ή Οκτωβρίου 2027.
Πού βρίσκεται το τμήμα που παραδόθηκε
Η εργολαβία Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος αφορά την αναβάθμιση της υφιστάμενης οδικής σύνδεσης στην ανατολική Κρήτη, με στόχο τη δημιουργία σύγχρονου αυτοκινητοδρόμου.
Το συνολικό τμήμα εκτείνεται από την πρώτη είσοδο της Νεάπολης έως τον κόμβο Κριτσάς, επί της οδικής σύνδεσης Άγιος Νικόλαος–Καλό Χωριό.
Το έργο υλοποιείται σε περιοχή με σύνθετα γεωμορφολογικά και γεωτεχνικά χαρακτηριστικά, γεγονός που αυξάνει τις απαιτήσεις σχεδιασμού και κατασκευής.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της AKTOR, οι εργασίες πραγματοποιούνται σε ιδιαίτερα απαιτητικό γεωτεχνικό περιβάλλον, με τη συμμετοχή μεγάλου αριθμού μηχανικών και εξειδικευμένου τεχνικού προσωπικού.
Η παράδοση των 10 χιλιομέτρων αντιστοιχεί περίπου στο 69% του συνολικού μήκους της συγκεκριμένης εργολαβίας. Το ποσοστό αφορά το μήκος που παραδόθηκε και όχι τον συνολικό βαθμό οικονομικής ή κατασκευαστικής ολοκλήρωσης του έργου.
Τα τεχνικά χαρακτηριστικά του αυτοκινητοδρόμου
Το έργο προβλέπει τη μετατροπή της υφιστάμενης αρτηρίας σε αυτοκινητόδρομο με διαχωρισμένα οδοστρώματα και σύγχρονες υποδομές οδικής ασφάλειας.
Η τελική διατομή περιλαμβάνει:
- Δύο λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση.
- Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης (ΛΕΑ) ανά κατεύθυνση.
- Διαχωρισμό των δύο κατευθύνσεων κυκλοφορίας.
- Συνολικό πλάτος οδικής διατομής 22,25 μέτρων.
- Σύστημα ανισόπεδων κόμβων για τη σύνδεση με το τοπικό οδικό δίκτυο.
Πέρα από την κύρια αρτηρία, η εργολαβία περιλαμβάνει εκτεταμένο σύνολο συνοδών τεχνικών έργων.
Αναλυτικό φυσικό αντικείμενο
| Κατηγορία έργων | Προβλεπόμενο αντικείμενο |
|---|---|
| Κύριος αυτοκινητόδρομος | Περίπου 14,5 χλμ. |
| Κύρια οδική διατομή | 2 λωρίδες και ΛΕΑ ανά κατεύθυνση |
| Συνολικό πλάτος | 22,25 μ. |
| Παράπλευρες και εγκάρσιες οδοί | Περίπου 11 χλμ. |
| Ανισόπεδοι κόμβοι | 3 |
| Τεχνικά γεφύρωσης Ξηροποτάμου | 4 |
| Κάτω διαβάσεις | 8 |
| Τεχνικά κάλυψης λωρίδων κυκλοφορίας | 3 |
| Πρόσθετα έργα | Αντιστηρίξεις, αποστράγγιση, απορροή ομβρίων, διευθετήσεις ρεμάτων |
Οι τρεις ανισόπεδοι κόμβοι χωροθετούνται στη Νεάπολη, στις Λίμνες και στον Άγιο Νικόλαο.
Η κατασκευή παράπλευρων και εγκάρσιων οδών αποσκοπεί στη διατήρηση της πρόσβασης στις γειτονικές περιοχές και στη λειτουργική σύνδεση των τοπικών μετακινήσεων με τον νέο άξονα.
Γέφυρες, κάτω διαβάσεις και υδραυλικά έργα
Σημαντικό μέρος του φυσικού αντικειμένου αφορά τα τεχνικά έργα που απαιτούνται για την προσαρμογή του αυτοκινητοδρόμου στο ανάγλυφο της περιοχής.
Σύμφωνα με τα δημοσιευμένα στοιχεία του έργου, προβλέπονται τέσσερα τεχνικά γεφύρωσης του ρέματος Ξηροποτάμου και οκτώ κάτω διαβάσεις.
Περιλαμβάνονται ακόμη τρία τεχνικά έργα μερικής ή ολικής κάλυψης λωρίδων κυκλοφορίας, καθώς και έργα αντιστήριξης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η κατασκευή των απαιτούμενων υδραυλικών έργων, τα οποία περιλαμβάνουν:
- Συστήματα αποστράγγισης.
- Υποδομές συλλογής και απορροής ομβρίων.
- Έργα διευθέτησης ρεμάτων.
- Παρεμβάσεις προστασίας της οδικής υποδομής από τη δράση των επιφανειακών υδάτων.
Η ολοκληρωμένη διαχείριση των υδάτων αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη μακροχρόνια λειτουργικότητα του αυτοκινητοδρόμου, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου τα έντονα φαινόμενα απορροής συνδυάζονται με μεγάλες κλίσεις και τεχνικά έργα αντιστήριξης.
Η διαμόρφωση της τελικής οδικής υποδομής απαιτεί επομένως τη συνδυασμένη υλοποίηση συγκοινωνιακών, γεωτεχνικών, στατικών και υδραυλικών παρεμβάσεων.
Τι ακριβώς παραδόθηκε στην κυκλοφορία
Η επίσημη παράδοση αφορά μήκος περίπου 10 χιλιομέτρων της νέας οδικής σύνδεσης.
Η εξέλιξη αποτελεί σημαντικό βήμα, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ότι έχουν ολοκληρωθεί όλες οι εργασίες της συνολικής εργολαβίας των 14,5 χιλιομέτρων.
Σύμφωνα με πληροφορίες της τοπικής δημοσιογραφικής κάλυψης, σε περίπου 4 χιλιόμετρα του παραδοθέντος τμήματος η κυκλοφορία εξακολουθεί να εξυπηρετείται από τον έναν μόνο κλάδο του αυτοκινητοδρόμου, μέχρι την ολοκλήρωση των προβλεπόμενων παρεμβάσεων.
Η πληροφορία αυτή δεν συνοδεύεται από αναλυτική επίσημη κυκλοφοριακή διάταξη στο δημοσιευμένο δελτίο της AKTOR.
Κατά συνέπεια, η παράδοση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σταδιακή απόδοση λειτουργικού οδικού τμήματος, με τις υπόλοιπες εργασίες να συνεχίζονται.
Για τους οδηγούς, η λειτουργία της περιοχής εξακολουθεί να επηρεάζεται από τις προσωρινές κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και τα εργοτάξια που παραμένουν ενεργά.
Προϋπολογισμός 169 εκατ. ευρώ και χρηματοδότηση
Ο προϋπολογισμός της εργολαβίας Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος ανέρχεται σε 169 εκατ. ευρώ, με ΦΠΑ, σύμφωνα με τη νεότερη ενημέρωση για το έργο.
Η χρηματοδότηση προέρχεται από:
- Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
- Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.
Η συγκεκριμένη εργολαβία υλοποιείται ως δημόσιο έργο.
Το χρηματοδοτικό και συμβατικό μοντέλο της διαφοροποιείται από τα άλλα δύο βασικά τμήματα του ΒΟΑΚ, τα οποία υλοποιούνται μέσω σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και σύμβασης παραχώρησης.
Η διάκριση αυτή είναι σημαντική για την κατανόηση της συνολικής δομής του έργου, καθώς κάθε τμήμα διαθέτει διαφορετική συμβατική οργάνωση και χρηματοδοτική διάρθρωση.
Πότε θα ολοκληρωθούν τα υπόλοιπα 4,5 χιλιόμετρα
Το επόμενο κατασκευαστικό ορόσημο είναι η ολοκλήρωση του υπολειπόμενου τμήματος μεταξύ Νεάπολης και Αγίου Νικολάου.
Η εγκεκριμένη ημερομηνία περαίωσης της συγκεκριμένης εργολαβίας έχει οριστεί για τις 30 Οκτωβρίου 2027.
Το χρονοδιάγραμμα αυτό αφορά αποκλειστικά το δημόσιο έργο Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος και δεν αποτελεί ημερομηνία ολοκλήρωσης ολόκληρου του νέου ΒΟΑΚ.
Κατά τη διάρκεια του 2026 είχαν ήδη ανακοινωθεί τροποποιήσεις του χρονοδιαγράμματος, λόγω τεχνικών και διοικητικών απαιτήσεων του έργου.
Η νέα παράδοση επιβεβαιώνει τη σταδιακή πρόοδο της εργολαβίας, ενώ η ολοκλήρωση των εναπομεινάντων εργασιών θα καθορίσει την πλήρη λειτουργία του συγκεκριμένου οδικού τμήματος.
Η AKTOR συμμετέχει και στα τρία βασικά τμήματα του ΒΟΑΚ
Ο Όμιλος AKTOR έχει κατασκευαστική και επενδυτική παρουσία στο σύνολο των τριών βασικών εργολαβιών του νέου αυτοκινητοδρόμου.
Χανιά–Ηράκλειο: Σύμβαση παραχώρησης
Το μεγαλύτερο τμήμα του έργου υλοποιείται με σύμβαση παραχώρησης.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της AKTOR, ο όμιλος συμμετέχει:
- Με 36% στην εταιρεία παραχώρησης.
- Με 30% στην κατασκευαστική κοινοπραξία.
Ο βασικός κορμός της παραχώρησης περιλαμβάνει σημαντικό μέρος της οδικής σύνδεσης Χανίων–Ηρακλείου.
Σύμφωνα με την εταιρική ανακοίνωση, το συνολικό μήκος της σχετικής παραχωρούμενης διαδρομής ανέρχεται σε περίπου 187 χιλιόμετρα.
Τα 187 χιλιόμετρα αφορούν την ευρύτερη υποδομή της παραχώρησης, όχι το τμήμα των 10 χιλιομέτρων που παραδόθηκε στο Λασίθι.
Χερσόνησος–Νεάπολη: Έργο ΣΔΙΤ
Η AKTOR συμμετέχει επίσης στην κοινοπραξία που κατασκευάζει το τμήμα Χερσόνησος–Νεάπολη, το οποίο υλοποιείται με τη μέθοδο της Σύμπραξης Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα.
Το συγκεκριμένο τμήμα διαθέτει υψηλές τεχνικές απαιτήσεις, με σημαντικά έργα υποδομής και γεωτεχνικές προκλήσεις.
Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος: Δημόσιο έργο
Το ανατολικό τμήμα των 14,5 χιλιομέτρων αποτελεί τη δημόσια εργολαβία που υλοποιεί η AKTOR και από την οποία παραδόθηκαν τα πρώτα 10 χιλιόμετρα.
Ο διαχωρισμός των τριών συμβάσεων επιτρέπει την παράλληλη ανάπτυξη επιμέρους εργοταξίων και την προοδευτική ολοκλήρωση του νέου ΒΟΑΚ.
Παρεμβάσεις οδικής ασφάλειας στον υφιστάμενο άξονα
Παράλληλα με την κατασκευή του νέου αυτοκινητοδρόμου, το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών υλοποιεί παρεμβάσεις οδικής ασφάλειας στον υφιστάμενο ΒΟΑΚ.
Κατά την τελετή παράδοσης, ο υπουργός Χρίστος Δήμας αναφέρθηκε σε εργασίες που εξελίσσονται σε συνολικό μήκος 131 χιλιομέτρων.
Οι παρεμβάσεις αυτές εντάσσονται στην προσπάθεια βελτίωσης των συνθηκών κυκλοφορίας κατά τη μεταβατική περίοδο, μέχρι την ολοκλήρωση των νέων οδικών υποδομών.
Ο υπουργός υποστήριξε ότι έχουν ήδη προκύψει θετικά αποτελέσματα στην οδική ασφάλεια, με σημαντική μείωση των ατυχημάτων.
Στην επίσημη ενημέρωση για την παράδοση δεν παρατίθενται, ωστόσο, αναλυτικά συγκριτικά στατιστικά στοιχεία για τον αριθμό ατυχημάτων και δυστυχημάτων πριν και μετά τις παρεμβάσεις.
Για τον λόγο αυτό, η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητάς τους θα πρέπει να στηρίζεται και στα αντίστοιχα δημοσιευμένα στοιχεία οδικής ασφάλειας.
Οι γεωτεχνικές προκλήσεις στην κατασκευή
Η κατασκευή του ΒΟΑΚ πραγματοποιείται σε περιοχές με δύσκολα μορφολογικά και γεωλογικά χαρακτηριστικά, γεγονός που καθιστά κρίσιμο τον γεωτεχνικό σχεδιασμό.
Ο Chief Operating Officer του Ομίλου AKTOR και διευθύνων σύμβουλος των εταιρειών AKTOR Κατασκευές και AKTOR Συμμετοχές, Αναστάσιος Αρανίτης, υπογράμμισε κατά την παράδοση την ιδιαίτερη δυσκολία του έργου και τη συμβολή των μηχανικών και του τεχνικού προσωπικού.
Στη συνολική κατασκευή του ΒΟΑΚ, οι εργασίες εκσκαφών, αντιστηρίξεων, σηράγγων και διαμόρφωσης πρανών παρουσιάζουν αυξημένες τεχνικές απαιτήσεις.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε επίσης από τον υπουργό στις γεωτεχνικές δυσκολίες που αντιμετωπίζονται στη σήραγγα Σεληναρίου, στο γειτονικό τμήμα του αυτοκινητοδρόμου.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, πραγματοποιούνται μετρήσεις και επιστημονικές αξιολογήσεις για την αντιμετώπιση των σχετικών φαινομένων.
Η περίπτωση αυτή αφορά τις τεχνικές προκλήσεις της ευρύτερης κατασκευής του ΒΟΑΚ και δεν πρέπει να συγχέεται με την κατάσταση του τμήματος Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος που παραδόθηκε.
Η σημασία της νέας υποδομής για το Λασίθι
Η αναβάθμιση του τμήματος Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος αποτελεί σημαντική παρέμβαση στις συγκοινωνιακές υποδομές της ανατολικής Κρήτης.
Η σταδιακή μετατροπή του υφιστάμενου δρόμου σε σύγχρονο αυτοκινητόδρομο έχει στόχο να βελτιώσει:
- Την ασφάλεια των καθημερινών μετακινήσεων.
- Τη σύνδεση των οικισμών και των οικονομικών δραστηριοτήτων.
- Την προσβασιμότητα στην πόλη του Αγίου Νικολάου.
- Τη σύνδεση με τις υπόλοιπες περιοχές της Κρήτης.
- Τις συνθήκες μεταφοράς εμπορευμάτων και εξυπηρέτησης του τουρισμού.
Η ολοκλήρωση του νέου άξονα αναμένεται να ενισχύσει τη λειτουργική διασύνδεση των μεγάλων αστικών και παραγωγικών κέντρων του νησιού.
Ωστόσο, η πλήρης αποτίμηση των αλλαγών στους χρόνους διαδρομής και στην οδική ασφάλεια θα απαιτήσει στοιχεία πραγματικής λειτουργίας μετά την ολοκλήρωση των προβλεπόμενων τμημάτων.
Το πρώτο παραδομένο τμήμα ενός έργου μεγάλης κλίμακας
Η παράδοση των πρώτων 10 χιλιομέτρων αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για την κατασκευή του νέου Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης.
Το ορόσημο αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς επιτυγχάνεται σε ένα έργο μεγάλης τεχνικής πολυπλοκότητας, με πολλαπλές εργολαβίες και διαφορετικά χρηματοδοτικά και συμβατικά μοντέλα.
Για τον τεχνικό κλάδο, η πρόοδος αναδεικνύει τη σημασία της διαχείρισης μεγάλων συγκοινωνιακών έργων, του γεωτεχνικού σχεδιασμού, των σύνθετων τεχνικών υποδομών και της σταδιακής απόδοσης οδικών τμημάτων σε λειτουργία.
Με τα πρώτα 10 χιλιόμετρα Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος να έχουν αποδοθεί στην κυκλοφορία, το επόμενο ορόσημο είναι η ολοκλήρωση των υπόλοιπων 4,5 χιλιομέτρων της δημόσιας εργολαβίας έως τον Οκτώβριο του 2027.
Παράλληλα, συνεχίζονται οι εργασίες στα τμήματα της παραχώρησης και του ΣΔΙΤ, από τις οποίες θα εξαρτηθεί η συνολική πρόοδος του νέου αυτοκινητοδρόμου της Κρήτης.
Πηγές
- Όμιλος AKTOR, 29/10/2026: Ο Όμιλος AKTOR παρέδωσε τα πρώτα 10 χιλιόμετρα του ΒΟΑΚ στο Ελληνικό Κράτος. Πρωτογενής ανακοίνωση για την παράδοση, το φυσικό αντικείμενο και τη συμμετοχή του ομίλου στις τρεις συμβάσεις.
- Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, 29/10/2026: Στην κυκλοφορία τα πρώτα 10 χιλιόμετρα του νέου ΒΟΑΚ – Αναδημοσίευση υπουργικής ενημέρωσης. Δηλώσεις και στοιχεία της τελετής παράδοσης.
- ΑΠΕ-ΜΠΕ, 29/10/2026: Παράδοση των δέκα πρώτων χιλιομέτρων του ΒΟΑΚ, στο τμήμα Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος.
- Ecopress, 30/10/2026: Στην κυκλοφορία τα πρώτα 10 χιλιόμετρα του νέου ΒΟΑΚ. Αναλυτικό τεχνικό αντικείμενο, προϋπολογισμός και πηγές χρηματοδότησης.
- Ναυτεμπορική: Παράταση ολοκλήρωσης του έργου Νεάπολη–Άγιος Νικόλαος έως τον Οκτώβριο 2027.
- Παρακρητικά, 29/10/2026: Τοπική κάλυψη της παράδοσης και πληροφορίες για την κυκλοφορία στον έναν κλάδο.
- Οικονομικός Ταχυδρόμος, 29/10/2026: AKTOR: Παραδόθηκαν τα πρώτα 10 χιλιόμετρα του ΒΟΑΚ.
